هنرمندی قرآن تلفیق اخلاق و اجتماع است/ نگاه رحمتگونه؛ يكی از اخلاقيات قرآن
گروه فعالیتهای قرآنی: مدير مدرسه علمیه آیتالله قاضی دزفول با بيان اينكه يکی از اعجازهای قرآن آن است که معنویت محض، اجتماع و دنیای ماده است، گفت: یکی از مباني اخلاقي آن بوده که دید موحد بر اين اساس باشد که تك تك مخلوقات خدا بیجهت خلق نشدهاند و حتماً حکمت دارند؛ از این رو با دید رحمت به آنها نگاه میکند.
حجتالاسلام و المسلمين منصور کیانی، مدير مدرسه علمیه آیتالله قاضی دزفول در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خوزستان، پيرامون اخلاق اجتماعي در قرآن كريم خاطرنشان کرد: یکی از اعجازهایی که قرآن به ارمغان آورده آن است که معنویت محض را با اجتماع و دنیای ماده و به عبارتی وحدت تام را با کثرت تمام تلفیق کرد.
وي گفت: این یکی از کارهای فوقالعاده زیبای قرآن است؛ یعنی در عین حال که قرآن سراسر توحید و معنویات است، اجتماعیات را به گونهای مطرح کرد که جدای از آنها نیست؛ یعنی هنر قرآن این است که آنها طوری با یکدیگر تلفیق کرد که تضادی با هم نداشته باشند.
كياني در توضيح اين مطلب گفت: اگر مکاتب مادی را ملاحظه کنید خواهيد ديد تهی از معنویت هستند؛ از طرف ديگر بعضی از مکاتب معنوی را اگر ملاحظه كنيد، معنویتگرای منهای طبیعت هستند؛ به عبارتي اینها طبیعت را رها کردهاند. اما تلفیق وحدت و کثرت یعنی اخلاق و اجتماع فقط هنرمندی قرآن است که اجتماع را حول محور توحید جمع کرده است.
مدير مدرسه علمیه آیتالله قاضی دزفول ادامه داد: در برخي از مكاتب معنوي، انسان باید منزوی محض شود تا بتواند اهل آن دین باشد؛ مثل مرتاضها و راهبهای مسیحی. اما قرآن كريم در عين حال که عرفان و اوج عبادتها را دارد؛ آن عبادتها را در جمع خواسته است؛ عباداتی مثل نماز جماعت و نماز جمعه که مورد تأکید اسلام است؛ یعنی با اين عبادات توحید و وحدت را در بین کثرات آورده است.
كياني ادامه داد: قرآن در عین حال که عبادت در نیمههای شب را توصیه میکند، از طرف دیگر عبادت را در میان جمع آورده(نماز جمعه) و بلافاصله پس از آن امر میکند: پس از نمازجمعه در زمین پراکنده شوید و تجارت کنید. پیامبر در عین حال که اعرف عرفا بودند و در نهایت عبادتهای تنهایي چه حرکات معراج گونهای دارند، میآیند و در صف نمازجمعه شرکت میکند، اهل تجارت و شرکت در جهاد و حکومت و ... نيز هستند.
اين مدرس حوزه علميه نگاه رحمتگونه را يكي از اخلاقيات قرآن دانست و توضيح داد: موحد و مؤمن به قرآن نسبت به مخلوقات جمعاً یک نوع
دید رحمتگونه دارد. حتی نسبت به معاندین دید او رحمت است. به طور نمونه آنگاه که حضرت
علی(ع) به دشمن ضربه میزند از رحمی است که به ایشان دارد تا از این بدتر نشود. مؤمن با این محبت به صورت جبلّی همه مخلوقات خدا را دوست
دارد؛ در نظر او هر چیز که مخلوق خداست مانند او دوستداشتنی و زیبا است.
مدير مدرسه علمیه آیتالله قاضی دزفول گفت: ما وقتی کسی را دوست داشته باشیم آثار او را هم دوست داریم. لذا کسی که خدا را دوست دارد باید مخلوقات او را هم دوست داشته باشد و با این دید وارد اجتماع شود.
كياني در پايان با بيان اينكه قرآن کریم مبانی اخلاقی را چه در عرصه فردی و اجتماعی مطرح كرده است، خاطرنشان كرد: یکی از مياني اخلاقي آن است که دید موحد آن است که تك تك مخلوقات خدا بیجهت خلق نشدهاند و حتماً حکمت دارند؛ از این رو با دید رحمت به آنها نگاه میکند.
