
این مذاکرات به مانند دو دوره گذشته به میانجیگری بدرالبوسعیدی، وزیر خارجه عمان، برگزار میشود و بنابر گفته منابع دیپلماتیک موضوعات اصلی مورد بحث شامل تعهدات هستهای ایران، تعهدات رفع تحریمها از سوی طرف آمریکایی و همچنین بخش همکاری اقتصادی است. مقامات تهران خطوط قرمز خود را به صراحت مشخص کردهاند؛ به رسمیت شناختن حق غنیسازی ایران، انجام غنیسازی در داخل کشور و عدم خروج مواد غنیسازیشده موجود از کشور.
این دور از مذاکرات میتواند نقطه عطفی در تعیین مسیر آینده بحران هستهای باشد و از ورود دو طرف به مرحلهای پرهزینهتر از تقابل جلوگیری کند.
در این راستا ایکنا با حسن هانیزاده، کارشناس مسائل منطقه گفتوگو کرده که در ادامه میخوانیم:
ایکنا ـ دور سوم مذاکرات ایران و آمریکا در ژنو در راه است. ارزیابی شما از این دور و چشمانداز آن چیست؟
در واقع، این دور از مذاکرات میتواند خروجی کاملاً شفاف و مبتنی بر برد ـ برد بین ایران و آمریکا داشته باشد. دور دوم مذاکرات، خروجی و چارچوب مشخصی برای ادامه گفتوگوها تعیین کرد و آمریکاییها با توجه به شرایط داخلی ایران و منطقه و همچنین پیامدهای جدی هرگونه جنگ احتمالی و آسیب جدی به کشورهای منطقه و آمریکا و رژیم صهیونیستی، نرمش بیشتری از خود نشان دادند.
ایکنا ـ ایران چه پیششرطها و خطوط قرمزی برای این مذاکرات تعیین کرده است؟
جمهوری اسلامی ایران تأکید دارد که موضوع مذاکرات باید بر فعالیت هستهای و درصد اورانیوم غنیشده و غنیسازی، متمرکز شود. موضوع موشکی و توان دفاعی ایران نیز خط قرمز است و قابل مذاکره نیست. آمریکاییها با توجه به انسجام داخلی و آمادگی دفاعی ایران برای هر احتمالی، تلاش میکنند مشکلات را از طریق مذاکره حل کنند.
در این دور از مذاکرات، دو موضوع مهم در دستور کار است: اول، همکاریهای اقتصادی آینده ایران و آمریکا در حوزه سرمایهگذاری نفت و گاز و دوم، رفع تحریمهای کلی که از سال ۲۰۱۸ علیه ایران اعمال شده است. به عبارت دیگر، موضوعات هستهای، اقتصادی و رفع تحریمها سه محور اصلی مذاکرات در دور سوم هستند.
ایکنا ـ پیشبینی شما از نتایج این مذاکرات چیست؟
پیشبینی میشود مذاکرات به دور چهارم کشیده شود و در نهایت یک توافقنامه جامع امضا شود که از ورود منطقه به یک جنگ خانمانسوز جلوگیری کند و هم منافع ایران و هم طرف مقابل را تأمین کند.
ایکنا ـ اخیراً شاهد مواضع متناقض دونالد ترامپ بودهایم، به خصوص در سخنرانی سالانه در کنگره آمریکا. او از یک سو ایران را به ساخت موشکهایی که میتوانند به آمریکا برسند، متهم کرده و از سوی دیگر گفته ایران به صراحت در مذاکرات نگفته که به دنبال سلاح هستهای نیست. این رویکرد چه معنایی دارد و آیا به دنبال توافق واقعی است؟
در واقع، ترامپ اظهارات متناقضی داشته است. مشکل آمریکا با ایران، مشکل هستهای نیست بلکه توان دفاعی و موشکی ایران است که حساسیت بسیار بالایی ایجاد کرده است. کارایی این موشکها در جنگ 12روزه و آسیب جدی که به رژیم صهیونیستی وارد شد، باعث شده تا هم لابی صهیونیستی و هم رژیم اسرائیل موضوع هستهای ایران را بزرگنمایی کنند و در دستور کار قرار دهند.
ایکنا ـ آیا ترامپ واقعاً به دنبال توافق است یا صرفاً امتیازگیری میکند؟
دونالد ترامپ در سخنرانی خود در کنگره سالانه آمریکا اشاره کرد که ایران خواهان دستیابی به توافق سیاسی با آمریکا است. این نشان میدهد که امکان دستیابی به یک توافق جامع میان دو طرف وجود دارد یا تلقی شود؛ به همین دلیل، بسیاری از ژنرالهای پنتاگون به ترامپ توصیه کردند گزینه نظامی را از دستور کار خارج کند.
ایکنا ـ نتیجهگیری شما از این وضعیت چیست؟
نکته مهم این است که مذاکرات و هرگونه توافق باید واقعیتهای توان دفاعی و موشکی ایران را در نظر بگیرد. تمرکز بر توان موشکی ایران محور اصلی اختلاف است و فهم این موضوع، میتواند مسیر مذاکرات را به سمت توافقی واقعی و پایدار هدایت کند.
ایکنا ـ ایران با وجود تهدیدات نظامی گسترده آمریکا و اعزام تجهیزات این کشور در منطقه، همچنان مقاومت کرده است. تعجب رئیسجمهور آمریکا از این مقاومت چه معنایی دارد؟
ایران با توجه به تجربه جنگ 12 روزه و توانمندی بالای فعلی خود، قادر است یک ساختار و شاکله دفاعی جدید برای مقابله با هرگونه هژمونی و تهدید احتمالی و تقابل آمریکا تعریف کند. این واقعیت باعث شده است که مقاومت ایران هرچند برای طرف مقابل غیرمنتظره باشد، به هیچ وجه مختل نشود و ایران تسلیم نشود.
ایکنا ـ این وضعیت چه تأثیری بر مذاکرات ایران و آمریکا دارد؟
اقتدار نظامی ایران، پشتوانهای محکم برای تیم مذاکرهکننده فراهم کرده و دست ایران را در مذاکرات باز نگه میدارد. به همین دلیل، حتی در برابر تهدیدات نظامی تبلیغاتی آمریکا، ایران بر مواضع خود در مذاکرات هستهای و رفع تحریمها با قدرت ایستاده است.
مقاومت ایران و توان دفاعی بالای کشور، نقطه قوتی است که تیم مذاکرهکننده میتواند بر آن تکیه کند و در واقع تضمینکننده دست بالای ایران در دستیابی به توافقی شفاف و منصفانه با آمریکا است.
انتهای پیام