فرمولی برای کاهش 70 تا 80 درصدی بیماری‌های مردم ایران

مسعود حبیبی، رئیس جهاددانشگاهی علوم پزشکی تهران در گفت‌وگو با ایکنا به تشریح تأثیرات مهم سبک زندگی مردم ایران بر افزایش بیماری‌های غیرواگیر و مرگ و میر در کشور پرداخت و گفت: آمار مرگ و میرهایی که در ایران به خاطر عدم رعایت سبک زندگی سالم رخ می‌دهد، بسیار بالاست. این آمار حتی از میانگین جهانی نیز بالاتر است. سازمان بهداشت جهانی اعلام کرده است 74 درصد از مرگ و میرها در جهان به دلیل ابتلا به بیماری‌های غیر واگیردار است، اما در ایران این میزان 83 درصد است.

وی در پاسخ به این سؤال که به نظر می‌رسد با واکسیناسیون در کنترل بیماری‌های واگیردار موفق بوده‌ایم، چرا در کنترل بیماری‌های غیرواگیر موفق نبوده‌ایم؟ گفت: سبک زندگی عامل ابتلا به بیماری‌های غیرواگیر مثل ابتلا به بیماری‌های قلبی و عروقی، دیابت‌ها و بیماری‌ها تنفسی است. حتی میزان بالای تصادفات را هم می‌توانیم به سبک زندگی ارتباط بدهیم.

رئیس جهاددانشگاهی علوم پزشکی تهران در تشریح این مسئله که برای اصلاح سبک زندگی در ایران چه باید کرد؟ گفت: پاسخ دادن به سؤال در ایران کار سختی است. اولین وظیفه در این خصوص وظیفه حاکمیتی است که شرایط داشتن سبک زندگی درست را فراهم کند و با آموزش و اگاهی بخشی در جامعه بسترسازی لازم در این زمینه را داشته باشد.

وی تصریح کرد: راه تغییر رفتار این است که نگرش‌ها عوض شود و غیر از آموزش و آگاهی‌سازی راهی نداریم. وزارت بهداشت در بحث پیشگیری اقدامات خوبی انجام داده است و کشور ما از معدود کشورهایی است که حتی در روستاها خانه‌ها و مراکز بهداشت دارد، یعنی شبکه بهداشت لازم در این زمینه را داریم و این شبکه برای انتقال مفاهیم بهداشتی به جامعه و انتقال مفاهیم پیشگیری مؤثر است، اما وزارت بهداشت به تنهایی نمی‌تواند کار آموزش سبک زندگی سالم را انجام دهد.

رئیس جهاددانشگاهی علوم پزشکی تهران بر نقش مهم دستگاه‌های فرهنگ‌ساز، رسانه‌ها، هنرمندان، شخصیت‌های بزرگ فرهنگی و اجتماعی و حتی ورزشکاران در زمینه ترویج سبک زندگی سالم تأکید کرد و گفت: همه باید در این زمینه کار کنند.

وی افزود: با رعایت یک سبک زندگی سالم در ارتباطات اجتماعی، خواب مناسب، دوری و مدیریت استرس، انجام ورزش منظم و تغذیه سالم ما می‌توانیم 70 تا 80 درصد از بروز بیماری‌ها جلوگیری کنیم و این، رقم کمی نیست. حتی بیماری‌هایی که زمینه ژنتیکی هم دارد با سبک زندگی سالم می‌توان به تأخیر انداخت.

حبیبی تصریح کرد: برای نتیجه بخش بودن ترویج سبک زندگی سالم همه دستگاه‌هایی که می‌توانند در این زمینه مؤثر و فرهنگ ساز باشند باید کار کنند تا نتیجه آن را ببینیم.

وی اضافه کرد: بحث تصادفات یکی از معضلات کشور ماست و در کنار بحث سبک زندگی ناسالم باعث مرگ ایرانی‌ها می‌شود. مهم‌ترین دلیل تصادفات نیز که ما بر روی آن کار کرده‌ایم خستگی و خواب‌آلودگی رانندگان است. در کشور ما سالانه 17 تا 18 هزار نفر بر اثر تصادفات جاده‌ای می‌میرند که بخش قابل توجهی از آنها را جوانان تشکیل می‌دهند و متأسفانه چند برابر این رقم افرادی داریم که بر اثر این تصادفات دچار معلولیت می‌شوند و این مسئله بار عظیم اقتصادی و اجتماعی برای کشور ما دارد.  

حبیبی خاطرنشان کرد: کاهش تصادفات جاده‌ای فقط کار نیروی انتظامی نیست؛ نتایج یک مطالعه‌ نشان می‌دهد در کشور آلمان طی چند سال تلفات تصادفات جاده‌ای را از 24 هزار نفر به چند صد نفر رسانده‌اند؛ اما 700 دستگاه با هم همکاری کردند که این اتفاق افتاد. هم در بحث تصادفات و هم تغییر سبک زندگی نیاز است که دستگاه‌های مختلف با هم همکاری کنند و یکی از مهم‌ترین راه‌کارهایی که می‌توان به این مهم دست پیدا کرد، آگاهی‌بخشی و آموزش است که می‌تواند باعث تغییر رفتار شود.