اربعین؛ یادوارهای بر مزار شهیدان کربلا/زیارت اربعین صدور پیام جاودانه امام حسین(ع) است
گروه اجتماعی: در هر اربعین یادوارهای باشکوه بر مزار شهیدان کربلا برگزار میشد و مردم از این رهگذر یکبار دیگر نهضت امام حسین(ع) را مرور میکردند و با اهداف آن آشنا و به عظمت و شکوه آن پی میبردند در مقابل آن خود را مسئول دیدند و همانند توابین آن زمان نائب میشدند.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از لرستان، در رابطه با اربعین روایت داریم که در روز بیستم صفر که مصادف با اولین اربعین شهادت امام حسین(ع) است جابربن عبدالله انصاری صحابی رسول خدا(ص) از مدینه منوره برای زیارت قبر مطهر آن حضرت به کربلا آمد و وی اولین کسی بود که قبر حضرت را زیارت کرد لذا نتیجه میگیریم که اربعین از خصوصیات منحصر به فرد سیدالشهدا است و اربعین و زیارت اربعین در میان بشریت فقط برای امام حسین(ع) سنت و ثواب محسوب میشود.
دلیل بزرگداشت اربعین حسینی
اعتبار اربعین امام حسین(ع) از قدیمالایام میان شیعیان و در تقویم تاریخی وفاداران به امام حسین(ع) شناخته شده بوده است. کتاب مصباح المتهجد شیخ طوسی که حاصل گزینش دقیق و انتخاب معقول شیخ طوسی از روایات فراوان درباره تقویم مورد نظر شیعه درباره ایام سوگ و شادی و دعا و روزه و عبادت است، ذیل ماه «صفر» مینویسد: نخستین روز این ماه(ماه صفر) (از سال 121)، روز کشته شدن زید بن علی بن الحسین است.
روز سوم این ماه(صفر) از سال 64روزی است که مسلم بن عقبه پرده کعبه را آتش زد و به دیوارهای آن سنگ پرتاب نمود در حالی که به نمایندگی از یزید با عبدالله بن زبیر در نبرد بود.
روز 20 صفر ـ یعنی اربعین ـ زمانی است که حرم امام حسین(ع) یعنی کارواناسرا، از شام به مدینه مراجعت کردند. و روزی است که جابر بن عبدالله بنحرام انصاری، صحابی رسول خدا(ص)، از مدینه به کربلا رسید تا به زیارت قبر امام حسین(ع) بشتابد و او نخستین کسی است از مردمان که قبر آنحضرت را زیارت کرد.
در روز اربعین، زیارت امام حسین(ع) مستحب است و این زیارت، همانا خواندن زیارت اربعین است که از امام عسکری(ع) روایت شده که فرمود: علامات مؤمن پنج تاست: خواندن 51 رکعت نماز در شبانهروز ـ نمازهای واجب و نافله و نماز و شب ـ به دست کردن انگشتری در دست راست، برآمدن پیشانی از سجده، و بلند خواندن بسم الله الرحمنالرحیم در نماز.
شیخ طوسی سپس متن زیارت اربعین را با سند به نقل از حضرت صادق(ع) آورده است: السلام علی ولی الله و حبیبه، السلام علی خلیل الله ونجیبه، السلام علی صفی الله و ابن صفیه...
این مطلبی است که شیخ طوسی، عالم فرهیخته و معتبر و معقول شیعه در قرن پنجم درباره اربعین آورده است. طبعاً بر اساس اعتباری که روز اربعین در میان شیعیان داشته است، از همان آغاز که تاریخش معلوم نیست، شیعیان به حرمت آن، زیارت اربعین میخواندهاند و اگر میتوانستهاند مانند جابر بر مزار امام حسین(ع) گرد آمده و آن امام را زیارت میکردند. این سنت تا به امروز درعراق با قوت برپاست و شاهدیم که میلیونها شیعه عراقی و غیر عراقی در این روز بر مزار امام حسین(ع) جمع میشوند.
زیارت اربعین امام حسین(ع)
فراز اول از زیارت اربعین امام حسین(ع) شامل سلامهای توصیفی است در سلامهای اولیه زیارت، امام صادق(ع) بهنوعی اصالت خانوادگی امام حسین(ع) را بیان مینماید که ایشان فرزند رسول خدا که حبیب خداست، میباشد. برخی از انبیاء در درگاه الهی با نام خاصی توصیف و معروف شدهاند. حضرت ابراهیم(ع) با عنوان خلیلالله، حضرت موسی(ع) با عنوان کلیمالله، حضرت عیسی(ع) با عنوان کلمةالله ، حضرت نوح(ع) با عنوان نبیالله - که البته ایشان اولین پیامبری بودند که مقام نبوت را به دوش کشیدند- حضرت آدم(ع) با عنوان صفوةالله و حضرت محمد(ص) با عنوان حبیبالله مطرح هستند.
فراز دوم زیارت اربعین امام حسین(ع) شهادت و گواهی امام صادق(ع) به عظمت و برتری امام حسین(ع) است.امام صادق(ع) در این فراز از زیارت، امام حسین(ع) را توصیف مینماید که خدایا او ولی تو و فرزند ولی توست، او برگزیده و پسر برگزیده توست. یعنی با تمام عزت و احترامی که برای ایشان قائل بودی ولی بهوسیله شهادت به او عزت بخشیدی.
تو خواستی که امام بهوسیله شهادت، آن هم چنین شهادتی به عزت برسد. خدا بهوسیله شهات، امام حسین(ع) را به سعادت رسانید.طوریکه یزید و وزرایش بهدنبال دنیا و کسب مقامات دنیوی بودند و به نوعی بهدنبال کسب اعتبار بودند ولی امام حسین(ع) که هیچ چشمداشتی به دنیا نداشت و حکومت را هم صرفاً بهعنوان ابزاری برای برافراشتن اسلام و اقامه عدالت میدانست.
امام حسین(ع) و اهل بیت ایشان در فجیعترین وقایع و جنایتها، قرار گرفته بودند. اگر چه مدت زمان جنگ کم بوده؛ اما در این مدت کم، انواع و اقسام جنایتها و پستیها دیده میشود که البته بزرگترین چهره این جنایات این است که بر امام معصوم وارده شده است.
در فراز سوم زیارت اربعین امام حسین(ع) به اهداف قیام امام حسین(ع) اشاره و در فراز چهارم نیز به قاتلان امام حسین(ع) اشاره شده و فراز پنجم نیز بهنوعی عبرتآموزی از سالار شهیدان است که در این فراز آمده است: اشهَدُ انـَّکَ اَمینُ الله وابنُ امینهِ؛ گواهی میدهم که تو امانت دار خدا و پسر امانتدار او هستی.عِشتَ سَعیداً وَ مَضَیتَ حَمیداً وَ متَّ فـَقیداً مـَظلوُماً شهیداً؛ گواهی میدهم که سعادتمند زندگی کردی و ستوده در گذشتی، و هنگامیکه رحلت کردی از وطن خود دور بودی و در حالیکه ستم دیده بودی، به شهادت رسیدی.و اشهـَدُ انَّ الله مـُنجـِزٌ ما وَعـَدَکَ؛ و گواهم که خدا وفا کند بدان چه تو را وعده داد.و مُهلِکٌ مَن خـَذلـَکَ و مُعـَذبٌ مَن قتلکَ؛ و (خدا) هلاک کند هر آن کس که تو را رها کرده و ترک گفته وعذاب کند کسیکه تو را کشت.و اشهـَدُ انـَّکَ وَفیتَ بِعَهدِ الله؛ و گواهی میدهم که به عهد خدا وفا کردی. و جاهـَدتَ فی سـَبیلِهِ حتی اتیکَ الیـَقینُ؛ و در راه (خدا)، تا رسیدن لحظه مرگ جهاد کردی.
حجتالاسلام روحالدین دریکوند، رئیس شورای هیئات مذهبی استان لرستان در گفتوگو با خبرنگار ایکنا، با تسلیت بهمناسبت اربعین حسینی در بیان فلسفه اربعین گفت: در عدد اربعین خصوصیتی وجود دارد که در سایر اعداد این خصوصیت وجود ندارد، کمال عقل انسان در چهل سالگی تحق مییابد، اگر کسی چهل شب جمعه به درگاه الهی دعا کند خداوند او را بیامرزد، کسیکه چهل روز عبادت خود را خالص کند خداوند چشمههای حکمت را در دل او گشوده و بر زبانش جاری میکند.
وی درخصوص اربعین امام حسین(ع) نیز اظهار کرد: در فرهنگ عاشورا اربعین به چهلمین روز شهادت امام حسین(ع) گفته میشود که مصادف با بیستم صفرالمظفر است، از سنتهای مردمی گرامیداشت چهلم اموات است که نه تنها در میان ما مسلمانان بلکه در نصارا و یهود هم مورد توجه بوده است.
رئیس شورای هیئات مذهبی لرستان در خصوص پیامهای اربعین گفت: در نهضت پرشور حسینی عوامل بسیاری راه را برای عالمگیر شدن این نهضت هموار کردند از جمله کاروان اسرا، خطبههای امام سجاد(ع) و حضرت زینب(س) در کاخهای ظلم کوفه و شام، قیام توابین و حوادث متعدد دیگری که هر یک به نوبه خود در معرفی و بیان حقیقت عاشورا امت اسلامی را مخاطب قرار داد.
حجتالاسلام دریکوند ادامه داد: یکی از مهمترین عواملی که در شناساندن قیام عاشورا نقش بسزایی داشت و شاید جز اولین طلیعههای فروغ این خورشید درخشان بود، اربعین و اربعینهای بعد از واقعه عاشورا بود در هر اربعین یادوارهای باشکوه بر مزار شهیدان کربلا برگزار میشد و مردم از این رهگذر یکبار دیگر نهضت امام حسین(ع) را مرور میکردند و با اهداف آن آشنا میشدند و به عظمت و شکوه آن پی میبردند در مقابل آن خود را مسئول دیدند و همانند توابین آن زمان نائب میشدند.
وی گفت: زیارت کردن اهل بیت(ع) در روز اربعین صدور پیام جاودانه آن حضرت و یاران باوفایش است که تمام آن صفات انسان کامل که در روز عاشورا به منصه ظهور گذاشته شد مثل وفاداری، اخلاص، ایثار، شجاعت، آزادگی و ... با گذشت دهم محرم دفن نمیشود بلکه مجدداً در اربعین حسینی و اربعینهای حسین(ع) احیا شده است.
حجتالاسلام روحالدین دریکوند در بیان ظرفیتهای اربعین نیز گفت: در میان تمام ملل و ادیان غیر اسلامی معمولاً وفات شخص مساوی است با تمام شدن تمام آثار او برخلاف عقیده برخی از مذاهب که زیارت اهل قبور را یک نوع بدعت میدانند که مخالف نص صریح قرآن کریم است.
