دوره طولانی فيلمبرداری، بلای جان فيلمهای تاريخی - مذهبی در ايران
گروه هنر: تصور رايج و غلط در سينمای ما اين است كه هر فيلمی كه زمان فيلمبرداری آن طولانی باشد از كيفيت بالايی بهره برده است، به همين دليل میبينيم كه برخلاف سينمای جهان، برای فيلمهای تاريخی ـ مذهبی در سينمای ايران چندين سال زمان صرف میشود.
فيلمهای سينمايی «روز رستاخيز» و «حضرت محمد(ص)» آثار هستند كه در 2 يا 3 سال اخير اخبار سينمايی را به خود اختصاص دادهاند؛ كارهايی كه هر كدام قرار است جزء كارهای فاخر سينمای ايران باشند. در ضمن در اين فليمها سعی شده به نوعی تفكر و انديشه شيعی هم به صورت جذاب به مخاطبان منتقل شود.
اين مطلب سعی ندارد بحثی درباره كيفيت اين دو كار داشته باشد، چون امكاناتی كه در اختيار اين دو فيلم قرار گرفته، همچنين فيلمسازانی كه (احمدرضا درويش و مجيد مجيدی) پشت دوربين قرار گرفتهاند، مسلما اين توقع را در ذهن ايجاد میكند كه فيلمهای مورد نظر از كيفيت مناسبی سود ببرند، اما آنچه كه منظور است زمانیست كه برای ساخت اين دو كار لحاظ میشود.
زمانی كه معمولا در سينمای جهان به ويژه هاليوود برای ساخت يك پروژه عظيم تاريخی صرف میشود بين 4 تا 7 ماه است، البته پرواضح است كه ما در پی مقايسه سينمای ايران و هاليوود نيستيم، اما قادريم بگوييم زمانی كه صرف توليد چنين كارهايی در سينمای كشورمان میشود به هيچ وجه منطقی نيست، چون امروز ديگر نمیتوان گفت كه ما به لحاظ سختافزاری خيلی از سينمای جهان عقب هستيم، زيرا آنچه كه در آنجا هم اكنون استفاده میشود در كشور ما نيز وجود دارد.
نگارنده دليل اصلی را برای زمانبر شدن فيلمهای تاريخی ـ مذهبی در كشورمان نشناختن صحيح امكانات میداند. برای مثال ما در توليداتمان كمتر سعی میكنيم از امكانات رايانهای بهره ببريم در صورتی كه بسياری از طراحیهای صحنه، جلوههای ويژه و ... در سينمای جهان به واسطه جلوههای ويژه خلق میشود؛ نكتهای كه حتی عزتالله ضرغامی، رئيس سازمان صدا و سيما نيز در اختتاميه جشنواره پروين اعتصامی به اين نقصان اشاره داشت.
نكته ديگر اينكه سينماگران ما متصورند كه اگر برای گرفتن هر پلان دهها بار كات دهند، صحنه مورد نظرشان فوقالعاده از كار در میآيد؛ تصوری كه به هيچ وجه صحيح نيست، زيرا ممكن است برخی از پلانها در برداشت اول بهترين جواب را دهد، همانگونه كه آلفرد هيچكاك در كارهايش كمترين كات را میداد، در ضمن طولانی شدن زمان فيلمبرداری در فيلمهای سينمايی نوعی جنگ تبليغاتی برای بالا نشان دادن كيفيت كار است.
برای درك بهتر موضوع مثالی روشن در اين زمينه میزنم. فيلم «فرزند صبح» با هياهوی فراوان ساخته شد و چند سال نيز زمان صرف ساخت اين كار شد، اما در عمل به اندازهای ضعيف از كار درآمد كه هنوز پس از سالها تهيهكننده و صاحبان فيلم راضی به اكران فيلم نمیشوند.
در مجموع بايد در نظر داشت كه ساخت يك فيلم قوی به ويزه در ژانر تاريخی ـ مذهبی نيازمند چند عامل است كه اولين آن فيلمنامه و آخرين نيز امكانات است، اما هيچگاه زمان طولانی ملاكی برای بالا بردن كيفيت كار نيست، تنها اسرافی است كه در بيتالمال انجام میشود.
اين مطلب سعی ندارد بحثی درباره كيفيت اين دو كار داشته باشد، چون امكاناتی كه در اختيار اين دو فيلم قرار گرفته، همچنين فيلمسازانی كه (احمدرضا درويش و مجيد مجيدی) پشت دوربين قرار گرفتهاند، مسلما اين توقع را در ذهن ايجاد میكند كه فيلمهای مورد نظر از كيفيت مناسبی سود ببرند، اما آنچه كه منظور است زمانیست كه برای ساخت اين دو كار لحاظ میشود.
زمانی كه معمولا در سينمای جهان به ويژه هاليوود برای ساخت يك پروژه عظيم تاريخی صرف میشود بين 4 تا 7 ماه است، البته پرواضح است كه ما در پی مقايسه سينمای ايران و هاليوود نيستيم، اما قادريم بگوييم زمانی كه صرف توليد چنين كارهايی در سينمای كشورمان میشود به هيچ وجه منطقی نيست، چون امروز ديگر نمیتوان گفت كه ما به لحاظ سختافزاری خيلی از سينمای جهان عقب هستيم، زيرا آنچه كه در آنجا هم اكنون استفاده میشود در كشور ما نيز وجود دارد.
نگارنده دليل اصلی را برای زمانبر شدن فيلمهای تاريخی ـ مذهبی در كشورمان نشناختن صحيح امكانات میداند. برای مثال ما در توليداتمان كمتر سعی میكنيم از امكانات رايانهای بهره ببريم در صورتی كه بسياری از طراحیهای صحنه، جلوههای ويژه و ... در سينمای جهان به واسطه جلوههای ويژه خلق میشود؛ نكتهای كه حتی عزتالله ضرغامی، رئيس سازمان صدا و سيما نيز در اختتاميه جشنواره پروين اعتصامی به اين نقصان اشاره داشت.
نكته ديگر اينكه سينماگران ما متصورند كه اگر برای گرفتن هر پلان دهها بار كات دهند، صحنه مورد نظرشان فوقالعاده از كار در میآيد؛ تصوری كه به هيچ وجه صحيح نيست، زيرا ممكن است برخی از پلانها در برداشت اول بهترين جواب را دهد، همانگونه كه آلفرد هيچكاك در كارهايش كمترين كات را میداد، در ضمن طولانی شدن زمان فيلمبرداری در فيلمهای سينمايی نوعی جنگ تبليغاتی برای بالا نشان دادن كيفيت كار است.
برای درك بهتر موضوع مثالی روشن در اين زمينه میزنم. فيلم «فرزند صبح» با هياهوی فراوان ساخته شد و چند سال نيز زمان صرف ساخت اين كار شد، اما در عمل به اندازهای ضعيف از كار درآمد كه هنوز پس از سالها تهيهكننده و صاحبان فيلم راضی به اكران فيلم نمیشوند.
در مجموع بايد در نظر داشت كه ساخت يك فيلم قوی به ويزه در ژانر تاريخی ـ مذهبی نيازمند چند عامل است كه اولين آن فيلمنامه و آخرين نيز امكانات است، اما هيچگاه زمان طولانی ملاكی برای بالا بردن كيفيت كار نيست، تنها اسرافی است كه در بيتالمال انجام میشود.
