امروزه فضای مجازی در زندگی اجتماعی، جای دوستان و نزدیکان را گرفته و در حقیقت جایگزین روابط دوستانه و فامیلی شده است. افرادی که ساعتها وقت خود را در سایتهای اینترنتی میگذرانند بسیاری از ارزشهای اجتماعی را زیر پا مینهند، چراکه فرد دیگر فعالیتهای اجتماعی خود را کنار گذاشته و به فعالیتهای فردی روی میآورد.
معمولاً وقتی تأثیرات انواع رسانهها مانند برنامههای رسانهای غیرمجاز، بازیهای رایانهای، شبکههای ماهوارهای برونمرزی، استفاده نابجا از اینترنت و فضای مجازی بر نوجوانان و جوانان به صورت افت تحصیلی، مشکلات اخلاقی و رفتاری و آسیبهای اجتماعی آشکار میشود، به راههای درمانی اندیشیده میشود، در حالی که بهتر است این گروه را به ابزار نیرومندتری به نام سواد رسانهای مجهز کنیم تا خود و به کمک والدین و سایر منابع مفید، فعالانه دست به گزینشگری و پالایش بزنند و مصرف رسانهای خود را تنظیم و کنترل کنند.
در واقع سواد رسانهای، مهارتی است که لازم است جوانان در کنار رسانهها و بهویژه اینترنت و فضای مجازی به آن مجهز شوند، چراکه استفاده از رسانهها بدون داشتن سواد رسانهای، میتواند با اثرات نامطلوبی همراه باشد؛ بهویژه آنکه با فاصله اطلاعاتی و مهارتی بین جوانان با والدین از یکسو و تنوع و تخصصی شدن رسانههای جدید، لزوم ارتقای مهارتهای سوادرسانهای دوچندان میشود.
حجتالاسلام رضایی، مدرس سواد رسانه در گفتوگو با ایکنا از لرستان در رابطه با آسیبها و تهدیدهای فضای مجازی و ضرورت بالا بردن سواد رسانهای، گفت: امروزه فضای مجازی جزئی از زندگی بشر شده و ضرورت دارد برای چگونگی استفاده از این فضا و اینکه فرصت فضای مجازی برای ما تبدیل به یک تهدید نشود، سواد رسانهای خود را بالا ببریم.
وی به نقش فضای مجازی در شرایط کرونایی که امکان برگزاری اجتماعات حضوری وجود نداشت اشاره کرد و افزود: تشکیل جلسات، کلاسهای مدارس در بستر فضای مجازی یک نوع استفاده مناسب از این بستر بود، کمااینکه گاهی اوقات جلسات مجازی نسبت به جلسات و اجتماعات حضوری کاربرد بهتری داشت.
رضایی بالا بودن آمار مخاطبان، انتقال آسان، سریع و با هزینه پایین مفاهیم به مخاطبان را ویژگی مثبت فضای مجازی ذکر کرد و ادامه داد: با توجه به اینکه دشمن در بستر فضای مجازی برای تغییر در سبک زندگی خانوادهها و سوق دادن آنها به سمت سبک زندگی غربی تلاش میکند کاربران و فعالان رسانهای ما هم باید تلاش خود برای معرفی فرهنگ اصیل اسلامی و سبک زندگی اسلامی را بهکار بگیرند.
این کارشناس مذهبی فضای مجازی را بستری برای ایجاد شبههزدایی و یا رفع شبهه دانست و اضافه کرد: قبل از این انتقال پیامها محدود به ایام حج و اربعین بود اما در حال حاضر از بستر فضای مجازی میتوان برای انتقال پیامها بهره گرفت.
رضایی تغییر سبک زندگی، ایجاد تناقض در فرهنگ، شایعهپراکنی، تضعیف روحیه اعتماد به نفس و به خطر افتادن امنیت اجتماعی، ترویج جرائم مالی، ایجاد استرس را از تهدیدها و آسیبهای فضای مجازی ذکر کرد و گفت: جلوه دادن محبوب چهرههای منفور و همچنین منفور جلوه دادن چهرههای محبوب دیگر آسیب و تهدید فضای مجازی است.
وی اضافه کرد: برای در امان ماندن از آسیبها و تهدیدهای فضای مجازی باید سواد رسانهای خود را بالا ببریم، مدیریت زمان داشته باشیم و وقت و عمر خود را پای فضای مجازی تلف نکنیم، از مطالب و موضوعاتی که برایمان کاربرد دارد استفاده کنیم و به همه مطالب و موضوعات سرک نکشیم.
رضایی با تأکید بر لزوم رعایت تقوا در خلوت و فضای مجازی، اظهار کرد: فضای مجازی فرصتی است که میتوان از آن برای معرفی و انتقال مفاهیم و تعالیم ناب اسلامی استفاده بهینه کرد پس باید مواظب باشیم این فرصت فضای مجازی را با استفاده نادرست به یک تهدید برای خود و دیگران تبدیل نکنیم.
انتهای پیام