حجتالاسلام والمسلمین مرتضی عباسیان، مدیر بنیاد فرهنگی مهدی موعود(عج) تهران، در گفتوگو با
خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا)، به تبیین ابعاد امنیت از منظر قرآن کریم پرداخت و گفت: از آیات کلام الله و سخنان ائمه معصومین(ع) چنین برمیآید که امنیت در مرحله نخست و پس از آن عدالت و سایر ارزشها در درجه دوم قرار میگیرند چرا که اگر امنیت و آرامش در جامعهای حکم فرما نباشد، عدالت نیز محقق نمیشود، پس میتوان امنیت را پایه و اساس ایجاد تمدن دانست.
وی با بیان اینکه از منظر امام علی(ع) مردم به سه چیز نیاز دارند که آن سه: امنیت، عدالت و فراوانی نعمت است، گفت: همچنین در کلام مولا بدترین جا برای سکونت مکانی معرفی شده است که ساکنان آن در امنیت نباشند.
از بین رفتن استعدادها با بروز ناامنیحجتالاسلام عباسیان با استناد به سخنان ویل دورانت گفت: ظهور تمدن هنگامی امکانپذیر است که هرج و مرج و ناامنی پایان پذیرفته باشد، چه فقط هنگام از بین رفتن ترس است که کنجکاوی و احتیاج به ابداع و اختراع به کار میافتد و انسان خود را تسلیم غریزهای میکند که به طور طبیعی به راه کسب علم و معرفت و وسایل بهبود زندگی سوق میدهد. پس میتوان نتیجه گرفت که در صورت عدم امنیت استعدادها نیز از بین میرود.
وی در ادامه با اشاره به سخنان نقل قول شده، گفت: یکی از اولین وظایف هر سیستم حکومتی تلاش برای ایجاد فضای امن و خالی از دغدغههای مادی و معنوی است تا در سایه امنیت فعالیت صورت گیرد و شکوفایی و رویشها رخ دهد.
این پژوهشگر در تقسیم ابعاد امنیت، پایه و اساس را امنیت فردی خواند و با اشاره به آیات قرآن کریم، گفت: زمانی که افراد احساس امنیت کنند این حس به جامعه نیز منتقل و به زیربنایی برای امنیت اجتماعی تبدیل میشود. در آیه 126 سوره مبارکه بقره آمده است: وَإِذْ قَالَ إِبْرَاهِيمُ رَبِّ اجْعَلْ هَٰذَا بَلَدًا آمِنًا وَارْزُقْ أَهْلَهُ مِنَ الثَّمَرَاتِ مَنْ آمَنَ مِنْهُم بِاللَّهِ ....؛ (بیاد آور) هنگامى كه ابراهیم گفت: پروردگارا! این (سرزمین) را شهرى امن قرار ده و اهل آن را، آنان كه به خدا و روز آخرت ایمان آوردهاند، از ثمرات (گوناگون) روزى ده.
وی همچنین به آیه 35 سوره مبارکه ابراهیم که میفرماید: «وَإِذْ قَالَ إِبْرَاهِيمُ رَبِّ اجْعَلْ هَذَا الْبَلَدَ آمِنًا وَاجْنُبْنِي وَبَنِيَّ أَنْ نَعْبُدَ الْأَصْنَامَ؛ و [ياد كن] هنگامى را كه ابراهيم گفت پروردگارا اين شهر را ايمن گردان و مرا و فرزندانم را از پرستيدن بتان دور دار» اشاره و عنوان کرد: همواره این سرزمین از امنیت بیشتری نسبت به سایر شهرها برخوردار بوده است.
حجتالاسلام عباسیان به آیه 57 سوره قصص که میفرماید: «وَقَالُوا إِنْ نَتَّبِعِ الْهُدَى مَعَكَ نُتَخَطَّفْ مِنْ أَرْضِنَا أَوَلَمْ نُمَكِّنْ لَهُمْ حَرَمًا آمِنًا يُجْبَى إِلَيْهِ ثَمَرَاتُ كُلِّ شَيْءٍ رِزْقًا مِنْ لَدُنَّا وَلَكِنَّ أَكْثَرَهُمْ لَا يَعْلَمُونَ؛ و گفتند اگر با تو از [نور] هدايت پيروى كنيم از سرزمين خود ربوده خواهيم شد آيا آنان را در حرمى امن جاى نداديم كه محصولات هر چيزى كه رزقى از جانب ماست به سوى آن سرازير مىشود ولى بيشترشان نمىدانند» اشاره و عنوان کرد: در شأن نزول این آیه آمده است که فردی خدمت رسول الله(ص) رفت و گفت تنها چیزی که باعث میشود ما از پیوستن به شما و اسلام آوردن خودداری کنیم آن است که از عرب و قدرت او بیمناک هستیم که در صورت مسلمان شدن ما را از سرزمین خود بیرون کند».
مدیر بنیاد فرهنگی مهدی موعود(عج) تهران با اشاره به آیه 112 سوره مبارکه نحل، گفت: خداوند میفرماید: «وَضَرَبَ اللَّهُ مَثَلًا قَرْيَةً كَانَتْ آمِنَةً مُطْمَئِنَّةً يَأْتِيهَا رِزْقُهَا رَغَدًا مِنْ كُلِّ مَكَانٍ فَكَفَرَتْ بِأَنْعُمِ اللَّهِ فَأَذَاقَهَا اللَّهُ لِبَاسَ الْجُوعِ وَالْخَوْفِ بِمَا كَانُوا يَصْنَعُونَ؛ خداوند مثلى زده است: شهرى که از آسیبها در امان بود و مردمش در آن آرامش داشتند و روزىاش از هر سو به خوبى و فراوانى به آن مىرسید، ولى نعمتهاى خدا را ناسپاسى کردند و خدا هم به سزاى کارهایى که مىکردند فراگیرى گرسنگى و ترس را به آنان چشانید.» بنابر این آیه میتوان نتیجه گرفت که ابتدا باید درصدد تأمین امنیت بود و پس از آن مردم را به آینده جامعه امیدوار کر و چرخهای اقتصادی را به حرکت درآورد.
امنیت؛ ریشه تمام نعمتهاآیه 99 سوره یوسف نیز که میفرماید: «فَلَمَّا دَخَلُوا عَلَى يُوسُفَ آوَى إِلَيْهِ أَبَوَيْهِ وَقَالَ ادْخُلُوا مِصْرَ إِنْ شَاءَ اللَّهُ آمِنِينَ؛ پس چون بر يوسف وارد شدند پدر و مادر خود را در كنار خويش گرفت و گفت انشاالله با [امن و] امان داخل مصر شويد» از دیگر استنادهای حجتالاسلام عباسیان بود. وی در تشریح این آیه گفت: حضرت یوسف(ع) از میان تمام نعمتها و مواهب مصر امنیت را برمیگزیند و آن را برای خانواده خود طلب میکند؛ این مهم نشان از اهمیت امنیت و ریشه دار بودن آن به عنوان ریشه تمام نعمتها است.
مدیر بنیاد فرهنگی مهدی موعود(عج) تهران برقراری امنیت را یکی از ویژگیهای دولت اسلامی موعود خواند و گفت: از بایستههای امنیت اجتماعی آن است که با عوامل ناامنی برخورد و مبارزه کرد. امروز ریشه آسیبهای اجتماعی مسائل اقتصادی است چرا که افراد بعضا در مواجهه با مشکلات اقتصادی دچار بزهکاری میشوند و همین امر امنیت جامعه را به خطر میاندازد، پس جامعه اسلامی وظیفه دارد امنیت مالی افراد را تأمین کند تا به دنبال آن امنیت اجتماعی نیز برقرار شود.
بیاعتمادی سبب پرخاشگری و کدر شدن روابط انسانی در جامعه میشودوی به برخی از جلوههای ناامنی اجتماعی اشاره و عنوان کرد: وقتی هر چند یک بار خبری مبنی بر تجاوز به حقوق افراد در جامعه منتشر و عواطف و احساسات جمعی خدشهدار شود امنیت جمعی به خطر میافتد. در چنین شرایطی علاوه بر خانواده قربانی جمعی از افراد جامعه را نیز درگیر میکند و روح بی اعتمادی در جامعه دمیده میشود. بیاعتمادی سبب پرخاشگری و کدر شدن روابط انسانی در جامعه میشود.
مدیر بنیاد فرهنگی مهدی موعود(عج) تهران ادامه داد: وقتی افراد جامعه احساس ناامنی کنند نسبت به یکدیگر احساس اعتماد پیدا نمیکنند، بنابراین از هر رفتار و عکسالعمل دیگران که نیت خداپسندانهای نیز دارد، برداشت منفی میکنند همین امر آغازی برای جدل و پرخاشگری میشود. ناامنی ویروسی است که تمرکز، اخلاق و اعتماد را از بین میبرد و سبب بروز استرس و تنش در جامعه میشود.
نقش اجرای حدود الهی در ایجاد امنیتوی در ادامه به نقش اجرای حدود الهی در ایجاد امنیت اشاره و عنوان کرد: امام هفتم شیعیان، حضرت موسی بن جعفر(ع) در تفسیر آیه شریفه «یُحْیِ الْارْضَ بَعْدِ مَوْتِها» میفرمایند: «منظور (فقط) این نیست که زمینهای خشک را با بارانهای پر برکت زنده میکند، بلکه منظور این است که خداوند مردانی (بزرگ و مخلص و بلند همت را) مبعوث میکند، که آنها عدالت را در جهان زنده میکنند و زمین بر اثر زنده شدن عدالت احیاء میشود؛ بدون شک اقامه و اجرای حدود و تعزیرات بر روی زمین، پر منفعتتر است از این که 40 شبانه روز بر آن باران ببارد».
حجتالاسلام عباسیان افزود: برای کسی که به حدود مردم جامعه اعم از مال، جان، آبرو و ... تجاوز کند در شرع مقدس با در نظر گرفتن شرایط مجازاتهایی در نظر گرفته شده است که اجرای آن میتواند به تأمین امنیت در جامعه کمک کند. اگر حدود الهی به درستی اجرایی شود میتواند سبب ایجاد درس عبرت برای سایرین شده و به ایجاد آرامش و امنیت کمک کند.
ترس از فشارهای جهانیوی بخشی از علل اجرایی نشدن کامل حدود الهی در جامعه را ناشی از ترس فشارهای جهانی دانست و گفت: دشمنان درصدد اجرایی نشدن احکام اسلام هستند تا پوچی احکام خودشان برملا نشود. این در حالی است که در آموزههای اسلامی چیزی به عنوان زندان وجود ندارد، بلکه حد و حدود وضع شده است اما از این مهم و آموزههای کارگشای آن غفلت شده و زمینهای برای تجمیع بزهکاران و متخلفان در کنار هم ایجاد شده است.