چقدر رسول اکرم(ص) را شناختهایم؟
گروه معارف: حجتالاسلام والمسلمین سعدی با بیان اینکه شناخت وقتی کامل است که مقدمه عمل قرار گیرد، گفت: شناخت از رسول اکرم(ص) را نباید با داشتن اطلاعات سطحی از زندگی ایشان مقایسه کنیم، هنوز ما به اندازه کافی نتوانستیم شخصیت رسول اکرم(ص) را از خلال منابع و مدارکی که داریم شناسایی کنیم و بشناسانیم.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خوزستان، پیامبر اسلام(ص) گمشده جان انسانها است؛ این حقیقتی است که قرآن کریم به ما نشان داده است آن گاه که فرمود: در زندگی رسول خدا برای شما سرمشق نیکویی وجود دارد(احزاب،21). شاید تصور کنیم درباره پیامبر اسلام به اندازه کافی شنیده و دانسته ایم؛ اما فاصله امروز ما از افق زیبایی که پیامبر اسلام(ص) پیش روی مؤمنان و جامعه ایمانی ترسیم کردند، گویای آن است که به اندازه کافی و درست نشنیده و ندانسته ایم.
متن زیر گفت و گوی خبرگزاری ایکنای خوزستان با حجتالاسلام والمسلمین سعید سعدی، مدير مؤسسه حقوق و قضای اسلامی اهواز و مدرس حوزه و دانشگاه در ارتباط با شناخت ما از حضرت محمد(ص) پیامبر اسلام است که در ادامه می خوانید:
با توجه به اینکه منابع برای شناخت رسول الله(ص) و سیره ایشان به اندازه کافی در دسترس ما قرار دارد، اما شاید ما دچار فقر تأمل در این منابع هستیم. به نظر شما ما به چه شناختی برای نزدیک شدن به شخصیت رسول الله(ص) نیاز داریم؟
ما شناخت از رسول اکرم(ص) را نباید با داشتن اطلاعات سطحی از زندگی ایشان مقایسه کنیم. هنوز ما به اندازه کافی نتوانستیم شخصیت رسول اکرم(ص) را از خلال اسناد و مدارکی که داریم شناسایی کنیم و بشناسانیم. شناسایی ما وقتی کامل میشود که بتوانیم رسول اکرم(ص) را در زمان خودمان فرض کنیم و بگوییم اگر رسول خدا(ص) در زمان ما بود، چطور موضعگیری می کرد.
اینکه ما رسولالله(ص) را صرفاً بیاوریم در حیطه داستان و قصهها و... این هدف رسول اکرم(ص) نبود و هدف اسلام و خدا از معرفی شخص رسول اکرم(ص) به عنوان پیغمبر نیز نبود.
هدف این بود که در همه زمانها بشود الگوگیری کرد و بشود یک شخصیت والا و شایسته را فرض کرد که در زمان خود چه کار میتوانست بکند و این در مورد رسول مکرم اسلام(ص) هنوز فرآوری نشده است؛ یعنی اطلاعات موجود صرفاً خواندن برخی معلومات و دانستن برخی وقایع نباید باشد.
متأسفانه اگر کسی الان تاریخ ولادت رسول خدا(ص) را بداند یا تاریخ وفاتشان را بداند، حوادث زندگیشان یا برخی مشخصات را بداند، میگوییم رسول اکرم(ص) را شناخته است. در صورتی که شناختن چیز دیگری است. شناختن به این است که ما ببینیم رسول مکرم اسلام(ص) اگر در زمان ما بود چه میکرد؟ ما همان کار را بکنیم.
این نیاز به جدّ و اجتهاد دارد. یعنی یک اجتهاد پویایی میخواهد تلاش مضاعفی میخواهد که ما مرتب خودمان را به روز بکنیم یعنی در واقع کاری بکنیم که رسول اکرم(ص) در جوامع مختلف بهترین پاسخ را به سؤالات مردم بدهد.
متأسفانه کم روی این مسأله کار شده است. شناختی که مقدمه عمل باشد را شناخت میدانم؛ نه شناختی که صرفاً یک دانستن باشد والسلام.
لذا منابع درباره رسول اکرم(ص) به اندازه کافی هست؛ اما این منابع استخراج نشده در قعر کتابها مانده و بایستی استخراج و فرآوری شود و به جامعه عرضه بشود و جامعه رجوع خود را داشته باشد و آن وقت است که میتوانیم بگوییم هدف از رسالت رسول خدا(ص) که برانگیختن ایشان برای تکمیل معارف اخلاقی بود، صورت گرفته است. والا اینکه صرفاً اطلاعاتی از ایشان بگوییم چه فایدهای دارد؟
به نظر میرسد علما و بزرگان و متفکران و دانشگاهیان ما باید تلاش بیشتری داشته باشند تا بتوانند الگوی صحیح و عالی را از رسول اکرم(ص) در همه زمانها ارائه دهند.
نظر شما این است که ما با پرسشها و نیازهای امروز وارد گفتوگو با سیره رسول الله(ص) شویم و پاسخهای ایشان را برای مسائل امروز استخراج کنیم.
کسی که اهل تحقیق است باید مقدمات را بچیند و به نتیجه برسد. اما گاه ما هدف را در نظر میگیریم بعد تحقیق میکنیم تا به آن هدف برسیم. محقق واقعی کسی است که با سؤال وارد عرصه تحقیق میشود، نه جواب.
اما الان محققان ما گاهی با جواب وارد عرصه تحقیق میشوند و این نقصی است که پژوهشها و پایاننامههای ما دارند.
در حالیکه عرصه تحقیق،عرصه سؤال و زدودن ابهامات است. این مسأله متأسفانه در خصوص رسول اکرم(ص) نیز هست؛ افراد دوست دارند شخصیت ایشان را مصادره به مطلوب کنند. اما باید شخصیت ایشان را فارغ از هر گونه گرایشی بررسی کرد و به نتیجه رسید و در زمان خودمان عاشقانه به کار برد.
