
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از استان مرکزی، مباهله از ماده «بَهْل» گرفته شده و «بَهْل» در لغت عرب به معنای «رها کردن» است و در اصطلاح به این معناست که هر گاه دو نفر بعد از بحثهای منطقی و استدلالهای عقلی و برهانهای روشن، نتوانستند یکدیگر را قانع کنند، هر کدام در حق دیگری نفرین میکند و چنین میگوید: «اگر من بر حق هستم و تو خلاف میگویی به مجازات الهی گرفتار شوی» و دیگری هم همین را تکرار میکند، به چنین کاری با حصول شرائطش «مباهله» میگویند.
ارتباط معنای لغوی و اصطلاحی مباهله
ارتباط معنای لغوی واصطلاحی «مباهله» با یکدیگر روشن است؛ زیرا در مباهله شخصی که مدعی است حق میگوید طرف دیگر را رها میکند و امر او را به خداوند محول و واگذار مینماید خداوند در آیه 61 سوره مبارکه آلعمران میفرماید: «فَمَنْ حَاجَّکَ فِیهِ مِنْ بَعْدِ ما جاءَکَ مِنَ الْعِلْمِ فَقُلْ تَعالَوْا نَدْعُ أَبْناءَنا وَ أَبْناءَکُمْ وَ نِساءَنا وَ نِساءَکُمْ وَ أَنْفُسَنا وَ أَنْفُسَکُمْ ثُمَّ نَبْتَهِلْ فَنَجْعَلْ لَعْنَتَ اللَّهِ عَلَى الْکاذِبِینَ؛ پس هرکس در این(باره) پس از دانشى که تو را (حاصل) آمده، با تو محاجه کند، بگو: بیایید پسرانمان و پسرانتان و زنانمان و زنانتان و ما خویشان نزدیک و شما خویشان نزدیک خود را فرا خوانیم؛ سپس مباهله کنیم و لعنت خدا را بر دروغگویان قرار دهیم».
مباهله داستان فضیلت اهلبیت(ع) است
بیستوچهارم ذیالحجه، روز مباهله پیامبر اسلام(ص) با نصارای نجران؛ روزی که اسلام ناب با تمام حقیقتش، رو در روی تمام کفر و شرک ایستاد و یقین قلبهای آلکسا، میداندار این عرصه گشت، مباهله یعنی واقعیت اسلام؛ دینی که دو رویِ درخشان دارد: آنجا که مردمان، حقپذیر باشند و قلبها در مسیر حقیقت طلبی، دلیل و حجت قاطع اقامه میکند و آنجا که لجاجت و تاریکی در سینهها لانه کند، در مقابل انحراف و پلیدی قد علم میکند.
مباهله، داستان فضیلت اهلبیت رسول خدا است؛ آنجا که خدا فرمان داد تنها زنان و فرزندان و جانهایتان را به میدان بیاورید؛ رسول خدا(ص) تنها فاطمه(س)، حسن، حسین و علی(ع) را همراه آورد، مباهله، مایه مباهات مسلمین است، داستان عظمت دینی است که در قلبهای مسلمانان به بار خواهد نشست.
قوام و اساس دین اسلام به خاطر همین پنج نفر است وگرنه پیامبر(ص) میتوانست شخصاً نفرین کند و اهل بیتش را با خودش نیاورد، ولی این اقدام نشان داد که اهلبیت پیامبر(ص)، هم گام و همراه او برای رسیدن به حق هستند و همواره آماده استقبال از مرگ در را حقانیت اسلام، پس مباهله را باید شکوه اسلام دانست که خداوند آن را به عنوان کاملترین دین برای بشر پسندیده است.
مراد از مباهله ظاهر شدن اثر خارجی نفرین است
از آنجا که مباهله، به عنوان آخرین حربه پیامبر(ص)، پس از اثر نکردن منطق و استدلال مورد استفاده قرار گرفته، بنابراین منظور آن ظاهر شدن اثر خارجی نفرین است؛ نه یک نفرین ساده بیاثر، پیشنهاد مباهله را کسی میدهد که بر حقانیت خود پافشاری داشته باشد و در این واقعه، پیامبر(ص) بود که مباهله را طرح کرد.
آیه مباهله، مقام نبوت و رسالت پیامبر(ص) را هم به روشنی اثبات میکند؛ زیرا کسانی که حاضر نشدند با او مباهله کنند، یقین کردند که او فرستاده خداست، زن و مرد، در مسئله دین و دیانت دوشادوش همدیگر هستند(ابناءنا، نساءنا و انفسنا در آیه مباهله اشاره به این مسئله دارد)، آخرین برگ برنده مؤمن واقعی دعاست، استدلال را باید پاسخ داد؛ ولی مجادله و لجاجت را باید سرکوب کرد، اگر محکم بایستیم، دشمن به دلیل باطل بودنش، عقب نشینی میکند.
علامه حسنزاده آملی، احیاگر مباهله
یکی از علمایی که در سایه علم و عمل به این مرحله رسیده علامه حسنزاده آملی است، او در مقابل کسانی که مدعی هستند نظم سورهها و یا برخی از آیات قرآن کریم به هم خورده و این قرآن فعلی، همان قرآن زمان پیامبر اکرم (ص) نیست و استدلالهای موجود را نمیپذیرند، ایستاده و آنها را دعوت به مباهله کرده است.
این علامه بزرگوار حقانیت کلمه به کلمه قرآن کریم و تفکر عدم تحریفپذیری آن را (حتی جا به جا نشدن یک آیه) با صراحت اعلام میکند و از دشمنان اسلام و قرآن دعوت به مباهله مینماید، اما آیا از مخالفان و دشمنان قرآن کریم کسی هست که به این ندا پاسخ مثبت دهد؟
ما مفتخریم که پیروان آخرین پیامبریم؛ آخرین پیامبر(ص) که رحمة للعالمین است و مبنای باورهایش حکمت است و موعظه حسنه و جدال احسن، ما مفتخریم که پیروان حق و حقیقت و راستی شدهایم، با مناظره دلهایمان نخواهد لرزید، ما مفتخریم که منادی منطق و اخلاق و عدالت بوده ایم در تاریخ اگر دروغ ببافند علیه ما و اگر تهمت بزنند به عقیده ما، یقینمان محکمتر از آن است که بترسیم از محکوم شدن.
تاریخ هنوز شکوه روز مباهله را بر صفحه دلش تازه میبیند زیرا امروز هم اسلام، ایستاده است برای محکِ حقیقت، برای آنکه چهره درخشان و منطق بی مانندش، حریفان پرادعا و جاهلان لجوج را از عرصه خارج کند و نسیم جان بخش ایمان را در هوایِ دم کرده فرقههای منحرف بپراکند.
خبرنگار: مهسا شمس کلائی