لزوم تتبعات عمیقتر قرآنی برای مواجهه با مخالفان غدیر
گروه اندیشه: یک محقق دینی تأکید کرد: مادلونگ با نگرشی تازه به آیات قران راهکاری نوین در اثبات حق جانشینی امام علی(ع) بر اساس آیات قرآن کریم مطرح میکند که میتواند موضوعی برای تتبعات عمیقتر ما در قرآن برای اثبات غدیر باشد.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) سعید طاووسیمسروری کارشناس تاریخ تشیع، هفتم مهر ماه در نشست علمی غدیر از نگاه خاورشناسان که در پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی برگزار شد گفت: در حوزه غدیر با دو رویکرد ایجابی و سلبی میتوان فعالیت کرد که در حوزه ایجابی ظرفیت بسیاری در زمینه ادبی و تاریخی و رجالی در بین علمای اهل سنت وجود دارد که مؤید حقانیت مکتب اهلبیت(ع) است.
کارشناس تاریخ تشیع تصریح کرد: در حوزه سلبی میتوان به خاورشناسان اشاره کرد که این خاورشناسان در حوزههای مختلف کار کرده اند؛ مستشرقان در دو حوزه فعالیت می کنند؛ نخست اینکه یک مستشرق یک پژوهش انجام میدهد که خود را به عنوان پژوهشگر مطرح کنند و رویکرد دوم آنها آسیب شناسانه است که به دنبال تخریب باورهای ما هستند.
وی گفت: نمیتوان خاورشناسان شیعه شناس را با یک چشم دید؛ برخی از این خاورشناسان در مطالعات شیعه شناسی به شیعه گرایش پیدا کردند که این دسته از خاورشناسان کم نیستند و حتی برخی از آنها به رغم اینکه روی قبر خود احادیث اهلبیت(ع) را نوشتند ولی اظهار رسمی به شیعه بودن نکردند.
طاووسی مسرور خاطرنشان کرد: حدیث غدیر برای ما بسیار با اهمیت است که این حدیث از احادیث معتبری است که کارهای بسیاری در این زمینه انجام شده است؛ حتی طبری در این زمینه یک کتاب نوشته است که زهبی بیان می کند که از اسناد معتبر آن مدهوش شدم ولی با توجه به این همه اهمیت، در غرب چندان به این حدیث توجه نمی شود و بر این اساس پژوهش جدی در این زمینه انجام نشده است.
وی اظهارکرد: یکی از علل این مسأله در بدبینی به احادیث اسلامی است؛ برخی از خاورشناسان بیان میکند که این احادیث در قرنهای بعدی ایجاد شدند و به این احادیث توجه خاصی ندارند؛ یا در مسأله عاشورا که نگاه غلطی در این زمینه در غرب ایجاد شده است.
کارشناس تاریخ تشیع بیان کرد: مثلا در یک فرهنگ لغت بسیار پرکاربرد در غرب، در خصوص عاشورا نوشته است که عاشورا روزی است که مردم در آن روزه میگیرند یا اینکه در بسیاری از دایرهالمعارفها به جنبه روانی عاشورا پرداختهاند که این رویکرد در زمینه غدیر نیز وجود دارد.
وی گفت: در خصوص مقوله جانشینی امام علی(ع) از نظر مستشرقان چند نگاه عمده در این حوزه وجود دارد؛ مونتگمری وات بیان می کند که پیش از هجرت پیامبر از مدینه ابوبکر مشاور پیامبر بود و انتخاب او کاملا درست است؛ یا لئون کانتانی بیان می کند که احتمال انتخاب ابوبکر به جانشینی پیامبر بوده است؛ یا لامنس بیان می کند که علی(ع) نمی توانست انتخاب خوبی برای جانشینی پیامبر باشد که این مسأله قطعا از یک سرمنشإ خاص سرچشمه میگیرد.
طاووسی مسرور خاطرنشان کرد: هال از دیگر نمادهای شیعه پژوهشی در غرب محسوب میشوند ولی وقتی به مسایلی مثل غدیر میرسند کاملا نظرات آنها بیاساس و غیر علمی و بدون استناد میشود که واقعا جای تعجب دارد.
وی اظهارکرد: هال بیان میکند اگر برای مولا 300 معنی هم وجود داشته باشد آنچیزی که از آن صادر نمیشود، معنی جانشینی است که این مسأله بسیار جالب توجه است که اهل تسننی که این مطلب را قبول دارند و عرب هم هستند معترف به این مسأله هستند ولی این شخص خاورشناس این مطلب را قبول ندارد که جای تعجب دارد.
کارشناس تاریخ تشیع بیان کرد: در دایرهالمعارف دیگر بیان شده است که اعراب در جانشینی بزرگان رویه انتخاب ریش سفیدان را در پیش میگرفتند و مسلم است که انتخاب علی(ع) از سوی پیامبر کاملا منتفی بوده است؛ نکته اینجاست که حتی منابع اهل سنت نیز کاملا مخالف این نظر خاورشناسان است که متاسفانه نشان میدهد که این روشها بیشتر تخریبی است.
وی گفت: مهمترین کتابی که در زمینه جانشینی پیامبر نوشته شده است، اثر پرفسور مادلونگ است که به فارسی نیز ترجمه شده است و عنوان کتاب سال جمهوری اسلامی ایران نیز برگزیده شده است؛ مادلونگ در این کتاب علاوه بر بحث از حدیث غدیر، با نگرشی تازه به آیات قران راهکاری نوین در اثبات حق جانشینی امام علی(ع) بر اساس آیات قرآن کریم مطرح میکند.
طاووسیمسرور خاطرنشان کرد: مادلونگ جانشینی امام علی(ع) را بر اساس سنت قرآنی و سنت نبوی و رایج در میان آن مردم قابل توجیه میداند و میگوید آنچه که قابل توجیه نیست، خلافت ابوبکر است؛ در حقیقت مادلونگ آثار خاورشناسان گذشته را اصلاح کرده است و به جای گذشتگان به منابع شیعه و سنی رجوع کرده است.
مادلونگ در اثبات غدیر به دنبال آیاتی که ما بیان میکنیم نرفته است و بیان می کند که میراث و آل و سلاله و شجره انبیا در قرآن با لغاتی ذکر شده است که این خطبهها با خطبهها پیامبر نسبت به امام علی(ع) کاملا منطبق است.
وی تأکید کرد: در حقیقت وی بیان میکند که در قرآن بیان شده است که یک سری افراد در قرآن دارای ویژگیهایی هستند که از نسل پیامبران است و دیگران این ویژگی را در هدایت مردم ندارند و بیان میکند که تنها جانشین حقه امام از نظر قرآن تنها امام علی است.
