نگرش قرآن به زبان قرآن

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن‌(ایکنا) از آذربایجان‌شرقی، قرآن، کتاب آسمانی است اما یک کتاب آسمانی با ویژگی های عمیق که همواره انسان را به تعقل دعوت می کند. هیچ کتاب آسمانی به اندازه قرآن انسان را به تعقل دعوت نکرده است. بنابراین باید در قرآن تعقل نمود. تعقل در قرآن هم بدون رهاورد و نتیجه نیست و حتما اثرات و ثمراتی در پی دارد.
شکی نیست که زبان قرآن یک زبان ویژه و منحصر بفرد است. قرآن اگر زبانی ویژه نمی داشت، قرآن نمی شد. اما باید دقت داشته باشیم که به این زبان اسم نگذاریم بلکه سعی کنیم که آن را فهم کنیم و به حقیقت آن پی ببریم. بنابراین زبان قرآن در عین خاص بودن، لزوما موصوف به اسمی خاص نیست بلکه باید گفت: زبان قرآن، قرآنی است. چون قرآن، قرآن است.
زبان قرآن را نمی‌توان با هیچ زبانی مقایسه کرد
حجت‌الاسلام محمود شربیانی امام جمعه عجب‌شیر در گفت و گو با ایکنا اظهار کرد: زبان قرآن را نمی‌توان با هیچ زبانی مقایسه کرد; مثلاً، آن را صرفاً زبانی معمولی و عرفی یا زبانی ویژه همانند زبان فیلسوفان و عارفان دانست.
وی افزود: قرآن کتابی است با دغدغه‌ها و راهبردهای افزون و در خور تأمل در هر دو مقوله آموزش و پرورش به گونه‎‏ای که در باور برخی از قرآن‎پژوهان، بارزترین شاخصه قرآن را می‌توان رویکرد تربیتی و آموزشی آن برشمرد.
وی با استناد به آیه 77 سوه قصص خاطرنشان کرد: در این آیه می خوانیم: بجوی درآنچه خدا به تو داده است خانه آخرت را و بهره خود را از دنیا فراموش مکن.
حجت‌الاسلام شربیانی از شرط های ضروری شناخت قرآن گفت و ادامه داد: یکی از شرط های ضروری شناخت قرآن آشنایی به زبان عربی است. همان گونه که شناخت حافظ و سعدی بدون دانستن زبان فارسی ممکن نیست، آشنایی با قرآن هم، که به زبان عربی است، بدون دانستن زبان عربی امکان پذیر نیست.
وی افزود: قرآن کریم زبان خاص خود را دارد و نمی‌توان آن را با زبان رایج در واحد بشری مقایسه کرد.
امام جمعه عجب‌شیر یادآور شد: در قرآن، سطوح مختلف بیانی به تناسب مخاطبان و نوع پیام، به صورت خارق‌العاده و به گونه ای اعجاب آور در هم تلفیق شده است. شاید این نکته از ویژگی‌های بارز کتاب‌های آسمانی باشد که تنها در قرآن تجسّم دارد.
حجت‌الاسلام شربیانی با اشاره به ویژگی‌های کلیدی زبان قرآن تاکید کرد: از ویژگی‌های کلیدی زبان قرآن این است که از سطوح و لایه‌های گوناگون معنایی برخوردار است و شناخت لایه‌های درونی آن از فهم عادی و معمولی بالاتر است. از این خصوصیت به داشتن ظهر و بطن نیز تعبیر می‌شود.
  زبان قرآن، زبان پرورش انسان‌‏هاست
حجت‌الاسلام شیخ مصطفی باقری بنابی امام جمعه بناب، در گفت‌ و گو با ایکنا، اظهار کرد: به طور حتم زبان قرآن، زبان آموختن، یاد گرفتن و پرورش انسان‌‏هاست.
وی افزود: زبان قرآن را برخي علمی و ادبی و برخی رمزي و برخی ديگر عرفی دانسته‌اند؛ اما هيچ يک از آنها درست به نظر نمی‌رسد؛ زيرا قرآن برای همه انسانها و همه زبانها‌ آمده‌است؛ حال آنكه زبان علم و ادب و رمز به گروه خاصی تعلق دارد.
وی بااستناد به آیه 138 سوره آل عمران خاطرنشان کرد: در این آیه می خوانیم: این(کتاب خدا و آیات مذکور) حجت و بیانی است برای عموم مردم و راهنما و پند برای پرهیزکاران.

حجت‌الاسلام باقری بنابی با اشاره به لزوم ناسایی صطلاحات مخصوص قرآن ادامه داد: قرآن، اصطلاحات مخصوص خود را دارد، كه باید شناخته شود، ‌تا دستیابی به حقایق عالیه آن، امكان پذیر شود.
امام‌جمعه بناب یادآور شد: مراد ما از زبان قرآن و مردمی بودن آن سخن گفتن به فرهنگ مشترک مردم است. انسانها گر چه در لغت و ادبیات از یكدیگر بیگانه اند و در فرهنگ های قومی و اقلیمی نیز با هم اشتراكی ندارند اما در فرهنگ انسانی كه همان فرهنگ فطرت پایدار و تغییرناپذیر است با هم مشتركند و قرآن كریم باهمین فرهنگ با انسانها سخن می گوید مخاطب آن فطرت انسانهاست و رسالت آن شكوفا كردن فطرت هاست و از این رو زبانش برای همگان آشنا و فهمش میسور عموم بشر است.
وی افزود: زبان قرآن، يک شبكه ارتباطی به هم پيوسته‌ای است. هر واژه و كلمه اين شبكه در پيوند با ساير اجزای شبكه سازمان، معنا می‌شود.
حجت‌الاسلام باقری بنابی زبان قرآن را مخصوص خود قرآن دانست و تاکید کرد: زبان قرآن، نه يكسره رمزی است، نه علمی، نه ادبی و نه عرفی، اگرچه نمودهايی از آنها را در برخورد دارد. زبان قرآن مخصوص به خود اوست؛ زيرا قرآن كتاب الهی است، پس بايد در عين عرفی بودن، جلوه‌های قدسی نيز در خود داشته باشد تا هركس از آن به اندازه درک خويش بهره‌ ببرد.