تهذیب نفس؛ لازمه سفر معنوی اربعین

حجت‌الاسلام والمسلمین عبدالحسین غبیشاوی، امام جمعه ماهشهر در گفت‌وگو با خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از خوزستان، پیرامون ادب زیارت اربعین گفت: السلام علی الحسین و علی علی بن الحسین و علی اولاد الحسین و علی اصحاب الحسین(ع). واژه «اربعین» تنها برای سیدالشهدا(ع) در روایات وارد شده است و آثار خاص خود را دارد.

وی اظهار کرد: زیارت اربعین به مانور قدرت تشیع در جهان تبدیل شده است و هر سال مشاهده می‌کنیم میلیون‌ها زائر با پای پیاده خود را به کربلا می‌رسانند. خوب است مؤمنینی که در این سفر معنوی گام برمی‌دارند، بدانند هر قدم در این راه ثواب حج را دارد. امام صادق(ع) در سخنی فرمودند: « مَنْ زَارَ قَبْرَ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ ع يَوْمَ عَاشُورَاءَ عَارِفاً بِحَقِّهِ كَانَ كَمَنْ زَارَ اللَّهَ تَعَالَى فِي عَرْشِهِ»(کسى که قبر حسین بن علی(ع) را در روز عاشورا زیارت کند در حالى که به حق آن حضرت معرفت داشته باشد مانند کسى است که خدا را در عرش او زیارت کرده است). 

غبیشاوی گفت: زائران اربعین باید به عبارت «عارفا بحقه» بیشتر توجه کنند و ببینیم معنای آن چیست. آداب ظاهری زیارت شامل غسل کردن، استعمال عطر، پوشیدن جامه نو، گام‌های کوتاه برداشتن و ... است. انسان‌هایی که در این سفر معنوی شرکت می‌کنند باید بدانند خودِ این سفر انسان‌ساز است. افرادی که با تمام وجود و اخلاص از زوار خدمت می‌کنند یکی از صحنه‌هایی است که انسان در این سفر مشاهده می‌کند و نشانه کنار گذاشتن انانیت و خودخواهی است.

این مدرس حوزه ادامه داد: لذا انسان اگر انانیت و خودخواهی‌هایی دارد، در این سفر لازم است نوعی تهذیب نفس داشته باشیم. به یاد بیاوریم امام حسین(ع) با چه انگیزه‌ای این سفر را از مدینه تا مکه پس از آن به طرف نینوا آغاز کرد؟ هدف حرکت ایشان احیای دین جدشان رسول خدا(ص) بوده است. این احیای دین ابعاد مختلفی دارد که یکی از آنها تهذیب نفس و خودسازی است.

امام جمعه ماهشهر عنوان کرد: گرچه در این سفر همه تلاش می‌کنند نیازهای زوار را فراهم کنند؛ اما گاه سختی‌هایی نیز وجود دارد، زوار خسته می‌شوند. گاهی مسائلی مثل کمبود جا احیانا پیش می‌آید. زواری که در این مسیر حرکت می‌کنند بدانند امام حسین(ع) جانشان، فرزندان و اهل‌بیت(ع) و اصحابشان را برای دین و احیای آن فدا کردند. لذا با سعه صدر و تحمل سختی‌ها در این زیارت شرکت کنند تا ثواب حقیقی زیارت شامل حالشان شود.

غبیشاوی گفت: مخصوصاً بدانند به کجا می‌روند. سعی و صفای اباعبدالله(ع) در کربلا بوده، قربان‌گاه اباعبدالله(ع) در کربلا بوده است. به تعبیر روایات زائر باید «عارفا بحقه» باشد. این خیلی مهم است یعنی پس از 14 قرن از شهادت اباعبدالله(ع) آیا ما صرف طمع به پاداش اخروی ایشان را زیارت می‌کنیم؟ یا به دنبال بهره‌های تازه و معانی جدید از قیام اباعبدالله(ع) هستیم؟ ما باید موضع خود را نسبت به خط امام حسین(ع) مشخص کنیم و بسنجیم آیا به مسیر ایشان نزدیکیم یا خدایی نکرده دور هستیم؟ آیا زندگی ما با اسلام نابی که اهل‌بیت(ع) برای آن زحمت‌ها کشیدند در یک راستا است؟

وی با بیان اینکه شناخت و دانستن اینکه امام حسین(ع) بر حق بود و دشمنان ایشان بر باطل، کافی نیست، تأکید کرد: باید بدانیم حسین زمان ما کیست؟ شمر و یزید این زمان کیست؟ اگر چنین شد ما به جریان کربلا متصل می‌شویم. چون کربلا فراتر از زمان و مکان است: «کل یوم عاشورا و کل ارض کربلا» در این صورت است که زیارت معنی واقعی خود را پیدا می‌کند. کسانی که امروز در میادین نبرد در مقابل تکفیری‌ها جهاد می‌کنند از دل همین موکب‌ها و حسینیه‌ها و زیارت‌ها روانه شدند. اینها فارغ‌التحصیلان مکتب اباعبدالله الحسین(ع) هستند.

این مدرس حوزه اظهار کرد: امام حسین(ع) تنها برای شیعیان نیست. امام حسین(ع) یک شخصیت جهانی است و باید این زیارت را که مانور عشق جهان تشیع است خوب جلوه دهیم که برداشت بدی از عملکرد و زیارت ما انعکاس پیدا نکند.

غبیشاوی در پایان توصیه کرد: حضور 20 میلیون زائر در کربلای معلی جمعیت زیادی است و به فتوای آیت‌الله سیستانی قبل از اربعین زائران می‌توانند زیارت کنند و بازگردند و در این حال ثواب زیارت را نیز برده باشند. زوار نباید خدایی نکرده با انجام عمل مستحب مرتکب حرامی شوند و حق الناس را رعایت نکنند. الحمدالله مردم این موارد را در زیارت رعایت می‌کنند.