آسيبشناسی مسابقات بينالمللی قرآن كريم/ 17
پاسخ به اسلامستيزی با تبيين نظريات اجتماعی قرآن در حاشيه مسابقات
گروه بينالملل: تبيين نظريات و ديدگاههای اجتماعی قرآن درباره موضوعاتی چون زن، خانواده و مسائل روز جامعه در حاشيه مسابقات بينالمللی قرآن، راهكاری مهم و تأثيرگذار برای مقابله با توهين اسلامستيزان و پاسخ به شبهاتی است كه از سوی نابخردان به ساحت مقدس قرآن وارد میشود.
«سيدحمزه الموسوی الكوفی»، مدير مؤسسه دارالقرآن الكريم شهر «كوفه» عراق و رئيس مؤسسه فرهنگی «الحكمة» نجف اشرف، در گفتوگو با خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا) با بيان اين مطلب گفت: قرآن كريم نظريات و ديدگاههای ارزشمندی در حوزههای مختلف اجتماعی و موضوعات روز جامعه دارد كه برگزاری نشستها و همايشهايی با هدف تبيين اين نظريات در حاشيه مسابقات بينالمللی قرآن كريم راهكار مهم و ارزشمندی برای پاسخ به توهينهايی است كه هر از چندگاه از سوی اسلامستيزان و برخی افراد ناآگاه صورت میگيرد.
وی افزود: برخی غيرمسلمانان از قرآن چيزی نمیدانند و فكر میكنند كه قرآن نيز همانند انجيل و تورات تاريخ مصرف آن گذشته است كه بايد به آنها نشان داد كه قرآن با كتابهايی كه در طول تاريخ مورد تغيير و تحول قرار گرفتهاند، متفاوت است و اين كتاب آسمانی درباره همه روابط انسانی و ايستگاههای مهم زندگی بشری نظر دارد.
الكوفی تأكيد كرد: همه بايد تلاش كنيم تا به همگان آموزش دهيم كه قرآن قانون اساسی انسانها از بدو تولد تا مرگ آنان است و همه دستاندركاران عرصههای قرآن در جهان اسلام بايد برای توسعه اين مسئله تلاش كنند.
مدير مؤسسه دارالقرآن كوفه خاطرنشان كرد: چنين كتابی را كه برای همه عرصههای زندگی بشری برنامه دارد، نمیتوان به رشتههای حفظ و قرائت محدود ساخت؛ بلكه بايد از آن فرهنگی توسعه يافته در همه عرصههای اجتماعی ايجاد كرد.
اين فعال قرآنی عراق در ادامه بر ضرورت تبيين جايگاه و اهميت قرآن تأكيد كرد و گفت: به عنوان مثال ما بايد بتوانيم نظريات اجتماعی قرآن كريم درباره زن، كودك، جوانان، امت و ساير موضوعات اجتماعی را به جهان منتقل بكنيم و نشان بدهيم كه نظر قرآن درباره اين موضوعات چيست.
وی تاكيد كرد: در اين صورت است كه جايگاه قرآن برای همه نشان داده میشود و ديگر كسی نمیتواند با توهين به قرآن نظر عموم مردم جهان را نسبت به كلام وحی منفی سازد و يا اين كه تصور بدی از آموزههای قرآن كريم ارائه دهد.
مدير مؤسسه دارالقرآن كوفه گفت: ما در خارج امكان طرح چنين موضوعاتی را داريم و مردم جهان اين موضوعات را میفهمند و از آنها استقبال میكنند و آنها بايد بدانند كه قرآن كريم درباره هر موضوع بزرگ و كوچكی در زندگی انسانها نظريه و برنامه دارد.
به نظر الموسوی اگر بتوانيم اين قواعد و نظريات قرآنی را استخراج و به جهان معرفی كنيم، كتابخانه قرآنی متحركی به وجود آوردهايم كه ظرفيت آشنا ساختن همه مردم جهان با نظريات قرآن را فراهم میسازد و میتوانيم آن را در اختيار نسل جوان كه در گذشته از آن محروم بوده است، قرار دهيم.
مدير مؤسسه دارالقرآن كوفه در بخش ديگری از اين گفتوگو با اشاره به اين كه منع حضور زن در عرصه اجتماعی ميراث اعتقادی غلطی است كه از گذشته بر اساس فهم نادرست از اسلام به جا مانده، گفت: آموزش و مشاركت قرآنی از حقوق زن است كه بايد در چارچوب حجاب و عفاف اسلامی انجام شود.
وی درباره مشاركت بانوان در فعاليتها و مسابقات بينالمللی قرآن كريم در سطح بينالمللی نيز به اين مطلب اشاره كرد و گفت: مشاركت و فعاليت بانوان در عرصه قرآن كريم به طور كلی اقدام مثبتی است و هميشه پشتيبان اين موضوع بودهام.
الكوفی اضافه كرد: مشاركت گسترده بانوان در عرصههای اجتماعی بهويژه عرصه فعاليتهای قرآنی باعث ايجاد تصور مثبتی از دين مبين اسلام در ميان غير مسلمانان میشود؛ همچنان كه آثار مثبت زيادی جز اين دارد و ما اميدواريم كه مشاركت بانوان در حوزههای قرآنی به رقابتهای قرآنی محدود نشود.
وی تصريح كرد: مشاركت زنان در مسابقات قرآن جزئيات فراوانی دارد كه بايد مورد بحث قرار گيرد اما همه اين مسائل نبايد مانع از مشاركت زنان در مسابقات شود.
اين فعال قرآنی عراق در ادامه اظهار داشت: كسانی هستند كه با استناد به برخی متون دينی استنتاج میكنند كه زنان نبايد در عرصه اجتماعی و از جمله مسابقات قرآنی و يا ديگر فعاليتهای قرآنی حضور داشته باشند، اما اگر در متون دينی، احاديث و روايات بيشتر دقت شود، خواهيم ديد كه زنان در صدر اسلام نيز حضور اجتماعی داشتهاند و كسانی كه ادعاهای مخالف را مطرح میكنند؛ تنها به دنبال خانهنشين كردن بانوان هستند.
مدير مؤسسه دارالقرآن كوفه گفت: آموزش برای زنان به عنوان يك انسان دارای حقوق مختلف، يك حق تلقی میشود اما اين آموزش بايد در چارچوب حجاب و عفاف اسلامی صورت بگيرد تا به فساد اجتماعی منجر نشود و حتی علمای بزرگ شيعه نيز به اين امر اذعان دارند.
سيدحمزه الموسوی الكوفی در ادامه با اشاره به اينكه اسلام از زن میخواهد كه آگاه باشد، نسلی را پرورش بدهد و به مثابه يك مدرسه برای جامعه باشد، خاطرنشان كرد: چگونه ممكن است زن بتواند از عهده همه مسئوليتهای خود برآيد بدون اينكه با سواد و مسلط به آموزههای قرآنی باشد؟ زن بيش از مرد به آشنايی با آموزههای قرآن نياز دارد و به همين خاطر است كه به دنبال يادگيری قرآن كريم است اما برخی عقايد و هنجارهای اجتماعی مانع آن میشوند.
الموسوی درباره توسعه فرهنگ قرآنی در ميان مسلمانان و بهويژه شيعيان و نقش مسابقات بينالمللی در توسعه گسترده فعاليتهای قرآنی تصريح كرد: در حقيقت هجوم فرهنگی با سرعتی خارقالعاده در حال پيشرفت در ميان مسلمانان است و هرچه هم تلاش كنيم تا با آن مقابله كنيم، نخواهيم توانست خود را با سرعت و شتاب آن هماهنگ سازيم.
رئيس مؤسسه فرهنگی «الحكمة» در نجف اشرف افزود: خوشبختانه در زمانی كه هجوم فرهنگی با بالاترين سرعت ممكن عليه ما در حال پيشرفت است، شاهديم كه فرهنگ قرآن كريم نيز به سرعت در ميان مسلمانان و بهويژه در ميان شيعيان در حال رشد و توسعه است.
الموسوی توضيح داد: شيعيان در طول تاريخ در حوزه قرآنی ابداعها و نوآوریهای زيادی داشتهاند و در عراق استعدادها و ظرفيتهای فراوانی پس از سقوط رژيم بعث بروز پيدا كرده است كه نظارهگران خارجی را شگفتزده كرده است و آنها در تعجب و حيرتند كه اين همه استعداد چگونه نتوانسته بود سر برآورد و خود را نمايان سازد.
وی با اشاره به وجود ظرفيتهای قرآنی فراوان در عرصه جهان اسلام گفت: آنچه ما را نگران میسازد، اين امر است كه فعاليتها قرآنی به قرائت و حفظ محدود نشود و ما با وجود اين كه از اين رشتهها حمايت میكنيم اما خواستار پرداختن به ديگر حوزهها و رشتههای قرآنی نيز هستيم.
رئيس مؤسسه فرهنگی «الحكمة» در نجف اشرف تأكيد كرد: حفظ كردن قرآن بدون آگاهی يافتن از آموزههای آن و پايبندی به اخلاق قرآنی سودی نخواهد داشت.
وی خواستار فعاليت مدارس، آموزشكدهها و برگزاری دورههای آموزشی و پرورشی در زمينههای قرآنی شد و افزود: در اين مدارس كه خواستار تأسيس آنها هستم نبايد فقط به قرائت و حفظ قرآن كريم پرداخت هر چند پرداختن به اين دو رشته ضروری است، اما امروزه بسياری مراكز هستند كه به آنها میپردازند و از آيندهای میترسيم كه در آن همه حافظ قرآن باشند اما كسی رفتار و اخلاق قرآنی در جامعه نداشته باشد.
مدير مؤسسه دارالقرآن كوفه همچنين درباره امكان توسعه فرهنگ قرآنی در جوامع از طريق برگزاری مسابقات و ديگر برنامههای قرآن در سطح بينالمللی خاطرنشان كرد: برگزاری مسابقات بينالمللی قرآن كريم در كشورهای شيعی مانند عراق و ايران پاسخی به اين تهمت كه شيعيان از قرآن به دور هستند، بود اما هيچ وقت اين مسابقات نمیتواند پاسخی به عدم پايبندی مسلمانان جهان به اخلاق و رفتار قرآنی باشد.
الموسوی الكوفی در ادامه افزود: پيشرفت جوانان شيعه در حفظ و قرائت قرآن كريم امر بسيار زيبايی است به گونهای كه امروزه همانند مسلمانان ساير كشورها میتوانند در مسابقات بينالمللی قرآن كريم رقابت كنند، اما ما بايد تلاش كنيم تا قرآن را در رفتار و اخلاق اجتماعی خود نمايان سازيم.
وی تصريح كرد: امروزه جهان غرب و غير مسلمانان به ما به خاطر داشتن قرآن كريم حسادت میورزند، بنابراين نبايد اجازه بدهيم كه فعاليت در حوزه اين كتاب به دو رشته حفظ و قرائت محدود شود بلكه بايد سعی كنيم در زمينه اجرای آموزههای قرآنی در سطح جامعه تلاش كنيم و مدارس قرآنی برای رسيدن به اين هدف تأسيس و از آنها حمايت و پشتيبانی بكنيم.
رئيس موسسه فرهنگی «الحكمة» در نجف اشرف به حوزه علميه و وظيفه اين نهاد علمی و دينی در زمينههای قرآنی اشاره كرد و گفت: حوزه بايد در زمينه عملی شدن معانی و مفاهيم قرآنی تلاش كند و به آموزش آموزههای قرآنی بپردازد و اين نكته را كه هر آنچه داريم از قرآن داريم در عمل نشان دهد.
الموسوی وحی قرآنی را پايه و اساس رفتار و روابط مسلمانان دانست و افزود: قرآن كريم قانون اساسی مسلمانان است و جايز نيست كه به قوانين آن عمل نكنيم ولی برای عمل به قرآن هم به مدارسی نيازمنديم كه ما را در زمينه عمل به قرآن توانا و آگاه بسازند.
وی درباره اهميت پرداختن همزمان به قرآن كريم و آموزههای اهل بيت(ع) و تدارك ديدن برنامههايی برای اين منظور در حاشيه مسابقات بينالمللی قرآن كريم گفت: آموزههای مورد تأكيد اهل بيت(ع) و احاديث و روايتهای منتسب به آنها همه منبع و منشأ قرآنی دارند و همه از وحی سرچشمه میگيرند و هر آنچه ايشان فرمودهاند دارای ارتباط تنگاتنگ با قرآن كريم و وحی الهی است.
وی در پايان گفت: قرآن كريم و احاديث اهل بيت(ع) در يك راه راست و به موازات هم حركت میكنند و نمیتوان به قرآن كريم بدون در نظر گرفتن تعاليم اهل بيت(ع) پرداخت؛ كما اينكه برعكس اين معادله نيز درست نيست، بنابراين ما امروزه نيازمند توسعه اين باور هستيم اما متأسفانه زيرساختهای لازم برای آن را به وجود نياوردهايم.
وی افزود: برخی غيرمسلمانان از قرآن چيزی نمیدانند و فكر میكنند كه قرآن نيز همانند انجيل و تورات تاريخ مصرف آن گذشته است كه بايد به آنها نشان داد كه قرآن با كتابهايی كه در طول تاريخ مورد تغيير و تحول قرار گرفتهاند، متفاوت است و اين كتاب آسمانی درباره همه روابط انسانی و ايستگاههای مهم زندگی بشری نظر دارد.
الكوفی تأكيد كرد: همه بايد تلاش كنيم تا به همگان آموزش دهيم كه قرآن قانون اساسی انسانها از بدو تولد تا مرگ آنان است و همه دستاندركاران عرصههای قرآن در جهان اسلام بايد برای توسعه اين مسئله تلاش كنند.
مدير مؤسسه دارالقرآن كوفه خاطرنشان كرد: چنين كتابی را كه برای همه عرصههای زندگی بشری برنامه دارد، نمیتوان به رشتههای حفظ و قرائت محدود ساخت؛ بلكه بايد از آن فرهنگی توسعه يافته در همه عرصههای اجتماعی ايجاد كرد.
اين فعال قرآنی عراق در ادامه بر ضرورت تبيين جايگاه و اهميت قرآن تأكيد كرد و گفت: به عنوان مثال ما بايد بتوانيم نظريات اجتماعی قرآن كريم درباره زن، كودك، جوانان، امت و ساير موضوعات اجتماعی را به جهان منتقل بكنيم و نشان بدهيم كه نظر قرآن درباره اين موضوعات چيست.
وی تاكيد كرد: در اين صورت است كه جايگاه قرآن برای همه نشان داده میشود و ديگر كسی نمیتواند با توهين به قرآن نظر عموم مردم جهان را نسبت به كلام وحی منفی سازد و يا اين كه تصور بدی از آموزههای قرآن كريم ارائه دهد.
مدير مؤسسه دارالقرآن كوفه گفت: ما در خارج امكان طرح چنين موضوعاتی را داريم و مردم جهان اين موضوعات را میفهمند و از آنها استقبال میكنند و آنها بايد بدانند كه قرآن كريم درباره هر موضوع بزرگ و كوچكی در زندگی انسانها نظريه و برنامه دارد.
به نظر الموسوی اگر بتوانيم اين قواعد و نظريات قرآنی را استخراج و به جهان معرفی كنيم، كتابخانه قرآنی متحركی به وجود آوردهايم كه ظرفيت آشنا ساختن همه مردم جهان با نظريات قرآن را فراهم میسازد و میتوانيم آن را در اختيار نسل جوان كه در گذشته از آن محروم بوده است، قرار دهيم.
مدير مؤسسه دارالقرآن كوفه در بخش ديگری از اين گفتوگو با اشاره به اين كه منع حضور زن در عرصه اجتماعی ميراث اعتقادی غلطی است كه از گذشته بر اساس فهم نادرست از اسلام به جا مانده، گفت: آموزش و مشاركت قرآنی از حقوق زن است كه بايد در چارچوب حجاب و عفاف اسلامی انجام شود.
وی درباره مشاركت بانوان در فعاليتها و مسابقات بينالمللی قرآن كريم در سطح بينالمللی نيز به اين مطلب اشاره كرد و گفت: مشاركت و فعاليت بانوان در عرصه قرآن كريم به طور كلی اقدام مثبتی است و هميشه پشتيبان اين موضوع بودهام.
الكوفی اضافه كرد: مشاركت گسترده بانوان در عرصههای اجتماعی بهويژه عرصه فعاليتهای قرآنی باعث ايجاد تصور مثبتی از دين مبين اسلام در ميان غير مسلمانان میشود؛ همچنان كه آثار مثبت زيادی جز اين دارد و ما اميدواريم كه مشاركت بانوان در حوزههای قرآنی به رقابتهای قرآنی محدود نشود.
وی تصريح كرد: مشاركت زنان در مسابقات قرآن جزئيات فراوانی دارد كه بايد مورد بحث قرار گيرد اما همه اين مسائل نبايد مانع از مشاركت زنان در مسابقات شود.
اين فعال قرآنی عراق در ادامه اظهار داشت: كسانی هستند كه با استناد به برخی متون دينی استنتاج میكنند كه زنان نبايد در عرصه اجتماعی و از جمله مسابقات قرآنی و يا ديگر فعاليتهای قرآنی حضور داشته باشند، اما اگر در متون دينی، احاديث و روايات بيشتر دقت شود، خواهيم ديد كه زنان در صدر اسلام نيز حضور اجتماعی داشتهاند و كسانی كه ادعاهای مخالف را مطرح میكنند؛ تنها به دنبال خانهنشين كردن بانوان هستند.
مدير مؤسسه دارالقرآن كوفه گفت: آموزش برای زنان به عنوان يك انسان دارای حقوق مختلف، يك حق تلقی میشود اما اين آموزش بايد در چارچوب حجاب و عفاف اسلامی صورت بگيرد تا به فساد اجتماعی منجر نشود و حتی علمای بزرگ شيعه نيز به اين امر اذعان دارند.
سيدحمزه الموسوی الكوفی در ادامه با اشاره به اينكه اسلام از زن میخواهد كه آگاه باشد، نسلی را پرورش بدهد و به مثابه يك مدرسه برای جامعه باشد، خاطرنشان كرد: چگونه ممكن است زن بتواند از عهده همه مسئوليتهای خود برآيد بدون اينكه با سواد و مسلط به آموزههای قرآنی باشد؟ زن بيش از مرد به آشنايی با آموزههای قرآن نياز دارد و به همين خاطر است كه به دنبال يادگيری قرآن كريم است اما برخی عقايد و هنجارهای اجتماعی مانع آن میشوند.
الموسوی درباره توسعه فرهنگ قرآنی در ميان مسلمانان و بهويژه شيعيان و نقش مسابقات بينالمللی در توسعه گسترده فعاليتهای قرآنی تصريح كرد: در حقيقت هجوم فرهنگی با سرعتی خارقالعاده در حال پيشرفت در ميان مسلمانان است و هرچه هم تلاش كنيم تا با آن مقابله كنيم، نخواهيم توانست خود را با سرعت و شتاب آن هماهنگ سازيم.
رئيس مؤسسه فرهنگی «الحكمة» در نجف اشرف افزود: خوشبختانه در زمانی كه هجوم فرهنگی با بالاترين سرعت ممكن عليه ما در حال پيشرفت است، شاهديم كه فرهنگ قرآن كريم نيز به سرعت در ميان مسلمانان و بهويژه در ميان شيعيان در حال رشد و توسعه است.
الموسوی توضيح داد: شيعيان در طول تاريخ در حوزه قرآنی ابداعها و نوآوریهای زيادی داشتهاند و در عراق استعدادها و ظرفيتهای فراوانی پس از سقوط رژيم بعث بروز پيدا كرده است كه نظارهگران خارجی را شگفتزده كرده است و آنها در تعجب و حيرتند كه اين همه استعداد چگونه نتوانسته بود سر برآورد و خود را نمايان سازد.
وی با اشاره به وجود ظرفيتهای قرآنی فراوان در عرصه جهان اسلام گفت: آنچه ما را نگران میسازد، اين امر است كه فعاليتها قرآنی به قرائت و حفظ محدود نشود و ما با وجود اين كه از اين رشتهها حمايت میكنيم اما خواستار پرداختن به ديگر حوزهها و رشتههای قرآنی نيز هستيم.
رئيس مؤسسه فرهنگی «الحكمة» در نجف اشرف تأكيد كرد: حفظ كردن قرآن بدون آگاهی يافتن از آموزههای آن و پايبندی به اخلاق قرآنی سودی نخواهد داشت.
وی خواستار فعاليت مدارس، آموزشكدهها و برگزاری دورههای آموزشی و پرورشی در زمينههای قرآنی شد و افزود: در اين مدارس كه خواستار تأسيس آنها هستم نبايد فقط به قرائت و حفظ قرآن كريم پرداخت هر چند پرداختن به اين دو رشته ضروری است، اما امروزه بسياری مراكز هستند كه به آنها میپردازند و از آيندهای میترسيم كه در آن همه حافظ قرآن باشند اما كسی رفتار و اخلاق قرآنی در جامعه نداشته باشد.
مدير مؤسسه دارالقرآن كوفه همچنين درباره امكان توسعه فرهنگ قرآنی در جوامع از طريق برگزاری مسابقات و ديگر برنامههای قرآن در سطح بينالمللی خاطرنشان كرد: برگزاری مسابقات بينالمللی قرآن كريم در كشورهای شيعی مانند عراق و ايران پاسخی به اين تهمت كه شيعيان از قرآن به دور هستند، بود اما هيچ وقت اين مسابقات نمیتواند پاسخی به عدم پايبندی مسلمانان جهان به اخلاق و رفتار قرآنی باشد.
الموسوی الكوفی در ادامه افزود: پيشرفت جوانان شيعه در حفظ و قرائت قرآن كريم امر بسيار زيبايی است به گونهای كه امروزه همانند مسلمانان ساير كشورها میتوانند در مسابقات بينالمللی قرآن كريم رقابت كنند، اما ما بايد تلاش كنيم تا قرآن را در رفتار و اخلاق اجتماعی خود نمايان سازيم.
وی تصريح كرد: امروزه جهان غرب و غير مسلمانان به ما به خاطر داشتن قرآن كريم حسادت میورزند، بنابراين نبايد اجازه بدهيم كه فعاليت در حوزه اين كتاب به دو رشته حفظ و قرائت محدود شود بلكه بايد سعی كنيم در زمينه اجرای آموزههای قرآنی در سطح جامعه تلاش كنيم و مدارس قرآنی برای رسيدن به اين هدف تأسيس و از آنها حمايت و پشتيبانی بكنيم.
رئيس موسسه فرهنگی «الحكمة» در نجف اشرف به حوزه علميه و وظيفه اين نهاد علمی و دينی در زمينههای قرآنی اشاره كرد و گفت: حوزه بايد در زمينه عملی شدن معانی و مفاهيم قرآنی تلاش كند و به آموزش آموزههای قرآنی بپردازد و اين نكته را كه هر آنچه داريم از قرآن داريم در عمل نشان دهد.
الموسوی وحی قرآنی را پايه و اساس رفتار و روابط مسلمانان دانست و افزود: قرآن كريم قانون اساسی مسلمانان است و جايز نيست كه به قوانين آن عمل نكنيم ولی برای عمل به قرآن هم به مدارسی نيازمنديم كه ما را در زمينه عمل به قرآن توانا و آگاه بسازند.
وی درباره اهميت پرداختن همزمان به قرآن كريم و آموزههای اهل بيت(ع) و تدارك ديدن برنامههايی برای اين منظور در حاشيه مسابقات بينالمللی قرآن كريم گفت: آموزههای مورد تأكيد اهل بيت(ع) و احاديث و روايتهای منتسب به آنها همه منبع و منشأ قرآنی دارند و همه از وحی سرچشمه میگيرند و هر آنچه ايشان فرمودهاند دارای ارتباط تنگاتنگ با قرآن كريم و وحی الهی است.
وی در پايان گفت: قرآن كريم و احاديث اهل بيت(ع) در يك راه راست و به موازات هم حركت میكنند و نمیتوان به قرآن كريم بدون در نظر گرفتن تعاليم اهل بيت(ع) پرداخت؛ كما اينكه برعكس اين معادله نيز درست نيست، بنابراين ما امروزه نيازمند توسعه اين باور هستيم اما متأسفانه زيرساختهای لازم برای آن را به وجود نياوردهايم.
