امام علی(ع)؛ الگویی بیمانند در عملگرایی
گروه اندیشه: امام علی(ع) با بهرهگیری از شیوه اسلامی خود بیش از دیگران ساده زندگی میکرد و در عمل نیز الگویی بیمانند بود. وی در حالیکه اموال و املاک نتیجه دسترنج خود را بین فقرا تقسیم میکرد، میگفت «به خدا که این جامه پشمین خود را چندان پینه کردم که از پینه کننده شرمساری میبرم».
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از لرستان، در سالهای پس از رحلت پیامبر اکرم(ص) مسلمانان در کارزارهای مهمی با امپراطوری ایران (ساسانیان) و روم به پیروزی رسیدند و بالطبع سیل غنایم از این دو کشور ثروتمند به پایتخت خلافت اسلامی روانه شد.
این امر به تدریج موجب تغییراتی در سطح زندگی مردم شد. سادگی عصر پیامبر(ص) یا فراموش شده بود و یا اینکه تازه مسلمانان هرگز آنرا در آن زمان ندیده بودند. ثروتاندوزی و رفاهطلبی در بین بعضی از اقشار جامعه، بهویژه قریش شکل جدی و خطرناکی به خود گرفته بود.
سخنان و تاکیدات بسیاری از امام علی(ع) درباره نکوهش دنیاگرایی و غرق شدن در منجلاب رفاهزدگی وارد شده است در واقع نصیحت کردن مردم و دعوت آنها به تقوای الهی در هر خطبه امام و یا نامههای ایشان دیده میشود.
امام علی(ع) نهتنها خود سادهترین زندگی را در پیش گرفته بود بلکه نظارتی دقیق بر والیان خویش داشت تا آنان نیز از تجملگرایی در امان بمانند در این رابطه شواهد بسیاری وجود دارد.
امام علی(ع) در صفحه 428 نهجالبلاغه ترجمه سیدجعفر شهیدی در این رابطه فرموده است: «بر رهبران حق است که در خوراک و پوشاک، همانند ضعیفترین مردم رفتار کرده از هیچ چیز اضافی که آنان قادر به تهیه آن نباشند، برخوردار نباشند تا فقرا با دیدن رهبران، در آنچه هستند از خدا راضی باشند و ثروتمندان با دیدن آنان شکر و تواضعشان بیشتر شود».
سادهزیستی امام علی(ع)
امام علی(ع) با بهرهگیری از شیوه اسلامی خود بیش از دیگران ساده زندگی میکرد و در عمل نیز الگویی بیمانند بود. وی در حالی که اموال و املاک نتیجه دسترنج خود را بین فقرا تقسیم میکرد، در مورد پیراهن خودش میگوید: «به خدا که این جامه پشمین خود را چندان پینه کردم که از پینه کننده شرمساری میبرم».(نهجالبلاغه، ص 337)
امام علی(ع) و احیای ارزشهای اسلامی
سیدعلاءالدین شاهرخی، از اعضای هیئت علمی دانشگاه لرستان در گفتوگو با خبرنگار ایکنا در رابطه با نقش امام علی(ع) در احیای ارزشهای اسلامی گفت: با گذشت یک ربع قرن از رحلت رسول مکرم اسلام، امام علی(ع) شاهد بود که در طول این سالها انحرافاتی گسترده در جامعه اسلامی بهوجود آمده بود و سادگی و بیپیرایگی عصر پیامبر(ص) جای خود را به زندگی تجملاتی و اشرافی داده بود.
وی افزود: امام علی(ع) شاهد بود که طی این مدت که از رحلت پیامبر(ص) گذشته افراد طرد شده پیامبر بر مناصب و پستهای کلیدی خلافت اسلامی دست زده و از این طریق فساد سیاسی و اخلاقی گسترش یافته بود امام علی(ع) در این رابطه فرموده است «عدهای قبل از من والی بودند و سنت پیامبر(ص) را تغییر دادند و اگر من بخواهم طریقه آنها را ترک گفته و به سنت پیامبر(ص) باز گردم، لشگر از من متفرق شده و جز اندکی از شیعیان کسی با من باقی نمیماند».
عضو هیئت علمی دانشگاه لرستان ادامه داد: در چنین شرایطی امام علی(ع) سعی کرد معیارها و ارزشهای بعضاً فراموش شده اسلامی را وارد جوهره فکری مردم سازد، تا بهتدریج این ارزشها اصیل عقلانی و برتر جایگزین ضد ارزشهای رایج در جامعه شود.
وی با بیان اینکه امام علی(ع) خطوط اصلی سیاستهای اصلاحاتی خویش را با مردم مطرح میکرد و از آنان میخواست، تا آگاهانه و آزادانه برای اجرای آنها اقدام نماید، ادامه داد: امام علی(ع) در سخنان متعددی تلاش کرد برای شناخت حق و باطل و تشخیص راه صحیح از غلط معیارهایی به مردم ارائه نماید تا در تشخیص حق از باطل با بینش و آگاهی عمل کنند.
دنیاگرایی و غفلت از خداوند منشأ انحرافات
شاهرخی گفت: از دیدگاه امام علی(ع)، دنیاگرایی و غفلت از خداوند منشا انحرافات بسیاری است بهعلاوه اموالی که غیر عادلانه جمعآوری شدهاند باید به صاحبان اصلی آنها عودت داده شوند دامنه اصلاحات امام نه تنها در گستره جامعه، بلکه شامل حکومت نیز میشد.
