عفو و گذشت؛ زکات پیروزی / مواسات شکرانه نعمت الهی است

حبیب‌الله صابری‌نسب، پیشکسوت و پژوهشگر قرآنی، در تشریح نکات کلیدی جزء سیزدهم کلام وحی در قالب سلسله مباحث معرفتی در گفت‌و‌گو با ایکنا از استان مرکزی، گفت: جزء سیزدهم قرآن از آیه 53 سوره مبارکه«یوسف» آغاز شده و تا آیه 52 سوره«ابراهیم» ادامه دارد.

وی به آیه 55 سوره «یوسف» که می‌فرماید؛ «قالَ اجعَلنی عَلی‏ خَزائِنِ الأرضِ إِنّی حَفیظٌ عَلیمٌ؛ ثروت مصر را در این سال‌های قحطی زده به من بده، چون هم حافظ منافع مردم و هم آگاه و عالم در این کار هستم» استناد کرد و افزود: امانتداری و تعهد یکی از شاخصه‌های مهم مؤمنان است و این شاخصه برای مدیران بیش از دیگران حائز اهمیت است.

ضرورت توجه به اخلاق اسلامی

صابری‌نسب بااشاره به اینکه اخلاق انسانی و اسلامی در همه حال مورد توجه است و خوش‌خلقی و رفتار حسنه در تمامی ادیان مورد توجه بوده است، آیه 89 سوره «یوسف»، «قَالَ هَلْ عَلِمْتُمْ مَا فَعَلْتُمْ بِيُوسُفَ وَأَخِيهِ إِذْ أَنْتُمْ جَاهِلُونَ؛ گفت: شما برادران یوسف در دوران جهل و نادانی فهمیدید که با یوسف و برادرش چه کردید؟» را گواه قرار داد و گفت: آن حضرت با اشاره به زمان جهل به برادران خود یادآور شد که می‌توانند به درگاه خداوند متعال توبه کرده و طلب مغفرت کنند.

وی زکات پیروزی را از نگاه مولا علی(ع) عفو و گذشت بیان کرد و گفت: ایشان فرمودند، هنگامی که بر دشمنت پیروزی شدی، عفو را شکرانه پیروزیت قرار ده. حضرت یوسف(ع) هم هنگام پیروزی و داشتن قدرت فروتنی پیشه کرده و به شکرانه پیروزی، برادران خود را بخشید.

این پیشکسوت قرآنی ادامه داد: خداوند در آیات 97 و 98 سوره«یوسف» فرموده است؛ «قَالُوا يَا أَبَانَا اسْتَغْفِرْ لَنَا ذُنُوبَنَا إِنَّا كُنَّا خَاطِئِينَ؛ در آن حال برادران یوسف عرضه داشتند: ای پدر بر تقصیراتمان از خدا آمرزش طلب که ما خطای بزرگ مرتکب شده‌ایم* قَالَ سَوْفَ أَسْتَغْفِرُ لَكُمْ رَبِّي ۖ إِنَّهُ هُوَ الْغَفُورُ الرَّحِيمُ؛ پدر گفت: به زودی از درگاه خدا برای شما آمرزش می‌طلبم که او بسیار آمرزنده و مهربان است»؛ ازاین رو تدبر در این آیه ما را متوجه این امر می‌کند که همواره توسل به نبی مکرم اسلام(ص) و ائمه اطهار(ع) را نباید فراموش کرد.

وی افزود: امروز دشمن سعی دارد جوان و نوجوان انقلابی، متعهد و متخصص ما را به هر وسیله‌ای که شده است به بیراهه کشانده تا اهداف خود را عملیاتی کند، نظام مقدس جمهوری اسلامی دارای حاکمیتی اسلامی است و ما داشته‌هایی داریم که می‌توانیم از سرمایه‌های این سرزمین محافظت کنیم. امروز وظیفه همه ما متولیان امر فرهنگ و قرآن این است که توسل و سبک زندگی خاندان علوی را نوجوانان و جوانان آموزش داده و آنان را در برابر هجمه دشمنان بیمه کنیم.

نکات کلیدی سوره«رعد»

صابری‌نسب به آیات 21 تا 25 سوره مبارکه«رعد» اشاره و در تشریح این آیات به مطالب مندرج در تفسیر المیزان که اینگونه آمده است؛ «آيه مورد بحث دلالت مى‌كند بر هر صله‌اى كه خدا به آن امر فرموده كه از معروف‌ترين مصاديق آن صله رحم است، و نيز در تأكيد آن فرموده: (و يخشون ربهم و يخافون سوء الحساب ) و اين اشاره به آن است كه ترک صله رحم مخالفت امر خدا است، پس جا دارد مردم از خدا بترسند و آن را ترک نكنند كه ترک آن عمل زشتى است، و در نامه اعمال آدمى ضبط مى‌شود، و باعث سوء حساب مى‌گردد. آيه 23 ايشان را نويد مى‌دهد به اينكه به زودى به صلحاى ارحام و دودمانشان - از قبيل پدران و مادران و ذريه‌ها و برادران، و خواهران، و غير ايشان مى‌پيوندند» استناد کرد.

شکر نعمت، نعمتت افزون کند

وی همچنین به آیه 7 سوره مبارکه«ابراهیم» که می‌فرماید؛ «لَئِنْ شَكَرْتُمْ لَأَزِيدَنَّكُمْ وَ لَئِنْ كَفَرْتُمْ إِنَّ عَذابِي لَشَدِيدٌ؛  و یاد کن زمانى را که پروردگارتان اعلام کرد که اگر سپاسگزارى کنید، قطعاً بر نعمت‌هاى شما مى‌افزایم، و اگر ناسپاسى کنید و به کفر و گناه روى آورید، بى تردید» استناد کرد.

وی در ادامه تشریح آیه یاد شده به کلام مولا علی(ع) در حکمت 13 نهج‌البلاغه اشاره و اظهار کرد: آن حضرت در این حکمت می‌فرمایند؛ «إِذَا وَصَلَتْ إِليْکُمْ أَطْرَافُ النِّعَمِ فَلاَ تُنْفِرُوا أَقْصَاهَا بِقِلَّةِ الشُّکْر، هرگاه نعمت‌های تازه ‏ای نصيب شما شد، زيادی آن نعمت‌ها را با کم‏سپاسی از خود دور نسازيد».

صابری‌نسب بااشاره به شیوع بیماری کرونا اضافه کرد: در گذشته جمعیت‌های بسیاری بابت بیماری طاعون، وبا، حصبه و ... جان خود را از دست دادند، اما امروز علم پزشکی به کمک مردم آمده و آنان را در برابر بیماری واکسینه کرده و از مرگ و میرهای بسیار در امان نگه می‌دارد، امروز به واسطه داشتن علم پزشکی مقتدر باید شکر به‌جا آورد و زکات این نعمت الهی را با از ایثار و ترویج مواسات پرداخت کرد.

تطابق حکمت 13 نهج‌البلاغه با آیه 7 سوره«ابراهیم»

وی تصریح کرد: خداوند نعمت‌های بسیاری را به انسان داده است و گوشزد فرمودند مراقب باشید به خاطر کم‌سپاسی نعمت‌ها را از خود دور نکنید. حکمت 13 نهج‌البلاغه با آیه 7سوره مبارکه«ابراهیم» تطابق بسیار دارد. دو نعمت بزرگ و مهم امنیت و سلامتی ناشناخته هستند. امام رضا(ع) فرمودند؛ نعمت‌هایی که خداوند برای بشریت قرار می‌دهند نعمات خوبی هستند مراقب باشید این نعمت‌ها از دست شما نرود؛ چراکه این نعمات خوب همسایگانی هستند.

صابری‌نسب حضور در محافل و جلسات قرآن را از نعمات بسیار خوب برای مردم ایران برشمرد و اظهار کرد: همیشه در ایام ماه مبارک رمضان مساجد و دیگر اماکن دینی و قرآنی مملو از جمعیت بود و امروز به واسطه شیوع بیماری منحوس کرونا و پیشگیری از شیوع هرچه بیشتر بیماری و حفظ سلامتی عموم شهروندان خالی است، این اتفاق تلنگری بر روح و روان ماست تا قدر داشته‌های خود را بهتر بدانیم. روزه‌داران از تکرار ذکر شریف«الحمد الله رب العالمین» در صبح و شب غافل نباشند.