کوتاهشدن لباس خدمت به اندازه سفارش شدهها
گروه جامعه: یک کارشناس دینی با تأکید بر اینکه مبانی اسلامی برای بکارگیری نیروی انسانی بر مؤلفههایی همچون صداقت، امانتداری، علیم بودن و ... تأکید دارد گفت: گاهی لباس خدمت را کوچک کرده و از مؤلفههای اصلی دور میکنیم تا اندازه تن فرد سفارش شده برای استخدام شود.
حجتالاسلام والمسلمین کمال عابدینی، کارشناس دینی در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا)، به بایستههایی که در یک نظام اداری برای انطباق با مبانی دینی باید وجود داشته باشد اشاره و عنوان کرد: نیروی انسانی و نحوه کارکرد آنان از مهمترین مؤلفهها برای ایجاد این انطباق به شمار میآید. نیروی انسانی از دو جنبه استفاده از نیروهای موجود که لازمه آن ارائه آموزش است و از جنبه نیروسازی مورد توجه است.
صداقت و امانت شرط شناخت اجتماعی از مردم
وی با بیان اینکه در روایات آمده است که برای شناخت اجتماعی شیعیان به دو ویژگی اجتماعی راستگویی و ادای امانت توجه کنید، اظهار کرد: پروسه نیروسازی باید از دوران کودکی افراد با ارائه آموزشهای لازم در مدرسه، دانشگاه، رسانه و.... دنبال شود. صداقت امری نیست که بتوان یک شبه به یک کارمند آموزش داد بلکه این صفت باید از خردسالی توسط نظام آموزشی و خانواده به افراد منتقل شود.
حجتالاسلام عابدینی امانتداری را از دیگر مشخصهها برشمرد و گفت: وقتی دختران شعیب برای به خدمت درآوردن فردی با پدر مشورت میکردند یادآور شدند که این فرد باید شجاع، نیرومند و امین باشد. از این عبارت میتوان دریافت که ملاکها را ابتدا باید شناخت سپس نیروها را جذب کرد نه اینکه نیروها به صورت پیش گزیده و سفارش شده انتخاب شده باشند. در چنین شرایطی فرد به اندازه لباس خدمت، کارکنان را انتخاب نمیکند، بلکه لباس خدمت را کوچک کرده و از مؤلفههای اصلی دور میکند تا اندازه تن فرد سفارش شده برای استخدام شود و شایسته سالاری قربانی رفاقتها و در نهایت یک سیستم ناکارآمد میشود.
وقتی تخصصگرایی به پای رفاقتها قربانی میشود
این کارشناس دینی ادامه داد: امام علی(ع) با طلحه و زیبر رفیق بودند و در جنگهای زمان رسول خدا(ص) در کنار یکدیگر در برابر دشمن شمشیر می زدند، اما هنگام انتخاب کارگزار امام علی(ع) به نوع توانمندیها توجه کردند.
وی تخصصگرایی را از دیگر مؤلفههای مهم برای طراحی یک نظام اداری برشمرد و تصریح کرد: حضرت یوسف(ع) که توانمندی اداره جامعه را در خود دیده بود اقدام به ارائه پیشنهاد برای مدیریت جریان دوران قحطی کردند، بنابراین اگر فردی به راستی در خود چنین توانمندی را حس میکند باید برای فعالیت داوطلب شود. برای هموار شدن چرخه اقتصاد و صنعت کشور افراد شایسته باید خود را به صحنه بروز برسانند.
حفیظ و علیم را انتخاب کنیم
این کارشناس مرکز ملی پاسخگویی به شبهات دینی در ادامه افزود: حضرت یوسف(ع) این مسئولیت را پذیرفت و خود را حفیظ یعنی نگهبان صادق و علیم یعنی متخصص معرفی کرد.
وی به توصیههای حضرت علی(ع) نسبت به کارگزارانشان در خصوص دوری از اسراف اشاره و عنوان کرد: ایشان حتی کارگزاران خود را به نازک تراشیدن قلم برای صرفهجویی در مرکب و ایجاد فاصله کمتر بین خطوط برای صرفه جویی در ورق تشویق میکردند. چنین نگاه تیزبینانهای برای جلوگیری از اسراف باید در نهادهای اداری نهادینه شود.
چگونه کمفروشی به ادارات میرسد؟
حجتالاسلام عابدینی خودداری از کم کاری را امری برشمرد که در تمام سطوح اداری از کارمند تا مدیر باید رعایت شود تا بتوان از یک نظام با صفت دینی و اسلامی نام برد و گفت: فرد در برابر ساعاتی که کار میکند حقوق دریافت میکند ولی اگر بازدهی مثبتی در برابر این ساعات نداشته باشد مصداق کم فروشی محسوب میشود.
وی بر ضرورت انجام کار به صورت متقن و دقیق تأکید و تصریح کرد: پیامبر اکرم(ص) وقتی در بقیع در حال آماده سازی قبری برای فرزند 18 ماهه خود بودند به دقت به انجام کار میپرداختند و در پاسخ به اصحاب که گفتند چرا این همه دقت برای یک قبر به خرج میدهید فرمودند: خداوند دوست دارد بندگانش کارها را به صورت متقن انجام دهند. همچنین امام علی(ع) میفرمایند: کار خود را طوری انجام بده که گویی زندگی ابدی داری. کار زاهدانه انجام اصولی یک امر است.
عابدینی دقت در بیتالمال را از دیگر مؤلفههایی برشمرد که باید مورد توجه نیروی انسانی قرار گیرد و اظهار کرد: هنگامی که طلحه و زبیر کار شخصی با امام علی(ع) داشتند امام چراغ را خاموش کردند چرا که ایراد سخنان شخصی ارتباطی به بیت المال ندارد.
ضمانت اجرایی با گزینش و نظارت
وی ضمانت اجرایی مؤلفههای اشاره شده را دقت در گزینش اولیه نیروهای انسانی و سپس نظارت بر عملکرد آنان دانست و تصریح کرد: امام علی(ع) با وجود اینکه افراد را خود میگماشتند اما افراد دیگی را نیز برای نظارت و خبرآوردن برای خود انتخاب میکردند.
ضرورت تقویت زاویه دید خدمتگزاری
این کارشناس دینی بر ضرورت اصلاح زاویه دید کارکنان نسبت به مردم تأکید کرد و گفت: این محتواهای آموزشی میتواند به ساده ترین راهها برای افزایش انگیزه خدمت ارائه شود. امام حسین(ع) فردی که نیاز خود را بر شما عرضه میکند پیک خدا معرفی میکنند و میفرمایند در اینجا لطف خدا شامل حال ما شده است تا مشکل بنده خدا را رفع کنیم. این زاویه دید خدمت گزاری باید در بین نیروهای انسانی نهادهای اداری تقویت شود.
