جامعه سالم متأثر از دستورات و آموزه‌های دینی است

رئیس اداره تبلیغات اسلامی زاهدان بیان کرد: جهت استناد حرف ها و ادله خود باید به قرآن و چند نمونه از آیات قرآن کریم مراجعه کنیم. نفس مساله بعثت انبيا و ارسال رسل و انزال کتب آسمانى و به طور کلى ماموريتى که آنها براى هدايت و تربيت همه انسان‎ها داشتند، محکم‎ترين دليل بر امکان تربيت و پرورش فضائل اخلاقى در تمام افراد بشر است.

وی اظهار کرد: تاريخ، انسان‎هاى بسيارى را نشان مى‏دهد که بر اثر تربيت ‏به کلى خلق و خوى خود را تغيير دادند، و به اصطلاح يکصد و هشتاد درجه چرخش کردند، افرادى که يک روز مثلا در صف دزدان قهار جاى داشتند به زاهدان و عابدان مشهورى مبدل گشتند. آياتى مانند: آیه ۲ سوره مبارکه الجمعة، هُوَ الَّذي بَعَثَ فِي الأُمِّيّينَ رَسولًا مِنهُم يَتلو عَلَيهِم آياتِهِ وَيُزَكّيهِم وَيُعَلِّمُهُمُ الكِتابَ وَالحِكمَةَ وَإِن كانوا مِن قَبلُ لَفي ضَلالٍ مُبينٍ؛ و کسی است که در میان جمعیت درس نخوانده رسولی از خودشان برانگیخت که آیاتش را بر آنها می‌خواند و آنها را تزکیه می‌کند و به آنان کتاب (قرآن) و حکمت می‌آموزد هر چند پیش از آن در گمراهی آشکاری بودند! و آيات مشابه آن به خوبى نشان مى‏دهد که هدف از ماموريت پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله هدايت و تربيت و تعليم و تزکيه همه کسانى بود که در ضلال مبين و گمراهى آشکار بودند.

وی افزود: به عبارتی زیباتر باید گفت تمام آياتى که خطاب به همه انسان‎ها به عنوان «يا بنى ‏آدم» و «يا ايها الناس» و «يا ايها الانسان»، و «يا عبادى» مى ‏باشد و مشتمل بر اوامر و نواهى و مسائل مربوط به تهذيب نفوس و کسب فضائل اخلاقى است، بهترين دليل بر امکان تغيير «اخلاق رذيله» و اصلاح صفات ناپسند است، در غير اين صورت، عموميت اين خطاب‎ ها لغو و بيهوده خواهد بود. ممکن است گفته شود: اين آيات غالبا مشتمل بر احکام است، و احکام مربوط به جنبه ‏هاى عملى است، در حالى که اخلاق ناظر به صفات درونى است. ولى نبايد فراموش کرد که اخلاق و عمل لازم و ملزوم يکديگر و به منزله علت و معلولند، و در يکديگر تاثير متقابل دارند؛ هر اخلاق خوبى سرچشمه اعمال خوب است، همان‏گونه که اخلاق رذيله، اعمال زشت را به دنبال دارد؛ و در مقابل، اعمال نيک و بد نيز اگر تکرار شود تدريجاً تبديل به خلق و خوى خوب و بد مى‏ شود.

حجت الاسلام خیور در نقش اخلاق در زندگی و تمدن انسان ها گفت: خداوند در آیه قرآن می فرماید: وَلَوْ اَنَّ اَهْلَ الْقُرى آمَنُوا وَاتَّقَوْا لَفَتَحْنا عَلَیْهِمْ بَرَکات مِنَ السَّماءِ وَالاَرْضِ وَلکِنْ کَذَّبُوا فَاَخَذْناهُمْ بِما کانُوا یَکْسِبُونَ؛ مضمون این آیه از قرآن این است که برکات آسمان و زمین، معنى وسیعى دارد که نزول بارانها، رویش گیاهان، فزونى نعمتها، و افزایش نیروهاى انسانى را شامل مى شود. برکت در اصل به معنى ثبات و استقرار چیزى است، و این واژه بر هر نعمت و موهبتى که پایدار بماند اطلاق مى گردد؛ بنابراین موجودات بى برکت آنها هستند که ثبات و قرارى ندارند و زود فانى و نابود مى شوند.

وی ادامه داد: مطمئنا اگر مسائل اخلاقى را يك امر خصوصى در زندگى شخصى بدانیم یا بهتر عرض کنم جامعه انسانيت منهاى اخلاق به باغ وحشى تبديل خواهد شد كه تنها قفس ها مى تواند جلوی فعاليت تخريبى اين حيوانات انسان نما را بگيرد در حالى که این یک اشتباه بزرگ است. اکثر مسایل اخلاقى بلکه همه آنها، آثارى در زندگى اجتماعى بشر دارد؛ اعم از مادى و معنوى. با بیان این مطالب مشخص می شود که معنا و مفهوم برکت در زندگی رشد و نمو و رسیدن به تعالی و تکامل انسان هاست و این تکامل به دست نمی آید مگر با اخلاق حسنه و نیکو.

وی اظهار کرد: در حدیثی از امیرمؤمنان علی علیه السلام می خوانیم: «فی سعة الاخلاق کنوز الارزاق؛ گنجهای روزیها، در اخلاق خوب و گسترده، نهفته شده است!» و در حدیث دیگری از امام صادق علیه السلام آمده «حسن الخلق یزید فی الرزق؛حسن خلق، روزی را زیاد می کند!». علی علیه السلام درباره تاثیر حسن اخلاق در جلب و جذب مردم به استحکام رابطه دوستی در میان آنها چنین می فرماید: «من حسن خلقه کثر محبوه وآنست النفوس به؛ کسی که اخلاقش نیکو باشد، دوستانش فراوان می شوند و مردم به او انس می گیرند.

رئیس اداره تبلیغات اسلامی زاهدان گفت: شکی نیست که عمران و آبادی در سایه اتحاد و صمیمیت و همکاری در میان قشرهای جامعه به وجود می آید، و آنچه باعث تحکیم این امور می شود، از عوامل مهم عمران و آبادی خواهد بود. لذا وقتی اخلاق مردم یک جامعه بر اساس دستورات الهی و آموزه های دینی باشد در قدم اول جامعه ما سالم شکل می گیرد و عمران و آبادانی سریع جامعه عمل می پوشاند.

وی افزود: در وصیت نامه معروف امیرمؤمنان علی علیه السلام به فرزند رشیدش امام حسن علیه السلام می خوانیم: «ان الخیر عادة؛ نیکی عادت است. همین مضمون در کنزالعمال از پیغمبر اکرم صلی الله علیه و آله نقل شده است که فرمود: «الخیر عادة و الشر لجاجة؛ نیکی عادت است و شر لجاجت است. از این روایات می توان استفاده کرد که تکرار عمل اعم از نیک و بد سبب می شود که حالتی در نفس به عنوان عادت به نیکی یا بدی پیدا شود؛ یا به تعبیر دیگر، خلق و خوی خاصی از آن شکل گیرد و همان خلق و خوی در آینده مبدا اعمال مشابه می شود؛ در نتیجه، هم اعمال نیک و بد، در ایجاد اخلاق نیک و بد اثر می گذارد و هم اخلاق نیک و بد در ایجاد اعمال نیک و بد مؤثر است.

حجت الاسلام خیور بیان کرد: اصول و مسائل اخلاقی در قرآنی و روایات اینگونه بیان شده است، از مجموع آيات قرآن استفاده مى شود كه اصول اخلاق را مى توان در چهار بخش خلاصه كرد: بخش اول: مسائل اخلاقى در ارتباط با خالق، یعنی آنچه لازم هست در ارتباط با خالق خود این خدای مهربان بدانیم آشنا باشیم وظایف یک بنده نسبت به خدا چی هست و ... بخش دوم: مسائل اخلاقى در ارتباط با خلق، آنچه مهم هست بعد از شناخت خدا و ارتباط با خالق ارتباط با خلق خدا که اشاره به ارتباط و معاشرت در جامعه دارد. بخش سوم: مسائل اخلاقى در ارتباط با خويشتن، یک امر مهم که در مطالب قبلی عرض کردم شناخت خود هست یعنی بدانیم سعادت و تکامل ما از چه مسیری مهیا می شود که در این بخش مطرح می شود و بخش چهارم: مسائل اخلاقى در ارتباط با جهان آفرينش و طبيعت است.