
آیتالله عباس کعبی عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم در گفت و گو با خبرگزاری بین المللی قرآن(ایکنا) از خوزستان، پیرامون فلسفه نماز عید فطر با بیان اینکه اسلام دین اجتماع است، گفت: رویکرد اجتماعی دین اسلام بر پایه همگرایی و همکاری، توانمندی و مشارکت دستهجمعی و همدلی و همزبانی است؛ آنچه در همه آموزهها و احکام اسلام دیده میشود.
وی خاطرنشان کرد: در عید فطر ما پس از یک ماه عبادت و روزهداری که عبادتی است که به ظاهر بین انسان و خداست، روزهداری با نیت نزدیکی به خدا صورت می گیرد؛ اما جنبههای اجتماعی روزه بسیار زیاد است؛ کمک به فقیران و ایتام، تحکیم روابط اجتماعی، تحصیل تقوای اجتماعی و سیاسی از جمله این جنبهها هستند.
آیتالله کعبی با اشاره به آیات «قَدْ أَفْلَحَ مَنْ تَزَکَّى وَ ذَکَرَ اسْمَ رَبِّهِ فَصَلَّى» (اعلی، 14-15) گفت: ماه رمضان میتواند باعث تزکیه جامعه اسلامی و رشد و شکوفایی اخلاق و پیشرفت معنوی و حتی مادی جامعه شود و خیلی از بیماریها اخلاقی و مشکلات اجتماعی در اثر روزهداری از بین میرود و علاج میشود.
وی با بیان اینکه عید فطر و نماز عید نشانه وحدت و همگرایی امت اسلامی با محوریت ولایت است، افزود: نماز عید فطر، عزم و اراده جمعی را با اخلاص و سلامت قلب و همدلی و تضرع به درگاه ربوبیت نشان میدهد. نماز عید، نماز شکر به درگاه حضرت احدیت برای تودیع ماه مبارک رمضان است که در برخی کتب آمده است اگر به امامت ولی امر مسلمین در عصر غیبت اقامه شود و یک نظام اسلامی شرعی داشته باشد مثل نظام جمهوری اسلامی، آن هنگام حضور در نماز عید فطر به امامت ولی فقیه واجب شرعی است. در برخی کتب هم آمده مشهور فقها این است که نماز در عصر غیبت مستحب است و تنها با حضور معصوم نماز واجب عید واجب میشود.
نماز عید فطر؛ نشانه وحدت و همگرایی در شکرگزاری به درگاه حضرت احدیت
منتخب مردم خوزستان در مجلس خبرگان رهبری خاطرنشان کرد: نماز عید فطر نشانه وحدت و همگرایی در شکرگزاری به درگاه حضرت احدیت است و طبعا زکات فطره قبل از نماز کنار گذاشته میشود و باز در یک آهنگ کمک دستهجمعی به نیازمندان داده میشود. نماز عید بیانگر روح جمعی اسلام توأم با اخلاص، رشد و پویایی اجتماعی است.
وی در خصوص دعای عید گفت: نماز عید فطر و دعای آن نشانه و نمادی از فلسفه روزه ماه مبارک رمضان است. اولا در دعای نماز عید ما بزرگی و عظمت و کبریا را فقط از آن خدا می دانیم؛ یعنی یک روزهدار پس از یک ماه به درجه بندگی و تواضع نائل میشود: «اَللّهُمَّ اَهْلَ الْکِبْرِیاَّءِ وَالْعَظَمَةِ»
بندگی و تحصیل مکارم اخلاق اولین درس قنوت نماز عید فطر است
آیتالله کعبی ادامه داد: در این دعا می گوییم: «وَاَهْلَ الْجُودِ وَالْجَبَرُوتِ» خداوند اهل جود و جلال است و ما از باب تخلق به اخلاق الهی درماه رمضان باید این جود و جبروت را در خود تحصیل کنیم. «وَاَهْلَ الْعَفْوِوَالرَّحْمَةِ» همچنین باید اهل عفو و رحمت باشیم. «وَاَهْلَ التَّقْوى وَالْمَغْفِرَةِ» اهل تقوی و مغفرت باشیم. اولین درس این قنوت درس بندگی و تواضع، جود و کرم، عفو و رحمت و تقوی و مغفرت الهی است و همچنین درس اخلاق و تحصیل مکارم اخلاق است.
عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم گفت: در ادامه دعا میگوییم: «اَسْئَلُکَ بِحَقِّ هذَا الْیَومِ الَّذى جَعَلْتَهُ لِلْمُسْلِمینَ عیداً» عید فطر روز عید مسلمانان است. روز همبستگی و برادری امت اسلام و دوری از تفرقه است. «وَلِمُحَمَّدٍ صَلَّى اللّهُ عَلَیْهِ وَ الِهِ ذُخْراً [وَشَرَفاً] وَ کرامتا وَمَزِیْداً» عید فطر وهمچنین عید قربان، ذخیره و سیادت مقام رسول گرامی اسلام(ص) است. چون امت اسلام با محوریت رسول الله(ص) به سمت درگاه خدا روی میآورد و مقام و منزلت جایگاه رسول الله(ص) در عید فطر بیشتر خود را نشان میدهد.
وی ادامه داد: در نهایت بر محمد(ص) و آل محمد(ع) درود میفرستیم: «اَنْ تُصَلِّىَ عَلى مُحَمَّدٍ وَ الِ مُحَمَّدٍ وَاَنْ تُدْخِلَنى فى کُلِّ خَیْرٍ اَدْخَلْتَ فیهِ مُحَمَّداً وَ الَ مُحَمَّدٍ وَاَنْ تُخْرِجَنى مِنْ کُلِّ سُوَّءٍ اَخْرَجْتَ مِنْهُ مُحَمَّداً وَ الَ مُحَمَّدٍ» و از خدا میخواهیم آنها را برای ما الگو قرار دهد و همه صفات نیکی که محمد(ص) و آل محمد(ع) دارند بر ما ارزانی دارد و از همه صفات بدی که محمد(ص) و آل محمد(ع) از آنها دور هستند، دور گرداند.
منتخب مردم خوزستان در مجلس خبرگان رهبری ادامه داد: بدین معنا امت اسلام درخواست میکند بر پایه محوریت محمد و آل محمد هم در مسائل مادی و هم در مسائل معنوی به امت شاهد و نمونه تبدیل شود. «اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُکَ خَیْرَ ما سَئَلَکَ مِنْهُ عِبادُکَ الصّالِحُونَ وَاَعُوذُ بِکَ مِمَّا اسْتَعاذَ مِنْه ُعِبادُکَ الْصّالِحُونَ» ما تلاش میکنیم به سمت بهترینهایی که بندگان صالح خدا به دست آوردند در زندگی حرکت کنیم و اخلاص تحصیل کنیم.عید فطر، عید کرامت، عید مجد و عظمت اسلام و مسلمین و رهبری الهی و امت اسلام است.