کارآفرین نخبه؛ سرگردان در بودن یا نبودن / همه در قبال رفع موانع تولید مسئولیم

با شتاب تحولات اقتصادی و اجتماعی در دهه‌های اخیر مفهوم کارآفرینی معنا پیدا کرد و برای داشتن فعالیت گسترده‌تر فرهنگ‌سازی‌هایی متناسب با جوامع در حال انجام است و برای تحقق رشد اشتغال‌زایی مولد دوره‌های آموزشی به روز شده و در اختیار مخاطبان قرار می‌گیرد.

مفهوم کارآفرینی در کشورها با یکدیگر متفاوت است و کارآفرینان سعی دارند در این راستا نیاز جامعه خود را برطرف کنند تا هم جامعه را به خودکفایی رسانده و هم خود بتوانند در همه زمینه‌ها رشد کنند. تحولات ایجاد شده با دگرگونی‌های اجتماعی ارتباط تنگاتنگ دارد، رشد صنایع و شیوه عرضه آنان به جامعه از پیشرفت چشمگیری برخوردار بوده و برای عقب نماندن از گردونه خلق محصولات نوین و مورد نیاز باید از جوانان حمایت کرد. روز سوم اردیبهشت مقارن با 23 آوریل به نام روز جهانی کارآفرین نام‌گذاری شده است، اما باید دید این روز تنها با اعطای لوح تقدیر به کارآفرینان خلاصه می‌شود یا بهانه‌ای برای رفع دغدغه آنان است. مگر نه اینکه مقام معظم رهبری بارها و بارها به حمایت از جوانان تأکید داشتند و در سخنان خود به کرات بر این مهم پافشاری کردند، اما واقع امر این نیست و وقتی پای درددل کارآفرینان می‌نشینیم دردها بسی بیشتر از تصور است. نکته قابل توجه این است که کارآفرینان به دلیل عدم اعتماد به رسانه‌ها رغبت چندانی به مصاحبه نشان نمی‌دهند و معترض هستند که رسانه‌ها سخنان را سانسور کرده و آنچه به نفعشان باشد را منتشر می‌کنند.

ایکنا استان مرکزی، به واسطه رسالت دینی و انقلابی که بردوش دارد مصاحبه‌هایی با کارآفرینان موفق انجام داده است که بخش اول آن منتشر می‌شود.

محمدرضا اسدی، مدیرعامل شرکت دانش‌بنیان آریافناوران آرتابینش اراک از جمله کارآفرینانی است که اعتمادی به رسانه نداشت و به گفته خود رسانه‌ها را در ذهنش مسدود و بلاک کرده است، اما پیشنهاد مصاحبه با ایکنا را پذیرفت که در ادامه می‌خوانید:

ایکنا ـ خودتان را معرفی کرده و از فعالیت‌هایتان بگویید؟

محمدرضا اسدی متولد 1370، فارغ‌التحصیل رشته مهندسی برق گرایش الکترونیک هستم. از سال 92 به عضویت بنیاد ملی نخبگان درآمدم. کاپیتان تیم ربوکاپ در سال 2012، مدیرعامل شرکت دانش‌بنیان آریافناوران آرتا بینش و مشاوره در کسب و کار منتورینگ در دو سال اخیر را در کارنامه دارم.

دوران راهنمایی و دبیرستان به ساخت بُردهای مدار چاپی علاقه‌مند بودم و برای انجام اینکار قطعات الکترونیکی را از مرکز شهر تهیه کرده و براساس ایده‌هایی که داشتم می‌ساختم. با توجه به اینکه در دبیرستان شاگرد اول بودم، اما با این سیاست که باید کار عملیاتی بیاموزم از یادگیری و ایجاد خلاقیت غفلت نمی‌کردم. سرپرستی اولین تیمی که از استان مرکزی برای مسابقات رباتیک اعزام شد را عهده‌دار بودم. کسب رتبه برتر در مسابقات آی‌تی کاپ، برگزاری مسابقه در حوزه رباتیک در سال 88 با کمک با کمک پژوهش‌سرا و اساتید و سرپرستی اولین تیم استان به مسابقات بین‌المللی از دیگر فعالیت‌هاست.

از سال 88 تدریس را با دبیرستان حوزوی المهدی(عج) اراک آغاز کرده و در مدارس علامه حلی و فرزانگان ادامه دادم و قریب به 10 سال سابقه تدریس در رشته رباتیک و رایانه در سوابق کاری‌ام ثبت شده است. سال 89 یا 90 به عنوان طراح و مشاور وارد شرکت شدم و سپس سهام‌دار نیز بودم. چهار استارتاپ داشته‌ام که آخرین آن شرکت آریا فناوران بود که توانستیم در این حوزه جزو 5 شرکت برتر کشور در سال 99 شناخته شویم.

ایکنا ـ برای رسیدن به اهداف چه مشکلاتی را پشت سر گذاشته‌اید؟

هر فردی که بخواهد وارد حوزه کارآفرینی شود قطعاً با مشکلاتی مواجه است. اگر بخواهیم تنها به بعد علاقه بپردازیم و از بُعد مادی سخن نگوییم صادقانه بگویم راست نگفته‌ایم. درست است که نگاه دوستان کارآفرین لذت بردن از کار است و اصلی‌ترین عامل موفقیت نیز علاقه به کار تعریف می‌شود، اما وقتی در کنار سیاست‌های پیش‌بینی شده بُعد مالی و درآمد نیز وجود داشته باشد لذت کار دوچندان می‌شود.

همواره به کار تیمی و گروهی علاقه‌مند بودم و فعالیت‌های چالشی را دوست داشتم. سال‌های اول که ارتباطم با مجموعه‌های دولتی بیشتر بود از سوی آنان پیشنهادات کاری داشتم، اما حس می‌کردم روحیه کارمند شدن ندارم و با وجود اینکه در حال حاضر مشکلات، دغدغه‌ها و چالش‌های بیشتری دارم، ولی این کار را دوست دارم.

ایکنا – انتظار شما از مسئولان چیست؟

داشتن انتظار باید شفاف‌سازی شود، متأسفانه اکثر دوستانی که در حوزه‌های علمی بسیار زحمت کشیده‌اند به خواسته‌ها و مطالبات خود نرسیده‌اند. مطالبات کارآفرینان کاملاً شفاف است، وقتی آمارها نشان از فرار نخبگان علمی دارد مسئولان نباید به همین راحتی اجازه این کار را دهند و به هر طریقی که می‌توانند باید از این فاجعه جلوگیری کنند. جوانان کارآفرین و نخبگان علمی، تکنولوژی را به جلو هدایت کردند و نیاز دارند از این پیشرفت‌ها حمایت شود. کشور ما لایق بهترین‌هاست که این بهترین از سوی جوانان این مرز و بوم رقم می‌خورد. در حوزه علمی نباید به فرافکنی اذهان مردم بپردازیم و اتفاقات را با دروغ و گاه بزرگ‌نمایی جلوه دهیم که متأسفانه این امر در برخی موارد به وضوح به چشم می‌خورد و این امر شاید از نظر روستاییان ساده‌دل که از علم تخصصی چیزی نمی‌داند بسیار مهم باشد، اما از نگاه انسان‌های علمی قابل قبول نیست.

ما (شرکت‌های تولیدی) همیشه ویترین دولت بوده‌ایم و هرجا که خواستند نشان دهند جوانان در حال کار و فعالیت هستند به امثال اسدی‌ها نیاز دارند و این در حالی است وقتی ما به آنان نیاز داریم نیستند. متأسفانه گاهی کارآفرینان برای پیشبرد اهداف با مشکلات بسیار مواجه هستند و انتظار می‌رود ادارات و اصحاب رسانه آنان را مورد حمایت قرار دهند و سنگ‌اندازی به بهانه‌های مختلف به حداقل رسد.

دکتر ستاری برای رونمایی از محصولات هایتک شرکت ما حضور داشت از ایشان خواستم پیش‌بینی‌های خود را برای استان بیان کنند که گفت شما ایده دهید که چه کنیم. مجموعه‌های دولتی که شعار حمایت از شرکت‌ها را سرمی‌دهند خون ما را در شیشه کردند و در واقع شرکت‌ها عروسک دست سیاست‌مداران هستند و این حس بسیار بدی است که جو حاکم بر فضای ما را احاطه کرده است. حال شرکت‌هایی که استارتاپ دارند خوب نیست. تقریباً هیچ‌یک از نخبگان علمی مهاجرت و غربت را دوست ندارند و علاقه‌مندند برای وطن خرج کنند تا شاهد برافراشته بودن پرچم کشورمان در تمام عرصه‌های علمی باشیم.

ایکنا ـ توکل کجای زندگی شماست؟

تمامی تلاش‌ها نشئت گرفته از این است که وقتی ما یک گام برمی‌داریم خدا 10 قدم برمی‌دارد و همه ما به این امر اعتقاد داریم و متناسب با آن پیش می‌رویم. اگر همه به ویژه نوجوانان و جوانان این اصل را سرلوحه امور قرار دهند، قطعاً به موفقیت‌های مطلوب خواهند رسید.

در کنار تحقق وظیفه علمی خود، تکلیف و مسئولیت اجتماعی نیز داریم و برای ادامه راه باید وجدان کاری بیدار داشته باشیم. اگر بی‌کفایتی مدیری ثابت شد بلافاصله او را برکنار کنند اجازه ندهند تا مدت زمان مدیریتش سرآید. با ایجاد مرزها موافق نیستم و اعتقاد دارم در قبال همه مردم دنیا مسئول هستیم اگر انسانی به خوشبختی دیگران و خود فکر کرده و در این راستا تلاش کند به اوج انسانیت رسیده است.

ایکنا ـ تحقق شعار سال را در گرو چه عوامل می‌دانید؟

واقعیت این است که نخبگان جوان با مشکلات بسیار درگیر هستند و برای ادامه راه به انگیزه نیاز دارند. گاه کارآفرینان نخبه بین دو راهی ماندن در کشور و جنگیدن‌های بدون نتیجه و رفتن سرگردان هستند و ضروری است که برای توسعه تولید دست از شعارزدگی برداریم و این امر از رسانه‌ها شروع شود و اخبار اگر به ضرر هم باشد منتشر شود و فعالان اقتصادی نیز حقایق را به مردم گفته و دست از فرافکنی بردارند. راست‌گویی مسئله مهمی است و هیچ‌گاه نباید از زندگی حذف شود.

مسئولان برای مانع‌زدایی تنش‌های سیاسی را کنار بگذارند اگر کسی استحقاق ماندن در سمت مدیریتی را ندارد در عزل او تردید نکنند. مدیر بخش کارآفرینی باید خود کارآفرین باشد و منتور و مشاوره کسب و کار نیز باید خودش از دل کار بیرون آمده باشد. مسئولان به جوانان اعتماد کنند، برخلاف عده‌ای از جوانان که ادعا می‌کند محصولات آنان با محصولات خارجی برابری می‌کند چنین ادعایی ندارم. قطعاً تجربه شرکتی با قدمت 70 ساله با من جوان که 10 سال سابقه فعالیت دارم متفاوت است، اما حرف من این است که برای 50 سال آینده باید برنامه‌ریزی کنیم و برای داشتن ایرانی پویا به جوانان اعتماد کنیم تا در دهه‌های آینده هیچ قدرتی نتواند با ما رقابت کند.

چین و ژاپن چندین برابر ما جمعیت دارند در حالی‌که منابع کمتری از ما دارند، اما بر مسئله آموزش و پرورش و مردم کار کرده و فرهنگ کار کردن را نهادینه کردند، اما جمعه‌ها در ایران تعطیل است. دنیا حتی برای ثانیه‌ای از تلاش دست برنمی‌دارد و باید قبول کنیم در مسیر توسعه عقب مانده‌ایم که اعتماد به جوانان و پرورش نوجوانان خلاق و توانمند تنها راه جبران است. افرادی که مانع می‌تراشند همان‌ها اجازه رفع موانع نمی‌دهند. نخبگان کار و تلاش خود را انجام می‌دهند و اگر دولت بخواهد می‌تواند موانع را برطرف کند.

ایکنا ـ سخن پایانی شما را بشنویم.

هریک از ما وظیفه اجتماعی داریم که باید به بهترین شکل به انجام رسانیم. موظف هستم نقطه نظرات خود را از طریق رسانه بیان کنم خواه رسانه انعکاس دهد یا خیر. چون اعتقاد دارم شرط همه سیاست‌ها و تفکرات دینی صداقت و راستگویی است و اگر فردی دروغ بگوید مرتکب فعل حرام می‌شود. همه ما در قبال رفع موانع تولید وظایفی داریم و رفع موانع تنها به عهده تولیدکننده نیست.

کشور ما دارای مردمان بسیار شریف و با فرهنگ است و مشابه فرهنگ ایران را در هیچ جای دنیا سراغ نداریم، اما واقعیت امر این است که جوانان نه فقط نخبگان بلکه مردم عادی و حتی روستایی که با زحمت می‌کارد به حقش نرسیده است و مسئولان باید قدردان چنین ملت با فرهنگی باشند. در کشوری اسلامی زندگی می‌کنیم که خبرگزاری مذهبی همچون ایکنا آزادانه به تولید خبر می‌پردازد و این موهبت بزرگی است و این ویژگی رسالت این خبرگزاری را نسبت به سایر رسانه‌ها سنگین‌تر می‌کند، چراکه باید صادقانه آنچه هست را انعکاس دهد و البته ما نیز وظیفه داریم اگر کم گذاشتیم و نمره منفی گرفتیم شجاعانه اعتراف کنیم.

فعالیت و کار جهاد در راه خداست و از جوانان می‌خواهم اگر توان دارند در حوزه تولید وارد و به آبادانی کشور فکر کنند. جوانان بر روی مباحث زمین مانده واقع‌گرایانه، درست و اصولی بپردازند و عقب افتادگی را جبران کنند. تأکید می‌کنم قدر جوانان را تا از دست نرفتند بدانیم. امیدوارم هرچه زودتر شاهد اتفاقات خوب و مثبت در حوزه رفع موانع باشیم و هرچند با امیدواری به تنهایی کاری پیش نخواهد رفت.

در شرایط فعلی جامعه که کار برای جوانان به سختی یافت می‌شود، ورود به بخش خوداشتغالی معنا و مفهوم جدی‌تری به خود می‌گیرد، اما جوانان برای ورود باید انگیزه داشته و حمایت همه جانبه را از سوی مسئولان احساس کنند. جوانانی در کشور تربیت و پرورش یافته‌اند که وقتی کنار مسئولان قرار گیرند، می‌توانند پرونده خواستن را باز کرده و با جمله ما می‌توانیم و در نهایت توانستیم پرونده را مختومه اعلام کنند.