آئینی که در پیرایههای زمان تبدیل به بدعت شد/ دقالباب مساجد در اولین روز ربیعالاول
گروه اجتماعی: خرافات و تمسک به اموری که مستند و مدرک معتبر روایی و دینی ندارند از جمله اموری است که موجب انحراف دین و منجر به بدعت در دین میشود. آداب و رسومی که با رنگ و لعاب دینی در جامعه ظهور میکنند و با گذشت زمان بر پیرایههای این عمل افزوده میشود.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از استان مرکزی، خرافات و تمسک به اموری که مستند و مدرک معتبر روایی و دینی ندارند از جمله اموری است که موجب انحراف دین و منجر به بدعت در دین میشود.آداب و رسومی که با رنگ و لعاب دینی در جامعه ظهور میکنند.
چند سالی است که در پایان ماه صفر مراسمی در برخی شهرها باب شده که در ظاهر مانند بسیاری از خرافات دیگر عملی نیکو وانمود میشود، اما هنگامی که در آن اندیشیده میشود نتیجه به آنجا میرسد که با خرافه و بدعتی دیگر مواجه هستیم.
این بدعت از آنجا آغاز میشود که در شب اول ماه ربیعالاول چند ساعتی قبل از نماز صبح روز اول این ماه، در هفت مسجد را میکوبند و با این کار پایان دو ماه عزاداری و آغاز ماه شادمانی حضرت زهرا(س) را اعلام میکنند و به این وسیله میخواهند از دستان حضرت زهرا(س) عیدی دریافت کنند و حاجات خود را برآورند.
در سالهای ابتدایی این مراسم به کوبیدن در مسجد و آنگاه اقامه نماز صبح در آخرین مسجد اکتفا میشد؛ اما با گذشت زمان بر پیرایههای این عمل افزوده شد. سال بعد تضرع و ناله و گریه بر در مسجد. سال بعد پخش نذورات و شیرینی و شکلات و ... سال بعد گفته شد در آخرین مسجد باید دعای توسل خوانده شود و سال بعد روشن کردن شمع بر در مسجد و آب و جارو کردن مقابل آن هم اضافه شد و همینطور این سیر تکاملی ادامه یافت تا جایی که برخی از نماز مغرب شب اول شروع به این کار می کردند تا از خواب شب هم بیبهره نمانند.
در همان سالهای ابتدایی مراجع عظام طبق وظیفه دینی و شرعی خود که هنگام ظهور بدعتها، علما باید علم خود را بروز و ظهور دهند بر بیریشه بودن این عمل تأکید کردند اما متأسفانه هنوز برخی این راه اشتباه را میپیمایند. این نمونهای از نمونههای فراوان است که برخی در خارج از چارچوب دین برای طلب حاجات و نیازهای خود از خداوند و ائمه متمسک به آیین هایی این چنینی می شوند.
اول ربیع الاول بنابر مستندات تاریخی و روایی معتبر شیعه و سنی، شب اول ماه ربیعالاول به واسطه واقعه مهم خوابیدن حضرت علی(ع) در بستر پیامبر اکرم(ص) در سال سیزدهم بعثت ـ در همان شبی که کفار مکه تصمیم به قتل دسته جمعی حضرت رسول(ص) در بستر خواب گرفته بودند و در همان شب ایشان به مدینه هجرت فرمودند به «لیلةالمبیت» مشهور است.
حجتالاسلام علیاصغر الهامینیا، پژوهشگر و محققق علوم اسلامی در همین رابطه در گفتوگو با خبرنگار ایکنا، گفت: ماه ربیعالاول عظیمالشأن از آثار و برکات فراوانی برخوردارست که بهرهمند شدن از آن میتواند انسان را در مسیر درست قرار دهد.
دقالباب مساجد در شب اول ربیعالاول ریشه مذهبی و قرآنی ندارد
وی با ابراز تأسف از بروز و ظهور برخی از خرافهگرایی توسط برخی از مسلمانان مبنی بر دقالباب مساجد در شب اول ماه ربیعالاول، اظهار کرد: قطعاً این امر ریشه مذهبی و قرآنی ندارد در برخی از مناطق باب میشود و دیگران هم یاد میگیرند و هیچ مبنای شرعی ندارد و کار درستی نیست.
به گفته الهامینیا، سالهای مدیدی است که برخی از مردم قبل از اذان صبح در آخرین روز صفر در آستانه ماه ربیعالاول تا قبل از اذان صبح به امید دریافت مژدگانی به هفت مسجد رفته و در مساجد را میزنند تا به اصطلاح خبر آغاز ماه ربیع را به پیامبر(ص) برسانند و مژگانی بگیرند.
وی با بیان اینکه تمامی مسائل دینی را با استناد به آیات الهی به ویژه آیه 21 از سوره مبارکه «انبیا» که میفرماید؛ «وَمَا أَرْسَلْنَا قَبْلَکَ إِلاَّ رِجَالًا نُّوحِی إِلَیْهِمْ فَاسْأَلُواْ أَهْلَ الذِّکْرِ إِن کُنتُمْ لاَ تَعْلَمُونَ» باید از اهل ذکر واکاوی کرد، اضافه کرد: در زمان صدر اسلام تاکنون اولین اهل ذکر نبی مکرم اسلام(ص) بوده و پس از ایشان ائمه هدی(ع) هستند؛ اما با غیبت امام معصوم این امر به مراجع تقلید و روحانیان معزز محول میشود.
الهامینیا در ادامه سخنان خویش با بیان این مطلب که مردم با طرح سؤال در محضر بزرگان دینی از افتادن در دام خرافهگرایی و خرافهپرستی در امان خواهند بود، اضافه کرد: بیشک مطرح کردن سؤالات در نزد افرادی که اهل فن نبوده و صاحبنظر نیستند به اصول چارچوب احکام ضربه وارد میکند.
وی با بیان این نکته که اجرای این عمل هیچگونه صبغه و سابقه دینی نداشته و. ریشه در خرافه دارد، اظهار کرد: جوانان باید هوشیار باشند و بدانند که استمداد کمک از حضرت باریتعالی و ائمه معصومین(ع) اقدامی خداپسندانه و آگاهانه است؛ اما نباید از هر ویله و بدعتی که در این راستا شکل میگیرد استفاده کرده و اسیر خرافهپرستی و خرافهگرایی شوند.
محقق و پژوهشگر علوم اسلامی در پاسخ به این سؤال که وظیفه روحانیان در آگاهیبخشی به جوانان در رابطه با احکام نو و بدعتهای موجود چیست؟، اظهار کرد: روحاننیان کارشناسان علوم دینی و اسلامی وظیفه دارند در این راستا محکمتر قدم برداشته و نوجوانان و جوانان را از بدعتهایی که بعضاً ریشه در خرافه یا آداب و رسوم برخی از قومها و قبیله داشته و به صورت فراگیر جامعه را در بر میگیرد آگاهی دهند.
وی در ادامه آشنایی جوانان و نوجوانان از آبشخور اصلی اسلام را از دیگر رسالتهای جامعه روحانیت بیان کرد و افزود: روحانیان وظیفه دارند تا روح تشنه نوجوانان را از احکام و موازین دین مبین اسلام سیراب کرده و اجازه ندهند که مردم با اهمال کاری و اعمال رفتارهای به دور از موازین شرعی احکام این دین الهی را به خرافه بیالایند و زیبایی چهره اسلام را به خطر بیندازند.
الهامینیا در بخشی از سخنان خویش جوانان و نوجوانان را دارای طینت و فطری پاک و خداجو عنوان کرد و با اشاره به اینکه جوانان به خودی خود از هرگونه ناپاکی به دور هستند، افزود: با توجه به اینکه جوانان تمایل به دین و کسب معارف اسلامی دارند؛ لذا روحانیون وظیفه دارند در راستای پاک و مصون ماندن این عزیزان از دامهای دشمنان و شیطان نفس تدابیری راهبردی اتخاذ کنند.
وی هشدار داد: جوانان از گستردگی دامهای دشمنان آگاهی داشته و فنون اصلی و بنیادین دین را از اهل و صاحبنظران طلب کنند؛ چراکه در مسیر سیر تکاملی انسان شیاطینی از جنس نفس اماره و انسان وجود دارند که از هر امکانی برای آلوده کردن دین استفاده کرده و مانع رسیدن به اهداف متعالی انسانی خواهند شد.
حجتالاسلام الهامینیا در ادامه سخنان خویش از فعالیت400 مرکز عرفان دروغین در جهان خبرداد و گفت: تمامی شبهات و مشکلات که در جامعه نهائینه میشود بهواسطه وجود افرادی است که از بیان موازین دینی و اسلامی تخصی نداشته و با بدعت گذاری و خرافه پرستس عرفان های نوظهوری را بدعتگذاری میکنند؛ ازاین رو جوانان هشیار باشند و فریب افراد سودجو و منفعت طلب را نخورده و برای کسب پاسخ مسائل دینی به صاحبنظران این عرصه مراجعه کنند.
وی بهترین ملجأ و پناه برای کسب معارف دینی را حوزههای علمیه و حضور در محضر اساتید علوم اسلامی بیان کرد و افزود: جوانان اگر از طریق دانشمندان و اندیشمندان علوم اسلامی مسائل و مشکلات خویش را حل کنند هیچگاه اسیر توطئه و عوامفریبی دشمن نخواهند شد.
حجتالاسلام الهامینیا با بیان این مطلب که دین اسلام بهعنوان اکمل ادیان برنامههای جامع کاملی در رابطه با تمامی مباحث زندگی دارد، اضافه کرد: خوشبختانه در زمینه اجرای برنامههای روزمره مسلمانان کتابهایی با سبک و روش سهل و ممتنع نگارش شده است که راه و روش درست زیستن در یک ساله را بر همگان روشن میسازد.
حجتالاسلام الهامینیا اظهار کرد: به نظر میرسد که اطلاعرسانی و آگاه ساختن صحیح، دقیق و به موقع مردم در مورد مسایل دینی از ضروریات و اصول کاری دستگاههای مربوطه و از جمله رسانه است که میتواند جلوی ترویج و گسترش خرافات که همچون موریانه ریشه اعتقادات جامعه را میخورد را گرفته و به تعالی جامعه کمک کند.
محقق و پژوهشگر علوم اسلامی در پایان به آداب آخر ماه صفر و اول ماه ربیعالاول نیز اشاره کرد و گفت: در برخی روایات، اقامه نماز شکر به شکرانه اقامه دو ماه عزاداری و عبادت، روزه گرفتن، صدقه دادن، کمک به مستمندان و قرائت زیارت پیامبر(ص) و امیرالمؤمنین علی(ع) در ابتدای این ماه توصیه شده است.
