نگاهی به فرهنگنامه 100 جلدی «اسارت و آزادگان»
گروه ادب: فرهنگنامه 100 جلدی «اسارت و آزادگان» به همت مسعود دهنمكی به نگارش درآمده و در مرحله نخست، 78 جلد از آن به چاپ رسيده است.
به گزارش خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا)، فرهنگنامه «اسارت و آزادگان» به قلم مسعود دهنمكی به نگارش درآمده و چاپ نخست آن كه شامل 78 مجلد است كه توسط نهاد كتابخانههای عمومی كشور و مؤسسه انتشارات به چاپ رسيده است.
نويسنده در مقدمه اين اثر گفته است: «دفاع مقدس ما تعريفی جديد دارد؛ همان گونه كه شكل ساختاری نظام جمهوری اسلامی ما نه شباهت به خلافت اسلامی برخی كشورهای عربی دارد و نه به جمهوريت شناخته شده غربی میماند؛ بلكه فقط وجود يك اشتراك لفظی است كه باعث ايجاد اين سوءتفاهمها میشود.»
به اعتقاد نگارنده، تعريف اسارت و آزادگی در تاريخ دفاع مقدس و حتی معيارهای اسيرداری كشور ما نيز همين گونه است، اما برای نشان دادن اين تفاوت بايد ابتدا اين پديده را مورد مطالعه جامع و عميق قرار داد و پس از به دست آوردن دادههای لازم و طبقهبندی شده، آنها را با تعريف و تاريخ اسارت و مؤلفههای شناخته شده آن در جنگهای ملل ديگر مقايسه كرد. برای حصول اين نتيجه ابتدا میبايست به دور از هر گونه حب و بغض و تعصب، اين تاريخ را كه در آن سوی خاكريزها رقم خورده و در سينه آزادگان است و علیالقاعده دستنيافتنیتر از ساير مباحث دفاع مقدس است، استخراج كرد.
دهنمكی در ادامه گفته است: «برای تدوين طرح تفصيلی تحقيقات، 50 نفر از چهرههای مورد نياز شاخص اردوگاههای مختلف بين 5 ـ 30 ساعت مورد مصاحبه قرار گرفتند تا دريافتی واقعی از مباحث مورد نياز اسارت به دست آيد. بعد از انجام اين مصاحبهها و دستهبندی اطلاعات كه مبنای طراحی پرسشنامهها برای نگارش مجموعهای جامع و مرجع شد، به جمعآوری مصاحبه، مكاتبه و ترجمه و در نهايت تجزيه و تحليل اطلاعات در سه بخش آرشيوی، بانك اطلاعات نرمافزار و مجموعه فرهنگنامه اسارت و آزادگان پرداختيم.
خروجی اين كار در بخش آثار مكتوب، مجموعه 78 جلدی است كه فاز اول از مجموعه صد جلدی فرهنگنامه اسارت و آزادگان است كه مابقی آنها پس از نگارش در سالهای آينده به نشر خواهد رسيد و در بخش آرشيوی و بانك نرمافزاری نيز اسناد به مراكز و نهادهای دائمی خدماترسان به حوزه فرهنگ و هنر دفاع مقدس سپرده خواهد شد تا استفاده بهينه از آنها صورت پذيرد.
بخش اول شامل مجموعه كتب مرجع با عناوين اصلی شامل كتابشناسی اسارت و آزادگان، در يك مجلد، اسارت و آزادگان در جرايد در شش مجلد، فيلمشناسی اسارت و آزادگان در يك مجلد، اسارت و آزادگان در قاب تصوير در پنج مجلد، اسلام و اسارت، شامل متون تفسيری، روايی و فقهی در زمينه اسارت در اسلام در سه مجلد است.
بخش دوم مجموعه كتب اردوگاهی بوده و شامل 31 عنوان و 59 مجلد است كه هر اردوگاه و زندان يك عنوان را در چند مجلد به خود اختصاص داده است و بخش سوم نيز مجموعه كتب موضوعی اسارت و آزادگان را شامل میشود كه از دهها عنوان و موضوع اصلی و فرعی تشكيل شده است و ذيل عناوينی مانند فرماندهی و رهبری در اسارت، بهداشت، درمان و تغذيه، ورزش، هنر، كار و ... است كه در آيندهای نزديك نگارش آنها در دستور كار اين مجموعه قرار خواهد گرفت.
برای نگارش و پژوهش اين مجموعه فرهنگنامه، چند هزار نفر از آزادگان مورد مصاحبه حضوری، مكتوب يا تلفنی قرار گرفته و اطلاعات آنها در سه بخش كلی، اطلاعات مرجع، اطلاعات اردوگاهی و اطلاعات و اسناد موضوعی دستهبندی شد.
تحقيق و نگارش بخش اول و دوم اين مجموعه از سال 1372 آغاز شده و در سال 1392 به اتمام رسيده است كه در فاز اول آماده انتشار شده است و براساس گفته مسعود دهنمكی، نويسنده فرهنگنامه اسارت و آزادگان تا پنج سال آينده، فاز دوم اين مجموعه يعنی كتب موضوعی فرهنگنامه به چاپ میرسد.
گفتنی است كه برای چاپ اين مجموعه هزاران گزارش صليب سرخ ترجمه و تجزيه و تحليل شده و هزاران مطلب مندرج در جرايد و 500 كتاب منتشر شده در زمينه اسارت مورد بررسی قرار گرفته و با اطلاعات به دست آمده از پنج هزار ساعت مصاحبه حضوری آزادگان تطبيق داده شده است.
نويسنده در مقدمه اين اثر گفته است: «دفاع مقدس ما تعريفی جديد دارد؛ همان گونه كه شكل ساختاری نظام جمهوری اسلامی ما نه شباهت به خلافت اسلامی برخی كشورهای عربی دارد و نه به جمهوريت شناخته شده غربی میماند؛ بلكه فقط وجود يك اشتراك لفظی است كه باعث ايجاد اين سوءتفاهمها میشود.»
به اعتقاد نگارنده، تعريف اسارت و آزادگی در تاريخ دفاع مقدس و حتی معيارهای اسيرداری كشور ما نيز همين گونه است، اما برای نشان دادن اين تفاوت بايد ابتدا اين پديده را مورد مطالعه جامع و عميق قرار داد و پس از به دست آوردن دادههای لازم و طبقهبندی شده، آنها را با تعريف و تاريخ اسارت و مؤلفههای شناخته شده آن در جنگهای ملل ديگر مقايسه كرد. برای حصول اين نتيجه ابتدا میبايست به دور از هر گونه حب و بغض و تعصب، اين تاريخ را كه در آن سوی خاكريزها رقم خورده و در سينه آزادگان است و علیالقاعده دستنيافتنیتر از ساير مباحث دفاع مقدس است، استخراج كرد.
دهنمكی در ادامه گفته است: «برای تدوين طرح تفصيلی تحقيقات، 50 نفر از چهرههای مورد نياز شاخص اردوگاههای مختلف بين 5 ـ 30 ساعت مورد مصاحبه قرار گرفتند تا دريافتی واقعی از مباحث مورد نياز اسارت به دست آيد. بعد از انجام اين مصاحبهها و دستهبندی اطلاعات كه مبنای طراحی پرسشنامهها برای نگارش مجموعهای جامع و مرجع شد، به جمعآوری مصاحبه، مكاتبه و ترجمه و در نهايت تجزيه و تحليل اطلاعات در سه بخش آرشيوی، بانك اطلاعات نرمافزار و مجموعه فرهنگنامه اسارت و آزادگان پرداختيم.
خروجی اين كار در بخش آثار مكتوب، مجموعه 78 جلدی است كه فاز اول از مجموعه صد جلدی فرهنگنامه اسارت و آزادگان است كه مابقی آنها پس از نگارش در سالهای آينده به نشر خواهد رسيد و در بخش آرشيوی و بانك نرمافزاری نيز اسناد به مراكز و نهادهای دائمی خدماترسان به حوزه فرهنگ و هنر دفاع مقدس سپرده خواهد شد تا استفاده بهينه از آنها صورت پذيرد.
بخش اول شامل مجموعه كتب مرجع با عناوين اصلی شامل كتابشناسی اسارت و آزادگان، در يك مجلد، اسارت و آزادگان در جرايد در شش مجلد، فيلمشناسی اسارت و آزادگان در يك مجلد، اسارت و آزادگان در قاب تصوير در پنج مجلد، اسلام و اسارت، شامل متون تفسيری، روايی و فقهی در زمينه اسارت در اسلام در سه مجلد است.
بخش دوم مجموعه كتب اردوگاهی بوده و شامل 31 عنوان و 59 مجلد است كه هر اردوگاه و زندان يك عنوان را در چند مجلد به خود اختصاص داده است و بخش سوم نيز مجموعه كتب موضوعی اسارت و آزادگان را شامل میشود كه از دهها عنوان و موضوع اصلی و فرعی تشكيل شده است و ذيل عناوينی مانند فرماندهی و رهبری در اسارت، بهداشت، درمان و تغذيه، ورزش، هنر، كار و ... است كه در آيندهای نزديك نگارش آنها در دستور كار اين مجموعه قرار خواهد گرفت.
برای نگارش و پژوهش اين مجموعه فرهنگنامه، چند هزار نفر از آزادگان مورد مصاحبه حضوری، مكتوب يا تلفنی قرار گرفته و اطلاعات آنها در سه بخش كلی، اطلاعات مرجع، اطلاعات اردوگاهی و اطلاعات و اسناد موضوعی دستهبندی شد.
تحقيق و نگارش بخش اول و دوم اين مجموعه از سال 1372 آغاز شده و در سال 1392 به اتمام رسيده است كه در فاز اول آماده انتشار شده است و براساس گفته مسعود دهنمكی، نويسنده فرهنگنامه اسارت و آزادگان تا پنج سال آينده، فاز دوم اين مجموعه يعنی كتب موضوعی فرهنگنامه به چاپ میرسد.
گفتنی است كه برای چاپ اين مجموعه هزاران گزارش صليب سرخ ترجمه و تجزيه و تحليل شده و هزاران مطلب مندرج در جرايد و 500 كتاب منتشر شده در زمينه اسارت مورد بررسی قرار گرفته و با اطلاعات به دست آمده از پنج هزار ساعت مصاحبه حضوری آزادگان تطبيق داده شده است.
