رمضان از مصدر «رمض» بهمعناى شدت گرما، و تابش آفتاب بر رمل معنا شده است، انتخاب چنين واژهاى بهراستى از دقت نظر و لطافت خاصى برخوردار است، چراكه سخن از گداخته شدن است و شايد به تعبيرى دگرگون شدن در زير آفتاب گرم و سوزان نفس و تحمل ضربات بىامانش، زيراكه رمضان ماه تحمل شدائد و عطش مىباشد، عطشى که ناشى از آفتاب سوزان يا گرماى شديد روزهاى طولانى در تابستان است.
يكى از دستورات خداوند به انسان، روزهدارى است تا در سايه آن انسان بتواند از هرگونه فساد و بيمارى مصون بماند و با رهانيدن خود از دامهاى شيطان، خود را در مسير انبيا و ائمه(ع) قرار دهد.
اسلام، تنپرورى بهمعناى نفسپرورى را بهشدت محكوم كرده است، اما پرورش بدن بهمعناى مراقبت و حفظ سلامت و بهداشت را از واجبات شمرده است و هر نوع عملى را كه براى بدن زيانبخش باشد حرام شمرده است. اسلام آنجا كه يك امر واجب مانند(روزه) اگر براى بدن مضرّ تشخيص داده آن را ساقط مىكند و حتى آن را حرام مىداند.
فلسفه روزهدارى، تكامل جسم و جان است، دانشمندان اسلامى و غيراسلامى در اين باره جزوهها و كتابهاى زيادى نوشتهاند و برخى از آثار آن را بيان كردهاند، از جمله؛ رفع سوءهاضمه، تقويت بهداشت عمومى، جلوگيرى از آپانديس، پاكسازى مجارى ادرار، رفع بيمارىها و امراض جلدى و دفع چربىهاى زائد همچنين روزه در درمان بسيارى از بيمارىهاى غيرقابل علاج مؤثر است و بدين صورت نقش روزهدارى در سلامت تن و تكامل روح غيرقابل انكار است.
جواد صديق، مدير بنياد قرآن مجيد استان همدان در گفتوگو با خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا) شعبه همدان، گفت: روزه انسان را به سبك زندگی اسلامی نزديك میكند و فرهنگ غرب را كه از طريق ماهواره و اينترنت به ما تحميل شده را كمرنگ همچنين روزه باعث قرب و نزديكی به قرآن میشود و خواندن قرآن نیز خود باعث احيای سبك زندگی اسلامی است.
وی افزود: در آيه 183 سوره بقره يكی از اثرات روزه تقوا معرفی شده است كه تقوا بهمعنی رعايت حدود الهی تعريف شده بنابراین روزه تمرينی برای رعايت اين حدود است و باعث تسلط انسان بر نفس خود میشود.
صديق اضافه كرد: از دیگر اثرات روزه ايجاد استقامت، صبر و مقاومت در وجود انسان است و با روزه فرد صبر و استقامت را در وجود خود ملكه میكند و به سادگی تسليم نقاط ضعف و امیال نفسانی خود نمیشود همچنین فرد برای رسيدن به مطلوب تلاش میكند و در واقع روزه تمرين استقامت و تلاشی برای رسيدن به كمال است.
وی ادامه داد: ايجاد همبستگی با طبقات محروم از ديگر اثرات روزه است زيرا انسانی كه در رفاه زندگی میكند درد طبقه محروم را احساس نمیكند و با يك ماه روزه گرفتن احساس همدردی در وجود فرد ريشه میدواند.
مدير بنياد قرآن استان همدان اظهار كرد: در روايات بسيار تأكيد شده است كه در ماه مبارك رمضان چندين بار قرآن را ختم كنيد و اين خواندن همان پياده شدن سبك زندگی اسلامی است كه مقام معظم رهبری به آن تأكيد فراوان داشتهاند.
وی تصريح كرد: يكی ديگر از ويژگیهای ماه رمضان ايجاد همبستگی اجتماعی در جامعه است هنگامیكه در اين ماه پربركت نماز جماعت بهصورت باشكوه برگزار میشود و افراد در كنار هم به عبادت میپردازند همبستگی و اخوت در جامعه حاكم میشود.
اين مقام مسئول در ادامه گفت: آشنايی و عجينشدن با فرهنگ قرآن و دوری از فرهنگ غيرالهی، استعماری و تهاجمی كه از طريق دشمنان به شيوههای مختلف بر ما تحميل میشود نشاندهنده تمرين مقاومت و ايستادگی در برابر فرهنگ غربی است كه به واسطه روزه خود را از آن دور نگه میداريم.
صديق خاطرنشان كرد: سلامتی در وجود انسان از ديگر فوايد روزه است زيرا در طول سال با خوردن مواد غذايی متفاوت انبانشتی از چربی، سموم و مواد قندی در بدن ايجاد میشود و در طول يك ماه رمضان فرصت مناسبی برای پاكسازی بدن از سموم ايجاد شده و دفع مواد زائد بدن است.