همه آنچه باید درباره زلزله بدانیم
گروه جامعه: رئیس سازمان امداد و نجات هلال احمر معتقد است در صورتی که آمادگی کافی برای مواجهه صحیح با زلزله را نداشته باشیم، ممکن است از عواقب ناشی از آن، آسیبهای شدیدی ببینیم در صورتی که میتوانیم با انجام اقدامات ساده، از سلامت خود و اطرافیانمان، محافظت کنیم.
مرتضی سلیمی، رئیس سازمان امداد و نجات هلال احمر در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا)، با بیان اینکه بسیاری از نقاط کشور ما در معرض خطر زلزله است، گفت: همه ما در صورتی که آمادگی کافی برای مواجهه صحیح با زلزله را نداشته باشیم، ممکن است از عواقب ناشی از آن، آسیبهای شدیدی ببینیم در صورتی که میتوانیم با انجام اقدامات ساده، از سلامت خود و اطرافیانمان، به نحو مؤثری محافظت کنیم.
وی با اشاره به این نکته که با دانش فعلی بشر، زمان، مکان و بزرگای زلزله قابل پیشبینی نیست، تصریح کرد: بنابراین نباید اسیر شایعات بیاساس در این زمینه شد. حفظ آرامش و خونسردی، لازمه رویارویی با هر حادثهای است. رفتارهای هیجانی و احساسی در زلزله، میتواند منجر به آسیبهای جسمی و روانشناختی شود.
قبل از وقوع زلزله
وی به بیان توصیههای مرتبط با قبل از وقوع زلزله پرداخت و گفت: هنگامی که میخواهید خانهای بخرید یا اجاره کنید؛ نقشه سازه و تأسیسات را از مالک دریافت کنید و از یک مهندس ساختمان بخواهید تا ساختمان را از نظر مقاومت در برابر زلزله بررسی کند. اگر پیشتر هم منزلی را تهیه کردهاید، میتوانید از یک مهندس ساختمان، در مورد میزان مقاومت منزلتان یا امکان مقاوم سازی آن در برابر زلزله، مشاوره بگیرید.
وی ادامه داد: عيوب سيمکشي ساختمان، نشت لولههای گاز و ترکيدگی لولههای آب و فاضلاب را رفع کنید و برای اين کار حتما از يك متخصص كمك بگیرید، آبگرمکن، يخچال، فریزر، اجاق گاز و اشيای بلند و بسيار سنگين بايد با بست یا تسمههای مناسب، به کف و ديوار منزل محکم شوند. همچنین کمد لباس، قفسهها، بوفهها، آئینهها و تابلوهای ديواری منزل باید به خوبی در جای خود محکم شوند. برای انجام این کارها از یک فرد صلاحیتدار کمک بگیرید.
سلیمی با تأکید بر اینکه اشيای بزرگ يا سنگين و همچنین ظروف شيشهای، ظروف چينی و ساير اشيای شکستنی و ظروف حاوی مواد خوراکی و شیمیایی باید در قفسههای پايين کابینت و کمد قرار گیرند، گفت: لوسترها را در جای خود محكم کنید و در هر اتاقی، محلهای امن همچون زير یک ميز محکم يا کنار ستونها یا ديوارهای مجاور آنها را مشخص کنید تا در هر بار تمرین پناهگیری، در این محلها پناهگیری کنید تا انجام این عمل در زمان وقوع زلزله، نیاز به صرف وقت نداشته باشد.
وی به تشریح چگونگی پناهگیری پرداخت و عنوان کرد: روی زانوهای خود بنشینید؛ سر و گردن خود را با دست و بازوانتان بپوشانید. اگر محل امنی که از قبل معلوم کردهاید، فاصله زیادی با شما ندارد، در همان حالت نشسته روی زانوها، در حالی که با یک دست از سر و گردن خود محافظت میکنید، به آن نقطه امن بروید و صبر کنید تا لرزهها تمام شود؛ بعد از زلزله ممکن است سیستمهای ارتباطی دچار اختلال شود و امکان ارتباط وجود نداشته باشد. بنابراین با افراد خانواده قرار بگذارید که اگر هنگام وقوع زلزله، بیرون از خانه بودید، کجا همدیگر را پیدا کنید. این محل باید جای امنی باشد که بر اثر زلزله احتمالی کمتر صدمه ببیند.
وی با تأکید بر اینکه باید کمکهای اولیه و مهارتهای خودامدادی را بیاموزیم بر ضرورت جمعآوری کیف شرایط اضطراری تأکید کرد و گفت: این کیف شامل جعبه کمکهای اولیه، مقداری پول نقد، کپی کارت شناسایی اعضای خانواده و اسناد مهم، آب بسته بندی شده، غذای خشک و فاسد نشدنی، رادیو باتری خور با باتری اضافه، چراغ قوه با باتری اضافه، مقداری طناب، کنسرو بازکن، سوت، وسایل بهداشت شخصی، لباس مناسب، کفش، زیرانداز پلاستیکی، داروهای مورد نیاز بیماران در خانواده و ... است که برای شرایطی که مجبور به ترک منزل هستید، باید تهیه شود .
زمان وقوع زلزله
سلیمی در ادامه سخنان خود به بیان توصیههایی برای زمان وقوع زلزله پرداخت و اظهار کرد: اگر در ساختمان، خانه یا محل کار هستید، بهترین اقدام پناهگیری است، برای اینکه زلزله شما را زمین نزند، روی زانوهای خود بنشینید، برای آنکه خودتان را در برابر اشیای پرتاب شده در فضای منزل، محافظت کنید، با بازوان خود، سر و گردنتان را بپوشانید. همچنین اگر در معرض خطر اشیایی که سقوط میکنند هستید و میتوانید بدون آنکه خطری شما را تهدید کند، حرکت کنید، برای محافظت بیشتر، به حالت چهار دست و پا حرکت کنید و در زیر یک میز یا نیمکت محکم قرار بگیرید. اگر میز یا نیمکت محکمی در نزدیک شما نیست، به حالت چهار دست و پا حرکت کنید و کنار یک دیوار داخلی قرار بگیرید. هرگز کنار شیشه، پنجرهها، درهای خروجی و دیوارهای خارجی و هر چیزی که ممکن است سقوط کند قرار نگیرید. همان جا که پناه گرفتهاید، بمانید تا لرزهها تمام شود.
وی با ترسیم موقعیت در رختخواب و وقوع زلزله، عنوان کرد: همان جا بمانید و بالش را روی سر خود قرار دهید. اما اگر رختخواب زير اشيایی مانند لوستر قرار دارد، فورا جا به جا شده و به نزدیکترین محل امن پناه ببرید. برای پناهگیری، در چارچوب درها قرار نگیرید چون چارچوب درها نمیتوانند از شما در مقابل اشیای پرتاب شده در فضای خانه و یا اشیایی که سقوط میکنند، محافظت کنند. به علاوه، معلوم نیست که بتوانید در حالت ایستاده در چارچوب در، تعادل خود را حفظ کنید
رئیس سازمان امداد و نجات هلال احمر با تأکید بر اینکه تا اتمام لرزشها در داخل منزل بمانید، گفت: بیشترین صدمات هنگام زلزله، زمانی روی میدهند که افراد، هنگام ورود یا خروج در معرض خطر سقوط اشيا قرار میگيرند. همچنین به هیچ وجه از آسانسور استفاده نکنید؛ اگر داخل آسانسور هستید سریعا در اولین توقف، از آن خارج شوید.
حضور در فضای باز
سلیمی به بیان توصیههای مرتبط با حضور در فضای باز هنگام وقوع زلزله پرداخت و عنوان کرد: هرجايی که هستید، توقف کنید. از دیوارها و ساختمانها فاصله بگیرید، از ورود به داخل ساختمانها و نزديک شدن به تيرکهای برق، تلفن و مانند آن نیز خودداری كنید، بنشینید، سر و گردن خود را با دست و بازوانتان بپوشانید و صبر کنید تا لرزهها تمام شود.
موقعیت داخل خودرو
وی به موقعیت داخل خودروی در حال حرکت نیز اشاره و عنوان کرد: هرچه سريعتر در مکانی امن توقف کنید، از توقف در مجاورت ساختمانها، درختان، پلها و تيرکهای برق، تلفن و مانند آن خودداری کنید و بعد از توقف نیز در داخل خودرو بمانید. زمانی که زلزله پايان يافت، با احتياط به راه خود ادامه دهید، اما از پلها و جادههای آسيبديده دوری کنید.
بعد از وقوع زلزله
رئیس سازمان امداد و نجات هلال احمر در ادامه سخنان خود به تشریح اقداماتی که باید پس از وقوع زلزله مد نظر قرار داد اشاره و بیان کرد: وقتی لرزهها پایان یافت، اطراف را نگاه کنید، اگر ساختمان صدمه دیده و مسیر باز و امنی برای خروج وجود دارد ساختمان را با احتیاط ترک کنید و به فضای باز و دور از نواحی آسیبدیده بروید .
وی با اشاره به اینکه باید آماده لرزشهای بعدی باشیم، یادآور شد: اين لرزشها ممکن است آن قدر قوی باشند که به ساختمانهای بدون استحکام آسيب وارد کنند. بنابراین همیشه آماده انجام مراحل پناهگیری که در بالا به آن اشاره کردیم، باشید.
وی افزود: قفسهها و کابينتها را بايد با احتياط باز کنید چون اشيای موجود در آنها ممکن است سقوط کنند. از نزديک شدن به نواحی آسيبديده دوری کنید مگر آنکه پليس، مأموران آتش نشانی يا سازمانهای امدادی به کمک شما نیاز داشته باشند. از طریق رادیو یا تلویزیون یا شبکههای اجتماعی رسمی و معتبر نیز اخبار و اطلاعات موثق و دستورالعملهای مربوط به اقدامات اضطراری را کسب کنید.
وی خطاب به کسانی که دوره کمکهای اولیه را گذراندهاند، گفت: اگر فرد مصدومی در اطراف شما هست با رعایت اصول ایمنی، به او کمک کنید. نهایت احتیاط را بعد از وقوع زلزله، برای تمیز کردن ساختمانها داشته باشید. هرگز سعی نکنید خودتان آوارهای سنگین را جا به جا کنید. همچنین در صورتی که به هر دلیلی از منزل خارج می شوید، شیر اصلی گاز و آب را ببندید
محبوس شدن زیر آوار
رئیس سازمان امداد و نجات هلال احمر در پایان سخنان خود به شرایطی که ممکن است افراد زیر آوار مانده باشند، اشاره و بیان کرد: کبريت روشن نکنید، جا به جا نشوید، با دستمال يا پارچهای دهان خود را بپوشانید، اگر تلفن همراه دارید با تماس گرفتن یا ارسال پیام، تقاضای کمک کنید، با هر وسيلهای كه دم دست دارید به لوله يا ديوار ضربه بزنید تا پرسنل امدادی قادر به يافتن شما باشند. در صورت امکان، از يک سوت استفاده کنید. فقط وقتي كه ضرورت دارد، فریاد بزنید چون فریاد زدن باعث ورود گرد و غبار به ريههای شما میشود.
