بی‌نیازی از دیگران؛ یکی‌‎از مظاهر عزت انسانی

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از لرستان، حفظ حرمت انسان‌ها و پاسداری از کرامت انسان سرلوحه کار همه فرستادگان الهی به‌ویژه پیامبراکرم(ص) و خاندان مطهرش بوده است ائمه(ع) خصوصاً امام علی(ع) در کلمات گهربار و در سیره عملی خویش جلوه‌هایی از کرامت انسان را بیان نموده که از جمله آن‌ها می‎توان از اصل آزادی، حفظ عزت و بزرگواری انسان‌ها، برابری و مساوات نام برد.
اصل آزادی یکی‌از مهمترین جلوه‌های تحقق کرامت انسان است که مورد تاکید آیات و روایات است امام علی(ع) نیز به این اصل مهم اشاره نموده و در نامه‌ای که به امام حسن‌مجتبی(ع) می‌نویسد، می‎فرماید: «برده دیگری مباش که خدا تو را آزاد آفرید» بر این اساس اصل آزادی و عدم بردگی انسان براساس اصل کرامت اعلام شده وقتی خداوند متعال به‌دلیل کرامت ذاتی انسان‌ها، آنان را آزاد آفرید و به آنان اختیار داد، پس سلب آزادی جز خدشه‌دار شدن کرامت انسانی معنایی نخواهد داشت.
امام علی(ع) در فرازی از بیانات خود در صحرای صفین می‎فرمایند: «پس با من چنان که با پادشاهان سرکش سخن می‎گویند حرف نزنید و چنان‌که از آدم‌های خشمگین کناره می‎گیرند دوری نجویید و با ظاهرسازی با من رفتار نکنید».
امام علی(ع) در مورد کیفیت انتخاب خود از سوی مردم و چگونگی بیعت آنان می‎فرمایند: «همانا بیعت عموم مردم با من نه از روی ترس قدرتی مسلط بود و نه برای به دست آوردن متاع دنیا».
عزت انسان‌ها یکی دیگر از جلوه‌های کرامت آنان به‌شمار می‎رود مناعت طبع و حفظ عزت نفس انسانی از گوهرهای ارزشمند وجود انسان است که تحت هیچ شرایطی نباید لگدمال شود امام علی(ع) جهت حفظ کرامت انسانی، سفارش‌های ویژه‌ای در جهت پرهیز از ذلت‌پذیری و حفظ روحیه عزتمندی نموده است چه آنجا که مرگ را بهتر از تن به ذلت دادن می‎داند و چه آنجا که کوفیان را به‌خاطر انتخاب بدبختی و ذلت به‌جای عزت و سربلندی نکوهش می‎کند.
حفظ عزت انسانی از دیدگاه نهج‌البلاغه مرهون عواملی از جمله بی‌نیازی و حفظ آبرو است کمااینکه بی‌نیازی از دیگران یکی‌از مظاهر عزت انسانی است این مسئله بارها در نهج‌البلاغه مورد تاکید قرار گرفته است.امام علی(ع) در این رابطه در نهج‌البلاغه فرموده است: «خدایا به تو پناه می‎برم از آنکه در سایه بی‌نیازی تو، تهیدست باشم یا در پرتو روشنایی هدایتت گمراه گردم، یا در پناه قدرت تو بر من ستم روا دارند».
امام علی(ع) ضمن تاکید بر حفظ آبروی انسان‌ها به‌عنوان عالی‌ترین مظهر عزت نفس، بر جلوگیری از هرگونه بی‌آبرویی و شکستن حرمت انسان‌ها تاکید می‎نمایند.به اعتقاد ایشان «هرکس که لباس حیا بپوشد کسی عیب او را نمی‎بیند» ایشان همچنین در نامه‌ای به حارث همدانی خاطرنشان می‎کنند که «آبروی خود را در معرض و آماج تیر گفتار دیگران قرار نده چراکه بی‌آبرویی موجب نفی عزت انسان‌ها می‎شود».