پژوهشهای علمی پشتوانه مد و لباس کشور نیست/ لباسهایی به رنگ سیاست
گروه جامعه: معاون طرح، برنامه و تدوین سیاست شورای فرهنگی اجتماع زنان با اشاره به فاصله زیاد تحقیقات صورت گرفته در حوزه مد و لباس با آنچه در جامعه وجود دارد، گفت: گاهی لباس جنبه سیاسی به خود گرفته وسیله مبارزه بین جناحهای سیاسی میشود.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا)
هشتمین نشست از سلسله نشستهای
بررسی «مبانی نظری و مفاهیم دینی حوزه مد و لباس اسلامی ـ ایرانی» امروز شنبه، 16
بهمن ماه با حضور فرشته روحافزا، عضو شورای عالی فرهنگی اجتماعی زنان و خانواده و معاون
طرح، برنامه و تدوین سیاست این شورا با بررسی موضوع «معیارهای لباس ایرانی ـ
اسلامی» به همت کارگروه ساماندهی مد و لباس کشور در خانه کتاب ایران برگزار شد. تفاوت زیاد بین پژوهشهای صورت گرفته
با آنچه در جامعه شاهد آن هستیم در ابتدای این نشست روحافزا با اشاره
به اینکه در شورای عالی فرهنگی اجتماعی زنان تحقیقات و پژوهشهای مختلفی در حوزه
مد و لباس کشور صورت گرفته است، اظهار کرد: مد، لباس و پوشش در کشور از منظرهای
روانشناسی، تاریخی، مذاهب و ... مورد پژوهش قرار گرفته است اما بین پژوهشهای
صورت گرفته با آنچه در جامعه شاهد آن هستیم تفاوتهای زیادی وجود دارد. لباس هویت بخش است وی ادامه داد: پوشش به فرهنگ و دین
باز میگردد و در اینکه باید پوشش زیبا باشد هیچ شکی نیست. زیبایی، آراستگی و
رضایت فرد از لباس مهمترین ملاکهای زیبایی لباس در جامعه است و قریب به اتفاق
پژوهشگران مطرح کردهاند که پوشش هویت میآورد. از منظر اسلامی هم همین نگاه وجود
داشته و اعتقاد بر این است که لباس هویت بخش است. این عضو شورای عالی فرهنگی اجتماعی
زنان و خانواده با اشاره به مطالبه مقام معظم رهبری در خصوص طراحی لباس ملی، گفت:
ما جزو معدود کشورهایی هستیم که لباس ملی نداریم. اگر میخواهیم جامعه را راهنمایی
کنیم که چه لباسی بپوشد باید اثرات لباس بر روی روح و جسم و روان را بدانیم و آن
را به مردم نیز آموزش دهیم. وی در ادامه به طرح بخشی از سؤالهای
مطرح در حوزه مد و لباس پرداخت و گفت: پوشش مراکز علمی و دانشگاهی ما باید چگونه
باشد؟ پوشش افراد زیر سن بلوغ و بالای سن بلوغ باید چگونه باشد و این پوشش چگونه
باید تحلیل شود؟ نوجوانی که نمیداند چه بپوشد اعتماد به نفس کمی دارد و به خصوص
نوجوانان از پوشش برای اعتراض استفاده میکنند؛ چگونه باید این افراد را راهنمایی
کرد؟ پوشش اگر قرار است زیبا باشد چگونه باید ترویج شود؟ آیا میتوان لباس سنتی را
در جامعه امروز پوشید؟ و ... مطالبی هستند که مورد پژوهش قرار گرفتهاند. روحافزا با اشاره به چالش برانگیز
بودن مسئله عفاف و حجاب گفت: پوشش باید به نحوی باشد که هویت جامعه را زیر سؤال نبرد.
پوشش باید آرامشبخش برای همه افراد جامعه باشد و در احکام اسلامی هم به استفاده
از رنگهای روشن توصیه شده است اما از بعد از انقلاب پوشش به سمت رنگهای تیره رفت
اما اکنون تاحدودی فضا باز شده است. نتایج پژوهشها در حوزه مد و لباس با
عملکرد مدیران جامعه یکی نیست؛ چرا؟ در ادامه این نشست، روحافزا در پاسخ
به این سؤال که نتایج پژوهشها در حوزه مد و لباس با عملکرد مدیران جامعه یکی
نیست، آیا مدیران قدرت اجرایی ندارند؟ گفت: ما هنوز متولی مد و فرهنگ نداریم و از یک تشویش سلیقه در مد و لباس برخوردار هستیم.
یعنی پژوهشهای علمی پشتوانه مد و لباس کشور نیست. وی با اشاره به اینکه اسناد و قوانین
مختلفی در حوزههای مختلف کشور از جمله سند مهندسی فرهنگی، طرح تحول نظام آموزش و
پرورش و ... مطرح شده اما اجرایی نشده است، گفت: خیلیها خیلی چیزها نوشتهاند اما
عملی نشده است چون متولی خاص ندارد. وزارت ارشاد از طریق کارگروه ساماندهی مد و
لباس متولی مد و لباس است در شورای عالی انقلاب فرهنگی هم جلساتی در این خصوص
برگزار میشود اما ما همچنان متولی لباس نداریم. حتی یک لباس عروس سنتی ایرانی نداریم روحافزا از نحوه برگزاری نمایشگاههای
مد و لباس هم انتقاد کرد و گفت: لباسی عرضه میکنند با قیمت شش میلیون تومان؛ چه
کسی میتواند مانتوی شش میلیونی بخرد؟! لباس فرهنگ ساز است اما ما حتی یک لباس
عروس سنتی ایرانی نداریم و همه لباسهای عروس ما از ژورنالهای خارجی کپیبرداری
میشود. کجا باید از پژوهشهای مد و لباس استفاده شود؟ بین دستگاههای ابلاغی و
اجرایی ما فاصله زیادی وجود دارد و خیلی جاها سلیقهای
در این خصوص برخورد میشود. چادر به کمر بستن با آرایش غلیظ نشانه
اعتراض است وی ادامه داد: وقتی وارد یک دانشگاه
میشویم و میبینیم که دخترها چادر را به کمرشان بستهاند و آرایش بسیار غلیظی
دارند این نشان دهنده اعتراض آنها به اجباری بودن چادر است و من با این مسئله
مخالف هستم. گاهی لباس جنبه سیاسی به خود گرفته
وسیله مبارزه بین جناحهای سیاسی میشود این عضو شورای عالی فرهنگی اجتماعی
زنان در پاسخ به این سؤال که چرا هماهنگی بین مسئولان برای اجرای قوانین نیست؟
گفت: یکی از دلایل این مسئله این است که برخی مواقع لباس جنبه سیاسی به خود گرفته
وسیله مبارزه بین جناحهای سیاسی میشود. امروز این گروه سر کار است، یک چیز مد و
لباس تعریف میشود، فردا یک گروه دیگر سر کار میآید، تعریفها عوض میشوند. وی تصریح کرد: ما جایی نداریم که بر
روی فرهنگ لباس کار عملی انجام داده باشد و به مردم آگاهی دهد. جایی نیست که به
مردم بگوید مثلاً اگر مشکی بپوشی چقدر گرفتگی روحی پیدا میکنی و یا اگر ساپورت
بپوشی چه قدر مورد تهاجم رفتارها و نگاههای نامناسب قرار میگیری و چه تأثیری در
خانوادهها و اجتماع داشته و چه قدر نگاه جنسی به زنان را افزایش میدهی و ... . مهمترین نقص کنونی مد و لباس در
ایران نبود متولی است روحافزا این سؤال را نیز مطرح کرد که
«اکنون کجا مد و لباس ما را رقم میزند» و افزود: آیا اکنون پوشش ما را اندیشه ما
میسازد یا اینکه اندیشه ما پوشش ما را؟ مهمترین نقص کنونی مد و لباس در ایران
نبود متولی است. دستگاه متولی فرهنگی ما فراقوهای
باشد نه سیاسی وی در پاسخ به این سؤال که با توجه به
شرایط موجود راهکار کجاست؟ گفت: باید مطالبه ما این باشد که دستگاه متولی فرهنگی
ما فراقوهای باشد و سیاسی نباشد. البته من اعتقاد ندارم شورای عالی انقلاب فرهنگی
سیاسی است. رئیس شورای عالی انقلاب فرهنگی رئیس جمهور است و با عوض شدن رئیس جمهور
سیاستهای فرهنگی هم تغییر میکند. قانون باید به همه جا تسری پیدا کند و همه آن
را اجرا کنند. اما متأسفانه در جامعه ما وقتی یک گروه سر کار میآیند، سلیقههای
خود را اجرایی میکنند و گروه بعدی نیز سلیقههای خود را. وی در ادامه عنوان کرد: کسانی که
طراحی میکنند عموماً ذائقه جهانی را میبینند یعنی چندین ژورنال خارجی را میبینند
و از آنها ایده میگیرند یعنی ما از فرهنگی که فرهنگمان نیست الگو میگیریم و ذائقه مردم را نه به سمت الگوی ایرانی اسلامی بلکه
به سمت ذائقه جهانی هدایت میکنیم. یا غرب را کپی میکنیم یا
میرویم سراغ سنت و تاریخ روحافزا بر لزوم توجه به مسئله
اقتصاد، بهداشت، جغرافیا و محلی که برای آن لباس طراحی میکنیم، جامعهشناسی،
روانشناسی و مهمترین مسئله که هویت بخشی پوشش است، تأکید و اظهار کرد: باید پایگاههای
ترویج مد ایرانی اسلامی را تشکیل و از پژوهشهای این حوزه استفاده کنیم. در خصوص
فرهنگ مد نیز کار رسانهای صورت نگرفته است یا غرب را کپی میکنیم یا میرویم در
تاریخ و سنت یعنی طراح ما برای امروز ما چیزی ندارد. وی در پایان سخنانش گفت: اگر میخواهید
مسئولان فعلی را راضی کنید از نتایج پژوهشهای صورت گرفته استفاده کنید خیلی وقتها
ما لباس و مد را تحمیل میکنیم اما مگر نمیشود اقناع فکری و فرهنگی کرد؟