انسجامبخشی به پژوهشهای قرآنی با فراخوان برنامههای پیشنهادی ملی و بینالمللی قرآنی
گروه دانشگاه: از فعالیتهای شاخص این روزها در حوزه پژوهش قرآنی که امید میرود بتواند موجی گسترده در این عرصه به راه بیندازد، فراخوان برنامههای پیشنهادی ملی و بینالمللی قرآنی کشور است.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن (ایکنا)، مرکز هماهنگی و توسعه پژوهش و آموزش عالی قرآنی کشور، نیازها و اولویتهای پژوهشی را در قالب 7 کلانبرنامه ملّی (سبد پروژههای ملی و بینالمللی) اعلام کرده است تا پژوهشگران علاقهمند به حل مسائل کشور، طرحهای پیشنهادی خود را ارسال کنند.
پیش از این از سوی این مرکز 9 کلانبرنامه ملی قرآنی عنوان شده بود، اما برای اعلام فراخوان 7 برنامه ذکر شده و هنوز فراخوان برنامه ملی استقرار سامانه هوشمند مدیریت دانش قرآنی و برنامه ملی طراحی و استقرار نظام جامع برنامهریزی، نظارت و ارزیابی نظام پژوهشی آموزش عالی قرآنی اعلام نشده است.
عنوان 9 کلان برنامههای ملی و بینالمللی حوزه تخصصی پژوهش و آموزش عالی قرآنی کشور به شرح زیر است:
1 برنامه ملی استقرار سامانه هوشمند مدیریت دانش قرآنی
2 برنامه ملی توسعه مطالعات نظامسازی قرآنی
3 برنامه ملی توسعه مطالعات فرهنگسازی و مدیریت امور قرآنی کشور
4 برنامه ملی گفتمانسازی ادبیات توسعه فرهنگ قرآنی در حوزه تخصصی
5 برنامه ملی ارتقای سرمایه انسانی نظام پژوهش آموزش عالی قرآنی
6 برنامه ملی طراحی، توسعه و ارتقای برنامه های درسی قرآنی در نظام آموزش عالی
7 برنامه ملی طراحی و استقرار نظام جامع برنامهریزی، نظارت و ارزیابی نظام پژوهشی آموزش عالی قرآنی
8 برنامه ملی توانمندسازی نیروی انسانی نظام پژوهش و آموزش عالی قرآنی در تعاملات بینالملل
9 برنامه ملی و بینالمللی گسترش گفتمان قرآنی اهل بیت(ع) در عرصه علمی داخل و بینالملل
بنا بر این گزارش، محورهای این فراخوان مشخص شده و بهگونهای تعریف شده که بخواهند بودجه را مستقیماً به دست پژوهشگران برسانند. در دستهبندی موضوعات سعی شده تقریباً تمامی زمینههای پژوهشهای قرآنی در این تقسیمبندی جای بگیرند. همچنین بهگونهای طرحها تنظیم شده است که بودجه پژوهشهای قرآنی مستقیماً از شورای عالی انقلاب فرهنگی به دست پژوهشگران برسد.
طبق فراخوان، این مرکز، پذیرای طرحهای پژوهشی ارائه شده از سوی دستگاههای گوناگون نیز خواهد بود. برای هر کدام از کلانبرنامهها، یک سبد پروژه تهیه شده است و تلاش بر آن بوده تا پروژههای با اولویت بالا در سبدهای پروژه قرار گیرند. با این وجود، سبدهای تهیه شده جامع و مانع نیست و در این امتداد، هر طرح پژوهشی مرتبط با عنوان کلی کلانبرنامه ملّی قابل بررسی خواهد بود.
پایان فرودین؛ مهلت فراخوان اولیه
در فراخوان اولیه، پایان فروردین آخرین مهلت ارسال طرحهای پیشنهادی به این مرکز اعلام شده بود که کمابیش مورد انتقادهایی قرار گرفت. اما پیرو مصوبه کمیته نظارت بر پیشرفت، برنامههای ملی و بینالمللی مرکز هماهنگی و توسعه پژوهش و آموزش عالی قرآنی کشور، مهلت ارسال پروپوزال به سبد پروژههای پیشنهادی تا پایان خردادماه 94 تمدید شده است.
تمدید مهلت ارائه برنامهها و فعالیتهای پیشنهادی ملی و بینالمللی قرآنی کشور به خودی خود نشانه خوبی در بحث توجه به بسط پژوهشهای قرآنی محسوب میشود. طرحهای دریافتشده در کمیته راهبری برنامه ملّی متشکل از اساتید متخصص و اجرایی مرتبط به آن موضوع، ارزیابی میشوند و در صورت پذیرش و تصویب طرح پیشنهادی، مرکز اطلاعرسانی مرکز هماهنگی و توسعه پژوهش و آموزش عالی قرآنی کشور نسبت به انعقاد قرارداد اقدام خواهد کرد.
بنا بر گزارش ایکنا، فراخوان دریافت طرحهای پژوهشی برای سبد پروژههای برنامههای ملّی و بینالمللی، موضوع مصوّبه هجدهمین جلسه کمیسیون توسعه پژوهش و آموزش عالی قرآنی کشور (ابلاغ شماره مورخ 199674/ و مورخ 93/10/28) است.
قرار است هزینه این سبد پروژهها از بودجه پژوهشهای قرآنی سال 93 تخصیص پیدا کند؛ اما طبق گفته رئیس مرکز توسعه پژوهش و آموزش عالی قرآنی کشور، اگر بودجه پژوهشهای قرآنی سال 90 نیز جذب شود ذیل عنوان همین کلانبرنامهها تخصیص پیدا خواهد کرد.
تدبیری برای مدیریت چندگانه اجرای پروژهها
رئیس مرکز هماهنگی و توسعه پژوهش و آموزش عالی قرآنی کشور پیش از این گفته بود: تدبیری که برای اجرای برنامه شده این است که حول هر برنامه یک کمیته راهبری تشکیل میشود و این برنامه که یک عنوان کلان است تبدیل به یک سبد پروژه تفصیلی که مشتمل بر تعدادی خردپروژه هست، میشود. این سبد پروژهها در دبیرخانه کمیسیون توسعه و آموزش و پژوهش قرآنی تدوین شده و در کمیته راهبری که اساتید متخصص و اجرایی آن موضوع هستند میرود و در کمیسیون راهبری آن برنامه، این سبد پروژهها اصلاح و ویرایش میشوند و بعد این سبد پروژهها بهعنوان نیازهای ما به دستگاههای عضو کمیسیون و کارگروههای تخصصی فراخوان و ابلاغ میشوند.
حال سؤالی که مطرح است این است که آیا سپردن مدیریت این کلانبرنامهها به نهادهای خاص، از ورود پژوهشگران غیروابسته به این نهادها مانع نمیشود؟ البته در گفتوگوی ایکنا با حجتالاسلام والمسلمین حمید محمدی، دبیر شورای توسعه فرهنگ قرآنی، وی نه تنها این کار را مانع ندانست، بلکه آن را اقدامی در راستای قانونمند و هدفمند شدن پژوهشهای قرآنی برشمرد.
