جایگاه محبت در خانواده/ کنار هم بودن افراد خانواده ثواب دارد

شوکت عظیمی، مدرس حوزه علمیه بانوان اهواز در گفت‌وگو با خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از خوزستان، پیرامون جایگاه محبت در خانواده، با بیان اینکه اساس شکل​گیری خانواده زمینه‌ساز آرامش و ایجاد محبت است، گفت: یکی از عوامل آرامش در قرآن ازدواج ذکر شده است: «وَمِنْ آیَاتِهِ أَنْ خَلَقَ لَکُم مِّنْ أَنفُسِکُمْ أَزْوَاجًا لِّتَسْکُنُوا إِلَیْهَا وَجَعَلَ بَیْنَکُم مَّوَدَّةً وَرَحْمَةً إِنَّ فِی ذَلِکَ لَآیَاتٍ لِّقَوْمٍ یَتَفَکَّرُونَ»(روم، 21). این آیه در قرآن کریم مبنای محبت در خانواده را بیان می​کند.

وی در توضیح این آیه گفت: خداوند در این آیه زوجیت را به عنوان یک آیت الهی مطرح می‌کند؛ یعنی به عنوان یک موهبت الهی به آن نگاه می​کند و می‌فرماید اینکه خداوند برای هر مخلوقی زوج آن را آفرید یکی از نشانه‌ها و موهبت‌های الهی است. اگر ما با این نگاه به موضوع ازدواج نگاه کنیم صرف‌نظر از مسائل دیگر، آن را یک نعمت می‌یابیم و ما مقابل هر نعمت یک سری مسئولیت‌ها داریم.

خانواده یکی از نعمت‌های الهی است

عظیمی با بیان اینکه خانواده یکی از نعمت‌های الهی است که باید قدر آن را بدانیم گفت: فرآیند قدردانی از نعمت چنین است که در ابتدا باید از نعمت شناخت پیدا کنیم. پس از آن به منعم توجه داشته باشیم و از آن نعمت به جا استفاده کنیم. رعایت این نکات نسبت به امر خانواده باعث نشاط اعضای خانواده و قدرشناسی نسبت به این نعمت می‌شود. اگر چنین نگاهی به ازدواج و خانواده پیدا کردیم به سادگی نمی​خواهیم آن را از دست بدهیم. خانواده بزرگترین نعمت است که می‌توان قدرت الهی را در آن دید و بنای بسیار ارزشمندی است و به دلایل واهی نباید آن را از دست داد.

این مدرس حوزه گفت: آیه می‌فرماید: «خَلَقَ لَکُم مِّنْ أَنفُسِکُمْ أَزْوَاجًا لِّتَسْکُنُوا إِلَیْهَا» خداوند از خودتان برای شما همسرانی آفرید تا در کنار هم به آرامش برسید. به این معنا که اگر چنین اتفاقی نیفتاد آرامش در فرد ایجاد نمی‌شود. بر اثر این نعمت، آرامش حاصل می‌شود. اگر خانواده را نعمت تلقی نکنیم این نگاه موجب بروز یک سری بداخلاقی‌هایی بین افراد می‌شود. به عبارتی اگر ازدواج را بنای ارزشمندی ندانستیم باعث آرامش نمی‌شود.

وی خاطرنشان کرد: بر اساس آرامش مودّت نیز ایجاد می‌شود. کلمه مودّت به معنای دوست داشتن است که شش بار در قرآن آمده است. فرق کلمه مودّت با محبت این است که مودت علاوه بر احساس محبت نسبت به یکدیگر داشتن، همراه با عمل است؛ یعنی صرف حرف و گفته نیست بلکه اثر آن محبت در مقام عمل هم ظاهر می‌شود.

گذشت یکی از نمودهای محبت و مودت در خانواده است

عظیمی اظهار کرد: ازدواج آرامش و محبت درپی می آورد اما این محبت باید همراه با عمل باشد. لذا یکی از عوامل اختلاف در خانواده‌ها این است که یا محبت بین افراد وجود ندارد و یا اینکه در عمل نسبت به هم محبت نشان نمی‌دهند به این معنا که گذشت و فداکاری ندارند. چرا که گذشت نشانه محبت است. کانون خانواده فضایی است که علاقه افراد به یکدیگر باید در عمل ظاهر شود و یکی از نمودهای محبت گذشت است. همانگونه که مصالح در ساختن یک بنا نیاز به ملات دارد، مودت است کانون خانوده را پیوند می‌دهد و باعث صمیمیت می‌شود.

عدم تأمین محبت در خانواده زمینه​ساز بروز آسیب​ در بنیان جامعه می​شود

وی با بیان اینکه محبت و عاطفه یکی از نیازهای فطری انسان است، گفت: نیاز افراد خانواده به محبت باید درون خانواده تأمین شود؛ در غیر این صورت افراد آن را در محیطی بیرون از خانه جستجو می‌کنند و این زمینه‌ساز بروز آسیب‌های بعدی می‌شود.

اساس دین بر محبت پایه‌گذاری شده است

این مدرس حوزه علمیه با بیان اینکه در باور دینی، اساس دین بر محبت پایه‌گذاری شده است، گفت: خداوند درباره پیامبر اکرم(ص) می‌فرماید: «وَمَا أَرْسَلْنَاکَ إِلَّا رَحْمَةً لِّلْعَالَمِینَ» ﴿انبیاء، ۱۰۷﴾. رحمت از ترحم و دلسوزی می‌آید. همسران باید نسبت به هم رحمت داشته باشند و محبت آنها همراه با دلسوزی باشد نه طلبکاری؛ به این معنا که بنا چنین نباشد که طرفین محبت به یکدیگر هم را مشروط بر محبت طرف مقابل قرار ندهند. اگر محبت‌ها همراه با دلسوزی باشد، مداوم خواهند بود.

محبت بر اثر مرور زمان به رحمت تبدیل می‌شود

عظیمی ادامه داد:​ محبت بر اثر مرور زمان به رحمت تبدیل می‌شود، وقتی انسان دلسوزانه کسی را دوست بدارد، نسبت به او بی‌توقع می‌شود. ما در نمازهای روزانه خود حداقل 30 بار عبارت «الرحمن الرحیم» را تکرار می‌کنیم و به جنبه رأفت و مهربانی خداوند توجه می‌کنیم تا بتوانیم آن را در خود پیاده کنیم و بتوانیم نسبت به دیگران هم رحمت داشته باشیم.

افراد در دریافت محبت با یکدیگر تفاوت دارند

وی گفت: بنابراین رأفت و محبت نقش اساسی در خانواده دارد و این موضوع را به وفور در کلمات ائمه(ع) می‌بینیم. محبت پیامبر(ص) نسبت به حضرت فاطمه(س)، نسبت به فرزندانشان؛ حسن و حسین(ع) از مواردی است که می‌توان به آن اشاره کرد. افراد در خانواده باید به شیوه بروز محبت خود نیز توجه داشته باشند؛ چراکه افراد در دریافت محبت با یکدیگر تفاوت دارند؛ زنان به گونه‌ای از اطرافیان محبت دریافت می‌کنند و مردان به گونه‌ای دیگر. در خانواده این تفاوت‌ها باید مورد توجه باشد. زنان، باید همواره فضایی را برای آرامش و سکوت همسران خود فراهم کنند. در مقابل مردان نیز زمانی را برای گوش دادن به سخنان همسران خود داشته باشند. مادران و پدران به حرف‌های فرزندان خود گوش کنند به آنها با محبت نگاه کنند. عدم رعایت این نکته‌ها پیوند عاطفی افراد را خدشه‌دار می‌کند.

کنار هم بودن افراد خانواده ثواب دارد

این مدرس حوزه خاطرنشان کرد: زمانی که همسران و افراد خانواده وقتی را برای کنار هم بودن، سخن گفتن و خندیدن می‌گذرانند و آن را در برنامه زندگی خود می‌گنجانند برای آنها ثواب نوشته می‌شود.

عظیمی در پایان گفنت: با توجه به آنچه گفته شد جامعه اسلامی بر دو پایه مودت و رحمت استوار است. رواج مسائلی همچون خشونت، طلاق، جنایت و... ناشی از بی‌توجهی به این دو رکن اساسی است. خداوند به ما توفیق دهد به آنچه می‌گوییم عمل کنیم.