خدمات اقلیت‌های دینی در جنگ تحمیلی نیاز به پژوهش جدی دارد

یحیی نیازی، مدیرگروه مطالعات اجتماعی مرکز تحقیقات جنگ، در گفت‌و‌گو با خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از استان مرکزی، با اشاره به حضور اقلیت‌های دینی در جنگ تحمیلی، تصریح کرد: اقلیت‌های دینی پس از پیروزی انقلاب هیچ وقت خود را جدا از ملت ایران نمی‌دانستند و همراه با عامه مردم برای حفظ ارزش‌های انقلاب و دفاع از  کشور تلاش‌های چشمگیری کردند.
وی ادامه داد: خطر جنگ تحمیلی و سرمایه‌گذاری دشمن برای خشکاندن ریشه انقلاب نوپای اسلامی جدی شده بود، با شروع جنگ، اقلیت‌های دینی اعم از ارامنه، آشوریان، کلیمیان و زرتشتیان برای مشارکت در جنگ  به برادران مسلمان خود در دفاع از تمامیت ارضی اعلام آمادگی کردند و این اتفاق مهم در وهله اول به معنای اعلام انزجار از رژیم بعث عراق بود.
نیازی افزود: در واقع حفظ تمامیت ارضی نقطه اشتراک بین اقلیت‌های دینی و رزمندگان مسلمان بود، اقلیت‌های مذهبی به واسطه تفاوت‌های اعتقادی از هموطنان خود فاصله نگرفتند و این اتحاد را در دوران دفاع مقدس به بهترین وجه ممکن نشان دادند.
صاحب اثر«جاده استراتژیک» ادامه داد: اگر به تاریخ دفاع مقدس نگاه ‌کنید می‌بینید که رهبران دینی و مسئولان اقلیت‌های دینی در گروه‌های مختلف با شروع جنگ به امام(ره) اعلام می‌کنند که ما شما را به عنوان فرمانده کل قوا قبول داریم و آمادگی داریم که از کشور دفاع کنیم، پس از اعلام آمادگی، صدها نفر از اقلیت‌ها برای کمک به رزمندگان مسلمان به جبهه رفتند.
وی در تشریح خدمات اقلیت‌های دینی در دوران دفاع مقدس گفت: حضور فعال آنها در بسیج مستضعفین در اولین روزهای تشکیل بسیج تحسین‌برانگیز بود، برادران اقلیت‌های دینی دوشادوش مردم در دفاع از کشور تا پای جان جنگیدند، جمع آوری کمک‌های نقدی و کالا و ارسال به جبهه‌ها یکی از خدماتی بود که اقلیت‌های دینی در آن مشارکت خوبی داشتند.
نیازی از کم توجهی به خدمات اقلیت‌های دینی در حوزه فنی در ایام جنگ ابراز تأسف کرد و افزود: برادران اقلیت‌های دینی در حوزه‌های مختلف فنی بسیار ماهر بودند و در قالب تکنسین به رزمندگان در تعمیر ماشین آلات سنگین و سبک، تجهیزات و ابزار آلات نظامی، تدارکاتی، راه‌سازی، برق و مخابرات و سردخانه سازی کمک‌های اساسی کردند، گاهی برخی از ماشین‌آلات در مرز اسقاط شدن بود و در شرایط تحریم، تعمیر این ماشین‌ها برای ما بسیار سخت بود اما مهارت اقلیت‌های دینی در امور فنی و تعمیرات ماشین آلات بسیار کارساز بود.
وی افزود: در اسناد انقلاب اسلامی آمده است که گروهی از اقلیت‌های دینی، صنعتگران برجسته‌ای بودند که در جبهه اقدامات منحصربفردی انجام دادند آنها در کنار صنعت‌گران مسلمان کارگاه‌هایی را در تهران و به خصوص در اراک تأسیس کردند و بخشی از بیمارستان‌ها و حمام‌های صحرایی، سرویس‌های بهداشتی سیار و تجهیزاتی از این قبیل را طراحی و به جبهه اهدا کردند، با وجود چنین تجهیزاتی رزمندگان در هر مکانی که مستقر می‌شدند مشکلات بهداشتی آنها تا حد بسیار زیادی حل شده بود، این اقدامات مهم از خدمات قابل توجه برادران ارامنه و دیگر اقلیت‌ها بود که هیچگاه فراموش نخواهد شد.
نیازی ادامه داد: از دلاوری‌های اقلیت‌های دینی در خط مقدم جبهه نباید غافل شد، کاروان‌های زیادی از اقلیت‌ها از شهرهای مختلف ایران به نقاط مرزی اعزام شدند، بسیاری از آنها خدمت سربازی خود را انجام داده بودند اما برای حفظ تمامیت ارضی داوطلبانه به جبهه رفتند و به درج رفیع شهادت نائل شدند.
نویسنده کتاب «بچه‌های کرکوک» تصریح کرد: پشتیبانی والدین دانش‌آموزان ارامنه از دیگر خدماتی بود که قابل چشم‌پوشی نیست، در مدارس ارامنه انجمن اولیاء و مربیان اقدام به جمع‌آوری هدایای نقدی و کالا می‌کردند و هدایا را برای حمایت از رزمندگان به جبهه‌ها می‌فرستاند.
نیازی تأکید کرد: علاوه بر خدماتی که اقلیت‌های دینی در خط مقدم و پشت جبهه داشتند، آنها از نظر روحی و عاطفی نیز امام راحل، مردم و رزمندگان را حمایت می‌کردند، یادم هست در آستانه جشن میلاد حضرت مسیح(ع) سال 60 شورای خلیفه‌گری ارامنه ایران با انتشار بیانیه‌ای به صورت رسمی از برگزاری جشن سال نو میلادی خودداری کرد و به هموطنان اقلیت‌های دینی اعلام کرد؛ امسال به دلیل شهادت شمار زیادی از رزمندگان و اتفاقات ناگواری که در جبهه افتاده و برای همدردی با مردم مسلمان از برپایی هرگونه جشن خودداری می‌کنیم، و مراسم‌ سال نو ساده برگزار شد، این موارد بسیار تحسین برانگیز است که شاید کمتر مورد توجه قرار می‌گیرد.
وی اظهار کرد: اقلیت‌های دینی علاوه بر اعزام نیروهای داوطلب مردمی در حوزه اهدای خون، اعزام پزشکان و پرستاران نیز خدمات قابل توجهی ارائه دادند در واقع می‌توان گفت از حمایت پشت جبهه تا خط مقدم، لیاقت و شایستگی خود را در عملیات‌های متعدد نشان دادند.
نیازی با اشاره به شهادت اقلیت‌های دینی در جبهه گفت: در میان شهدا، بین اقلیت‌های دینی و مسلمان تفاوتی قائل نبوده‌ایم و نیستیم، موارد زیادی شاهد هستیم که رهبر معظم انقلاب در مناسبت‌های مختلف با حضور در منازل شهدای اقلیت‌های دینی از آنها دلجویی می‌کنند.
خالق اثر «تاریخ شفاهی ارتباطات در جنگ» با تأکید براینکه ایثارگری اقلیت‌های دینی هیچگاه نادیده گرفته نخواهد شد، به پژوهشگران اقلیت‌های دینی توصیه کرد: مراکز فعال در حوزه پژوهش مباحث جنگ و تاریخ‌نگاران باید همت کنند تا آمار شهدا و وضعیت حضور اقلیت‌های دینی در جبهه‌های جنگ روشن شود، جوانان، اساتید و دانشجویان ارامنه بهتر است نگاه موشکافانه‌ای به حضور رزمندگان خود در دوران دفاع مقدس داشته باشند.
مدیرگروه مطالعات اجتماعی مرکز تحقیقات جنگ تصریح کرد: بنده کمتر شاهد مطالبه خاصی از سوی خانواده‌های شهدای اقلیت‌های دینی بوده‌ام، همه مردم از جمله اقلیت‌های دینی آنچه دیروز در راستای حفظ تمامیت ارضی کشور اتفاق افتاد را یک وظیفه می‌دانستند، امروز هم فرقی نمی‌کند شهید ارمنی، کلیمی، آشوری، زرتشتی یا مسلمان، همه برای پاسداری از انقلاب جنگیدند و در این راه جان خود را نثار کردند، امروز امنیت و آرامش را مرهون خون شهدا می‌دانیم فرقی نمی‌کند شهید ارمنی یا مسلمان، تکریم و ادای احترام به آنها و خانواده‌هایشان ضروری است.
نیازی در پایان تصریح کرد: امیدواریم در حوزه پژوهش، به ویژه در مراکز فعال دفاع مقدس به خدمات اقلیت‌های دینی در دوران دفاع مقدس بیشتر پرداخته شود.