حجتالاسلام و المسلمين محیالدين بهرام محمديان، معاون پژوهشی وزير آموزش و پرورش، در گفتوگو با خبرنگار افتخاری خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا)، در پاسخ به اين سؤال كه با توجه به كار ميدانی حوزه پژوهش چه تعداد تأليفات انجام شده و چه موفقيتهايی را دانشآموزان و معلمان كسب كردند و چه برنامههای محتوايی و دانش بنيانی برای آينده آموزشی دانشآموزان داريد كه ايران بتواند به استانداردهای جهانی نزديك بشود؟ اظهار كرد: سازمان پژوهشی و برنامهريزی و آموزشی عهدهدار برنامهريزی و تدوين محتوای آموزشی است. آموزش و پرورش در سالهای اخير موفق شده است سند تحول بنيادين را تدوين كند و به تصويت برساند و در پی آن برنامه درسی ملی كه نقشه جامع ياددهی و يادگيری است را تدوين و تصويب كند.
وی افزود: هماكنون سند مورد استناد ما برای توليد، محتوای آموزشی است و از دو سال قبل، همسوسازی با برنامه درسی ملی در برنامههای آموزشی را پيش گرفتيم، پايه اول و دوم و ششم ابتدايی را بر اين اساس توليد محتوا كرديم و امسال هم به توفيق الهی پايه سوم ابتدايی و اول متوسطه از دوره اول متوسطه نظام جديد را توليد محتوا میكنيم و اجرايی خواهيم كرد، كه برای اجرای توليد محتوای آموزشی، پشتوانهها و پشتيبانیهای پژوهشی انجام میشود.
معاون پژوهشی وزير آموزش و پرورش اظهار كرد: توليد محتوای منابع درسی را براساس نيازها و تشخيصهای كارشناسی و مبتنی بر نقشه جامع علمی كشور و سند تحول بنيادين برنامه درسی ملی تدوين و در حوزههای دانش عمل میكنيم.
وی اذعان كرد: رويكرد ما بر اساس سند برنامه درسی ملی در توليد محتوا برای رسيدن به حيات طيبه كه مورد استناد سند تحول هست، رويكرد شكوفههای فطرت است و يازده حوزه يادگيری داريم كه اين حوزهها حكمت و تفكر، قرآن و معارف اسلامی، زبان و ادبيات فارسی، علوم انسانی، علوم اجتماعی، هنر و فرهنگ، علوم تجربی، رياضيات، كار و فناوری، آداب مهارت زندگی و زبانهای خارجی است.
حجتالاسلام محمديان ادامه داد: در اين راستا بايد معلمان ما آموزش ببينند. رويكرد ما برای آموزش معلمان علاوه بر اينكه بايد جايگاه اسوهای و الگويی را پيدا كند و برنامهريز آموزشی و راهبر آموزشی باشد، بايد اين طور باشد كه معلمهای ما نيز پژوهشمحور باشند؛ بنابراين معلم پژوهنده عنوانی است كه ما برگزيدهايم و امروز هم سند نظام رتبهبندی معلمان را با عنوان استاد، مربی، معلم و استاديار معلم و دانشيار معلم و استاد معلم كه به تصويب هيئت دولت نيز كه رسيده را در دست اجرا داريم كه اين موضوع حكايت از اين دارد كه در عرصه آموزش و پژوهش بايد خود معلمهای ما ايفای نقش كنند.
محمديان ادامه داد: پژوهشكده مطالعات آموزش و پرورش هم يكی از معاونتهای وابسته به سازمان پژوهش است كه در حوزههای مختلف طرحهای پژوهشی را تعقيب میكند و يكی از آنها در حوزه نيازسنجی و برنامهريزی است و حوزه دوم اعتباربخشی برنامههای آموزشی و حوزه سوم ارزشيابی برنامههای آموزشی است كه آنچه را در نظام جديد اتفاق میافتد، ما به صورت موازی با اجرا ارزشيابی میكنيم كه اگر كم و كاستی داشته باشد، بتوانيم اصلاح بكنيم.
وی ابراز كرد: رويكرد ما در مورد دانشآموزان در حوزه پژوهش آن است كه يكی از حوزههای يادگيری را حوزه تفكر و حكمت نام نهاديم و در پايه ششم ابتدايی درسی داريم به نام تفكر و پژوهش كه ادامه اين درس در دوره اول متوسطه امسال كتابی است به نام «تفكر و سبك زندگی» كه عهدهدار هم پژوهش و تحقيق و هم عهدهدار آموزش آداب و مهارتهای زندگی است.
حجتالاسلام محیالدين بهرام محمديان در پاسخ به سؤال خبرنگار ايكنا كه چه تعداد مراكز سنجش در سطح كشور داريد، بيان كرد: در حوزه سنجش همكاران ما يكی سنجشهای آمادگی جسمانی را دارند از دانشآموزان كه معاونت آموزش و پرورش استثنايی اين كار را انجام میدهد و با پايگاههای كه در سطح كشور زدهاند، دانشآموزان پايه اول ابتدايی قبل از آنكه به مدرسه بروند آنجا مورد سنجش شنوايی و بينايی قرار میگيرند و يك بحث سنجش هم كه داريم، بحث سنجش پايههای تحصيلی و ارتقای تحصيلی و همچنين ارتقای پايه تحصيلی است كه اين سنجش هم توسط مركز سنجش آموزش و پرورش اتفاق میافتد. آنچه كه ما ارزشيابی میكنيم بحث ارزشيابی تحصيلی به عنوان يك بخش از فرايند ياددهی، يادگيری است كه در سازمان پژوهش اتفاق میافتد و برنامه را ما انجام میدهيم، اما اجرای آن به عهده معاونتهای آموزش در استانها و ادارات شهرستانها است.
معاون پژوهشی وزير آموزش و پرورش در پاسخ به سئوال خبرنگار ايكنا كه با توجه به نظام جديد، تاكنون اين طرح آموزشی موفق بوده و ادامه خواهد داشت، گفت: بررسی اوليه نشان داده كه در آنچه سند تصويب شده و ما اجرا و رصد میكنيم، توفيقات مطلوب بوده، ولی ما بايد اين ارزشيابی از كارمان را در دو تا سه مقطع انجام بدهيم كه توفيقات خودمان را بسنجيم و اگر كاستی و نقصی باشد، جبران كنيم. ولی پيشبينی عمده من اين است كه در 10 سال آينده كه اين نظام آموزشی به منتهای خود میرسد فارغالتحصيلان دوره دبيرستان ما يك تفاوت معنادار در ابعاد مختلف علمی، نگرشی و رفتاری با فارغالتحصيلان امروز خواهند داشت؛ به عبارتی دانشآموزان ما به مرزهای ريسكپذيری در عرصه دانش نزديك میشوند و خودشان را آمادهتر برای ورود به عرصههای علمی و اشتغال و كار مهياتر و مجهزتر میبينند و به عبارت ديگر آموزش و پرورش به عرصه عمل نزديك میشود و آموختههای دانشی درونی در دانشآموزان خواهد شد.
حجتالاسلام محمديان در پاسخ به اين سؤال كه با توجه به ساختار هوشمندسازی كلاسهای مدارس كه در سطح كشور انجام شده و رشد صعودی داشته، بازدهی كار را مفيد ارزيابی میكنيد يا خير، عنوان كرد: در برنامه درسی ملی ما حوزه يادگيری و محيط يادگيری را متنوع ديديم، به عبارت ديگر محيط يادگيری ديگر چارچوب كلاس نيست، محيطهای اطراف و داخل مدرسه محيط يادگيری ما است و همچنين محيط مجازی، محيط يادگيری به شمار میآيد.
وی تصريح كرد: وقتی كه محيط مجازی را به رسمت شناختيم، به عنوان محيط يادگيری، نيازمند اين هستيم كه مدرسهمان هوشمند شود، البته تعريف ما از هوشمندسازی يك تعريف دقيق و منطقیتری باشد كه اكنون است و من مدرسهای را هوشمند میدانم كه در آن مدرسه خلاقيت ارتقا پيدا كند و دانش جديد توليد بشود و دانشآموزان به صورت تيمی و گروهی كار كنند؛ يعنی كار جمعی منجر به توليد دانش از مسير خلاقيت، مدرسه را هوشمند میكند. در غير اين صورت، هوشمندساری تنها با آوردن سختافزار به مدرسه محقق نمیشود، ولی در عين حال سختافزارها و ابزاری كه ما به آن نياز داريم هم لازم است كه در مدارس به صورت اسلامی پيدا بشوند تا دانشآموزان ما بتوانند از محيط مجازی به صورت گروهی هم توليد محتوا بكنند و هم از مواد و محتوای توليد شده بهرهمند شوند.
محمديان ادامه داد: در اين راستا سازمان پژوهش علاوه بر توليد كتاب درسی، سياست توليد بسته آموزشی را كه در پيش گرفته، محتواهای الكترونيكی بر خط و غير بر خط يعنی (آنلاين و آفلاين) را هم توليد میكند كه توليدات غير بر خط ما الآن نزديك بر 360 نرمافزار و دستافزار آموزشی است و توليد محتوايی الكترونيكی ما به صورت بر خط آنلاين سامانه شبكه ملی مدارس ايران «رشد» است كه تقريباً معمول آن، اين است كه ما در روز متجاوز از چند 10 هزار نفر كليكخور و بازديدكننده داريم.
معاون پژوهشی وزارت آموزش و پروش در پاسخ به خبرنگار ايكنا كه با توجه به توسعه فضای آموزشی مدارس متناسب با رشد جمعيتی دانشآموزان، آيا نيروی انسانی و آموزشی فعلی در حوزه امور تربيتی، ورزش و آموزش كافی میدانيد، اظهار كرد: در آينده اميدوار هستيم كه آموزش و پرورش در مورد نيروی انسانی به صورتی عمل كند كه نيروی متخصص در حوزههای مختلف را جذب كند و برای اين كار دانشگاه فرهنگيان تأسيس شده است كه در آينده تنها مسير ورودی نيروی انسانی به آموزش و پرورش، دانشگاه فرهنگيان خواهد بود و در دانشگاه فرهنگيان 17 رشته اعم از آموزشی و مديريتی وجود دارد كه بعد از دوره كارشناسی بايد اين همكاران جديد ما وارد آموزش و پرورش بشوند و الان هم كه دانشجو هستند، به عنوان دانشجومعلم هستند؛ يعنی استخدام رسمی هستند و حقوق میگيرند و بورسيه شدهاند و بعد از اينكه به دوره كارورزی طبق برنامه رسيدند، به عنوان دستيار معلم تا پايان تحصيلشان در مدارس حضور پيدا میكنند و وقتی كه كارورزی و تحصيلاتشان تمام شد، وارد مدارس ما میشوند، اما در سالهای آينده برای دورههای كارشناسی ارشد و دكتری هم كه آموزش و پرورش نيرو تربيت میكند،
محمديان خاطر نشان كرد: انشاءالله تحصيل و تدريس با هم خواهد بود، به اين معنا كه يك مقطعی را بايد آموزش ببينند و مقطعی را كار كنند و دوباره به محيط آموزشی برگردند و به همين جهت ما اميدواريم كه سازمان انسانی آموزش و پرورش همراه با ناوگان تجهيزات آموزش و پرورش متوازن و متوازی تجهيز بشود.
حجتالاسلام محمديان در پاسخ به سؤال پايانی خبرنگار ايكنا كه با توجه به اينكه دانشآموزان صعود و كسب افتخارات علمی و نخبگانی در عرصههای مختلف داشتهاند، آيا تاكنون شاهد رشد رتبه دانشآموزان ايرانی در منطقه و جهان بودهايم، گفت: ما تقريباً الان در منطقه خودمان اگر در آموزش و پرورش اولين هم نباشيم، جزء اولينها هستيم و در عرصه جهانی المپيادها نشان میدهد كه دانش در ايران يك توسعه قانونمند و مداوم پيدا كرده و حالت پايداری همراه با پيشرفت پيداه كرده و شانسی و تصادفی نيست كه ما يك سال موفق بشويم و در المپيادهای جهانی شيمی، رياضی، فيزيك، رايانه و در داخل كشور المپياد علوم انسانی رتبههای خوب كسب میكنيم و آموزش و پرورش ايران در تراز جهانی الآن به ده رشد رو به ارتقاء و قابل قبولی را دارد به دست میآورد.