آسيبپذيری سرويسهای اطلاعاتی غرب در حوزه منابع انسانی
گروه سياسی: میتوان از آسيبپذيری در سرمايه و منابع انسانی سرويسهای غربی در راستای افزايش توانمندی جمهوری اسلامی ايران در جنگ اطلاعاتی بهره برد.
به گزارش خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا)، به نقل از روابط عمومی مركز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی، اين مركز در تحليل سياسی با عنوان «افشاگریهای «اسنودن» و پيامدهای برنامههای جاسوسی آمريكا اعلام كرد: «ادوارد اسنودن»، يك جوان 30 ساله كه پيش از اين به عنوان دستيار فنی در خدمت سازمان جاسوسی آمريكا (سيا) بوده است، در آشكارسازی و افشاگریهای اقدامات جاسوسی و برنامه نظارت بر مكالمات تلفنی و تمام اطلاعات ردوبدل شده در اينترنت و پستهای الكترونيكی افراد، نقش بسزايی داشته است.
وی تا پيش از افشاگریها با يك شركت پيمانكار دفاعی به نام «بوز آلن هميلتون» همكاری میكرد و هويتش بنا به درخواست خودش توسط روزنامه گاردين فاش شد.
اين افشاگریها به دنبال مجموعه وقايعی به وقوع پيوست كه هر كدام به نحوی برنامههای جاسوسی دولت اوباما و آژانس امنيت ملی آمريكا را در رابطه با جمعآوری مخفيانه اطلاعات افراد و دولتهای ديگر شفاف میكند.
مأموريتهای آژانس امنيت ملی آمريكا آژانس امنيت ملی (National Security Agency)، مشهور به NSA، يك آژانس دولتی آمريكاست كه به نحوی زير نظر وزارت دفاع ايالات متحده آمريكا اداره میشود.
اين سازمان در 4 نوامبر سال 1952 تأسيس شده و وظيفه اصلی آن نظارت بر مخابرات و فعاليتهای ماهوارهای و كشف رمز در ايالات متحده آمريكاست.
اين كار مستلزم مقدار زيادی رمزشناسی، همچنين اين سازمان وظيفه حفاظت از مكالمات دولتی و سيستمهای اطلاعاتی آمريكا را در مقابل سازمانهای مشابه برعهده دارد كه اين كار نيز مستلزم مقادير زيادی رمزنويسی است.
اين آژانس از مهمترين نهادهای جامعه اطلاعاتی ايالات متحده آمريكا و يكی از محرمانهترين سازمانهای جاسوسی در جهان به شمار میآيد.
فعاليت ان.اس.ای محدود به جاسوسی ارتباطات است و جاسوسی انسانی را شامل نمیشود، همچنين طبق قانون، فعاليتهای جاسوسی اين آژانس محدود به روابط خارجی است، اما در برخی مواقع نظارتهای داخل مرزی را هم شامل میشود، مركز اين آژانس در ايالت مريلند است.
شنود دائم ارتباطات از راه دور در سرتاسر جهان (موبايل، فكس، ايميل و ارتباطات انفورماتيك) و همچنين دريافت و تحليل تصاوير ماهوارهای، در حوزه وظايف سازمان امنيت ملی آمريكاست.
NSA صدهزار نفر را در استخدام خود دارد كه اين افراد در مراكز مختلف در آمريكا و ايستگاههای شنود مستقر در خارج، به كار مشغول هستند.
آژانس امنيت ملی ايالات متحده، حدود 95 درصد ارتباطات از راه دور را در سراسر جهان، تحت كنترل دارد.
اين حجم عظيم اطلاعات به وسيله ابركامپيوترهای مجهز به نرمافزارهای تجزيه و تحليل، مورد بررسی دقيق قرار میگيرد و بنا بر برخی گزارشهای اطلاعاتی ـ هر چند كه ممكن است اغراقآميز هم قلمداد شود ـ توانايی آژانس امنيت ملی آمريكا در رهگيری اطلاعاتی بيش از 50 درصد ترافيك جهانی را شامل میشود. اطلاعات مورد نظر سازمان امنيت ملی آمريكا، به طور دائم از طريق حدود 50 ايستگاه شنود در 20 كشور جهان دريافت میشود.
اين ايستگاهها وظيفه دارند رمزهای فرستاده شده ازسوی ماهوارههای مخابراتی را شنود كنند و مهمترين ايستگاههای شنود در كشورهای انگلستان، نيوزيلند، استراليا و آلمان مستقر هستند.
ابعاد و پيامدها
اگرچه پديده جاسوسی در دنيای مدرن مسئله جديد و غيرقابل باوری نيست، اما پديده اسنودن از جهاتی در دنيای سياست و اطلاعات مهم قلمداد شده و همين موارد است كه بر اهميت آن با وجود گذشت روزها از اين افشاگری تأكيد میكند.
در همين رابطه به تحليل ابعاد گوناگون اين پديده پرداخته میشود:
1. طرح مباحث جاسوسی اينترنتی موضوع جديدی نيست به گونهای كه چند سال پيش محققی به نام «يوگنی موروزوف» در خصوص بهرهبرداریهای امنيتی از اينترنت سخن گفت و نمونه مهمتر آن در مواضع سال گذشته هيلاری كلينتون وزير خارجه وقت آمريكا در خصوص تكنولوژی چمدان اينترنت قابل مشاهده است.
اين تكنولوژی كه به صورت خاص برای مقابله با جمهوری اسلامی ايران و جريانات اسلامگرا به صورت پيچيدهای طراحی شده بود، از جمله مهمترين اقدامات جاسوسی آمريكا در استفاده از تكنولوژی اينترنت بود.
2. اقدام اخير دولت آمريكا در قالب برنامه «پريزم» نيز طرح جديدی از فعاليتهای سازمان يافته آمريكا به منظور جاسوسی از كشورهای رقيب و حريف را مشخص میكند.
برنامه «پريزم» به آژانسهای امنيت ملی آمريكا و افبیآی امكان دسترسی مستقيم به سرورهای شركتهای اصلی اينترنتی آمريكا را میدهد و به اين ترتيب سرويس جاسوسی آمريكا را قادر میسازد به همه محتويات پستهای الكترونيكی و مكالمات اينترنتی و حتی تماسهای تصويری از طريق اينترنت دسترسی داشته باشد.
3. استانداردهای دوگانه آمريكا: فرار اسنودن از آمريكا و بالا گرفتن مسئله پناهندگی سياسی او به كشورهای ديگر، نشاندهنده استانداردهای دوگانه رفتاری آمريكاست، به طوری كه اگر چنين فردی از كشورهای روسيه، ايران، چين و يا ساير كشورها به آمريكا پناهنده شده بود، به عنوان يك قهرمان ملی معرفی و عمل او در راستای تأمين آزادی و آرمان حقوق بشر قلمداد میشد اما امروز شاهد اين موضوع هستيم كه اين اقدام اسنودن از طرف دولت آمريكا محكوم و عنوان مجرمانه «خيانت» بر آن اطلاق میشود.
4. افشاگری اسنودن و پيش از اين افشاگریهای ويكی ليكس نشاندهنده هژمونی شكننده آمريكا در عرصه جاسوسی و جنگ اطلاعات است، به گونهای كه اين شكست بزرگ كه ناشی از درز اطلاعات به كلی سری نهادهای جاسوسی اين كشور است توسط يك مهندس كامپيوتر بدون رعايت طبقهبندی اطلاعاتی افشا میشود و اين نكته برای مسئولان اطلاعاتی جمهوری اسلامی ايران در خور تأمل است كه سرويسهای حريف آسيبپذير و قابل نفوذ هستند.
5. توجه به بحرانهای داخلی و فشار افكار عمومی در داخل آمريكا كه برطبق اصول ليبراليسم و حفظ حريم خصوصی و آزادی فردی اين عمل را «تهديد» تلقی كرده و با اين عمل به طور گسترده مخالفت كرده است. در ماده (12) اعلاميه جهانی حقوق بشر و ماده (17) ميثاق بينالمللی حقوق مدنی و سياسی بيان شده كه هيچكس نبايد در زندگی خصوصی و خانوادگی خود، مورد مداخلات خودسرانه يا غيرقانونی قرار گيرد.
هر كس حق دارد در مقابل اينگونه مداخلات از حمايت قانون برخوردار باشد.
ماده (10) ميثاق ياد شده نيز به حفاظت آبرو و حيثيت اشخاص اشاره میكند و يكی از جنبههای مهم حفظ زندگی خصوصی و مصونيت اسرار شخصی مربوط به اطلاعات رايانهای است كه سازمانهای اداری از امور خصوصی افراد در اختيار دارند كه افشای آنها ممكن است مشكلات جدی برای افراد به وجود بياورد.
6. تنش در روابط مسكو و واشنگتن طی سالهای اخير به دليل بروز برخی اختلافات در مسائل بينالمللی ازجمله بحران سوريه، مذاكرات در خصوص سامانههای موشكی و مسئله هستهای ايران رو به افزايش گذاشته و اكنون با پديده ادوارد اسنودن تشديد شده است.
روسها در تلاش هستند كه از اسنودن به عنوان يك قهرمان ملی نامبرده و حتی طرح مباحثی مانند نامزدی اسنودن برای صلح نوبل از طرف رسانههای منتقد دولت آمريكا نيز در همين راستا ارزيابی میشود.
علاوه بر تنش در روابط با مسكو برخی از دولتهای اروپايی و آمريكای لاتين نيز به اتخاذ مواضع شديدی عليه مقامات دولت آمريكا اقدام كردهاند.
7. اگرچه دولت اوباما ادعا كرده كه اين ابردادهها برای پيگيری اتباع خارجی مظنون به تروريسم يا جاسوسی مورد استفاده قرار میگيرند اما با توجه به افشاگریهای اسنودن و نيز واكنش دولتهای اروپايی و همسو با آمريكا در اين خصوص میتوان به ابعاد تهديدآفرين و توسعهطلبانه سرويسهای اطلاعاتی آمريكا توجه جدی كرد.
جمعبندی
بر اساس بررسیهای صورت گرفته آژانس امنيت ملی آمريكا در يك دوره 30 روزه در مارس 2013 مقادير عظيمی به حجم 97 ميليارد فقره اطلاعات از شبكههای كامپيوتری در سراسر جهان جمعآوری كرده كه از اين ميان 3 ميليارد اطلاعات از آمريكا جمعآوری شده است. نكته قابل توجه اينكه ايران بزرگترين هدف اطلاعاتی برنامه جاسوسی پريزم به شمار میرود.
بيشترين اطلاعات از كشورهای ايران با 14 ميليارد، پاكستان 5 /13 ميليارد، اردن 7/ 12 ميليارد، مصر 6/ 7 و هند با 3/ 6 ميليارد جمعآوری شده است.
اين حجم اطلاعات با توجه به استفادههای همهجانبه از سرورهای اينترنتی كه جملگی در ايالات متحده قرار دارند زنگ خطری برای دستگاههای امنيتی كشورمان به شمار میرود.
در همين راستا توجه و سرمايهگذاری بيشتر و توجه به بازدهی سريعتر طرحهای اينترنت ملی و ايميل ملی میتواند موجب ايمنی در قبال اينگونه تهديدهای امنيتی و خطرناك شود.
ديگر نكته مهم در اين خصوص كه از ديد دستگاههای اطلاعاتی و امنيتی كشورمان مخفی نمیماند، توجه به آسيبپذيریهای سازمانهای عريض و طويلی چون ان.اس.ای و موارد مشابه آن است كه با دقت و طراحی سناريوهای مناسب میتوان از اين آسيبپذيری در سرمايه و منابع انسانی سرويسهای غربی در راستای افزايش توانمندی جمهوری اسلامی ايران در جنگ اطلاعاتی بهره برد.
وی تا پيش از افشاگریها با يك شركت پيمانكار دفاعی به نام «بوز آلن هميلتون» همكاری میكرد و هويتش بنا به درخواست خودش توسط روزنامه گاردين فاش شد.
اين افشاگریها به دنبال مجموعه وقايعی به وقوع پيوست كه هر كدام به نحوی برنامههای جاسوسی دولت اوباما و آژانس امنيت ملی آمريكا را در رابطه با جمعآوری مخفيانه اطلاعات افراد و دولتهای ديگر شفاف میكند.
مأموريتهای آژانس امنيت ملی آمريكا آژانس امنيت ملی (National Security Agency)، مشهور به NSA، يك آژانس دولتی آمريكاست كه به نحوی زير نظر وزارت دفاع ايالات متحده آمريكا اداره میشود.
اين سازمان در 4 نوامبر سال 1952 تأسيس شده و وظيفه اصلی آن نظارت بر مخابرات و فعاليتهای ماهوارهای و كشف رمز در ايالات متحده آمريكاست.
اين كار مستلزم مقدار زيادی رمزشناسی، همچنين اين سازمان وظيفه حفاظت از مكالمات دولتی و سيستمهای اطلاعاتی آمريكا را در مقابل سازمانهای مشابه برعهده دارد كه اين كار نيز مستلزم مقادير زيادی رمزنويسی است.
اين آژانس از مهمترين نهادهای جامعه اطلاعاتی ايالات متحده آمريكا و يكی از محرمانهترين سازمانهای جاسوسی در جهان به شمار میآيد.
فعاليت ان.اس.ای محدود به جاسوسی ارتباطات است و جاسوسی انسانی را شامل نمیشود، همچنين طبق قانون، فعاليتهای جاسوسی اين آژانس محدود به روابط خارجی است، اما در برخی مواقع نظارتهای داخل مرزی را هم شامل میشود، مركز اين آژانس در ايالت مريلند است.
شنود دائم ارتباطات از راه دور در سرتاسر جهان (موبايل، فكس، ايميل و ارتباطات انفورماتيك) و همچنين دريافت و تحليل تصاوير ماهوارهای، در حوزه وظايف سازمان امنيت ملی آمريكاست.
NSA صدهزار نفر را در استخدام خود دارد كه اين افراد در مراكز مختلف در آمريكا و ايستگاههای شنود مستقر در خارج، به كار مشغول هستند.
آژانس امنيت ملی ايالات متحده، حدود 95 درصد ارتباطات از راه دور را در سراسر جهان، تحت كنترل دارد.
اين حجم عظيم اطلاعات به وسيله ابركامپيوترهای مجهز به نرمافزارهای تجزيه و تحليل، مورد بررسی دقيق قرار میگيرد و بنا بر برخی گزارشهای اطلاعاتی ـ هر چند كه ممكن است اغراقآميز هم قلمداد شود ـ توانايی آژانس امنيت ملی آمريكا در رهگيری اطلاعاتی بيش از 50 درصد ترافيك جهانی را شامل میشود. اطلاعات مورد نظر سازمان امنيت ملی آمريكا، به طور دائم از طريق حدود 50 ايستگاه شنود در 20 كشور جهان دريافت میشود.
اين ايستگاهها وظيفه دارند رمزهای فرستاده شده ازسوی ماهوارههای مخابراتی را شنود كنند و مهمترين ايستگاههای شنود در كشورهای انگلستان، نيوزيلند، استراليا و آلمان مستقر هستند.
ابعاد و پيامدها
اگرچه پديده جاسوسی در دنيای مدرن مسئله جديد و غيرقابل باوری نيست، اما پديده اسنودن از جهاتی در دنيای سياست و اطلاعات مهم قلمداد شده و همين موارد است كه بر اهميت آن با وجود گذشت روزها از اين افشاگری تأكيد میكند.
در همين رابطه به تحليل ابعاد گوناگون اين پديده پرداخته میشود:
1. طرح مباحث جاسوسی اينترنتی موضوع جديدی نيست به گونهای كه چند سال پيش محققی به نام «يوگنی موروزوف» در خصوص بهرهبرداریهای امنيتی از اينترنت سخن گفت و نمونه مهمتر آن در مواضع سال گذشته هيلاری كلينتون وزير خارجه وقت آمريكا در خصوص تكنولوژی چمدان اينترنت قابل مشاهده است.
اين تكنولوژی كه به صورت خاص برای مقابله با جمهوری اسلامی ايران و جريانات اسلامگرا به صورت پيچيدهای طراحی شده بود، از جمله مهمترين اقدامات جاسوسی آمريكا در استفاده از تكنولوژی اينترنت بود.
2. اقدام اخير دولت آمريكا در قالب برنامه «پريزم» نيز طرح جديدی از فعاليتهای سازمان يافته آمريكا به منظور جاسوسی از كشورهای رقيب و حريف را مشخص میكند.
برنامه «پريزم» به آژانسهای امنيت ملی آمريكا و افبیآی امكان دسترسی مستقيم به سرورهای شركتهای اصلی اينترنتی آمريكا را میدهد و به اين ترتيب سرويس جاسوسی آمريكا را قادر میسازد به همه محتويات پستهای الكترونيكی و مكالمات اينترنتی و حتی تماسهای تصويری از طريق اينترنت دسترسی داشته باشد.
3. استانداردهای دوگانه آمريكا: فرار اسنودن از آمريكا و بالا گرفتن مسئله پناهندگی سياسی او به كشورهای ديگر، نشاندهنده استانداردهای دوگانه رفتاری آمريكاست، به طوری كه اگر چنين فردی از كشورهای روسيه، ايران، چين و يا ساير كشورها به آمريكا پناهنده شده بود، به عنوان يك قهرمان ملی معرفی و عمل او در راستای تأمين آزادی و آرمان حقوق بشر قلمداد میشد اما امروز شاهد اين موضوع هستيم كه اين اقدام اسنودن از طرف دولت آمريكا محكوم و عنوان مجرمانه «خيانت» بر آن اطلاق میشود.
4. افشاگری اسنودن و پيش از اين افشاگریهای ويكی ليكس نشاندهنده هژمونی شكننده آمريكا در عرصه جاسوسی و جنگ اطلاعات است، به گونهای كه اين شكست بزرگ كه ناشی از درز اطلاعات به كلی سری نهادهای جاسوسی اين كشور است توسط يك مهندس كامپيوتر بدون رعايت طبقهبندی اطلاعاتی افشا میشود و اين نكته برای مسئولان اطلاعاتی جمهوری اسلامی ايران در خور تأمل است كه سرويسهای حريف آسيبپذير و قابل نفوذ هستند.
5. توجه به بحرانهای داخلی و فشار افكار عمومی در داخل آمريكا كه برطبق اصول ليبراليسم و حفظ حريم خصوصی و آزادی فردی اين عمل را «تهديد» تلقی كرده و با اين عمل به طور گسترده مخالفت كرده است. در ماده (12) اعلاميه جهانی حقوق بشر و ماده (17) ميثاق بينالمللی حقوق مدنی و سياسی بيان شده كه هيچكس نبايد در زندگی خصوصی و خانوادگی خود، مورد مداخلات خودسرانه يا غيرقانونی قرار گيرد.
هر كس حق دارد در مقابل اينگونه مداخلات از حمايت قانون برخوردار باشد.
ماده (10) ميثاق ياد شده نيز به حفاظت آبرو و حيثيت اشخاص اشاره میكند و يكی از جنبههای مهم حفظ زندگی خصوصی و مصونيت اسرار شخصی مربوط به اطلاعات رايانهای است كه سازمانهای اداری از امور خصوصی افراد در اختيار دارند كه افشای آنها ممكن است مشكلات جدی برای افراد به وجود بياورد.
6. تنش در روابط مسكو و واشنگتن طی سالهای اخير به دليل بروز برخی اختلافات در مسائل بينالمللی ازجمله بحران سوريه، مذاكرات در خصوص سامانههای موشكی و مسئله هستهای ايران رو به افزايش گذاشته و اكنون با پديده ادوارد اسنودن تشديد شده است.
روسها در تلاش هستند كه از اسنودن به عنوان يك قهرمان ملی نامبرده و حتی طرح مباحثی مانند نامزدی اسنودن برای صلح نوبل از طرف رسانههای منتقد دولت آمريكا نيز در همين راستا ارزيابی میشود.
علاوه بر تنش در روابط با مسكو برخی از دولتهای اروپايی و آمريكای لاتين نيز به اتخاذ مواضع شديدی عليه مقامات دولت آمريكا اقدام كردهاند.
7. اگرچه دولت اوباما ادعا كرده كه اين ابردادهها برای پيگيری اتباع خارجی مظنون به تروريسم يا جاسوسی مورد استفاده قرار میگيرند اما با توجه به افشاگریهای اسنودن و نيز واكنش دولتهای اروپايی و همسو با آمريكا در اين خصوص میتوان به ابعاد تهديدآفرين و توسعهطلبانه سرويسهای اطلاعاتی آمريكا توجه جدی كرد.
جمعبندی
بر اساس بررسیهای صورت گرفته آژانس امنيت ملی آمريكا در يك دوره 30 روزه در مارس 2013 مقادير عظيمی به حجم 97 ميليارد فقره اطلاعات از شبكههای كامپيوتری در سراسر جهان جمعآوری كرده كه از اين ميان 3 ميليارد اطلاعات از آمريكا جمعآوری شده است. نكته قابل توجه اينكه ايران بزرگترين هدف اطلاعاتی برنامه جاسوسی پريزم به شمار میرود.
بيشترين اطلاعات از كشورهای ايران با 14 ميليارد، پاكستان 5 /13 ميليارد، اردن 7/ 12 ميليارد، مصر 6/ 7 و هند با 3/ 6 ميليارد جمعآوری شده است.
اين حجم اطلاعات با توجه به استفادههای همهجانبه از سرورهای اينترنتی كه جملگی در ايالات متحده قرار دارند زنگ خطری برای دستگاههای امنيتی كشورمان به شمار میرود.
در همين راستا توجه و سرمايهگذاری بيشتر و توجه به بازدهی سريعتر طرحهای اينترنت ملی و ايميل ملی میتواند موجب ايمنی در قبال اينگونه تهديدهای امنيتی و خطرناك شود.
ديگر نكته مهم در اين خصوص كه از ديد دستگاههای اطلاعاتی و امنيتی كشورمان مخفی نمیماند، توجه به آسيبپذيریهای سازمانهای عريض و طويلی چون ان.اس.ای و موارد مشابه آن است كه با دقت و طراحی سناريوهای مناسب میتوان از اين آسيبپذيری در سرمايه و منابع انسانی سرويسهای غربی در راستای افزايش توانمندی جمهوری اسلامی ايران در جنگ اطلاعاتی بهره برد.
