
با توجه به حوادث اخیر در کشور و در پی
شهادت رهبر امت اسلامی ایران، آیتالله العظمی خامنهای؛ مردم وطنپرست و بصیر جمهوری اسلامی هر شب به خیابانها میآیند تا ثابت کنند بعد از شهادت ولی خود، ولایتمداری را فراموش نمیکنند. حال برجسته کردن این حضور و نقش مهم آن در حفظ کشور به عهده رسانه و دیگر فعالان رسانهای است.
در ادامه با حجتالاسلام والمسلمین محسن الویری، استاد و مدیر گروه تاریخ دانشگاه باقرالعلوم(ع) به گفتوگو درباره اهمیت انسجام ملی و شرایط فعلی کشور پرداختیم که متن آن از نظر میگذرد:
ایکنا _ با توجه به وضعیت جنگی کشور، نقش مردم در حفظ انسجام و وحدت ملی چیست و کدام قشر مسئولیت سنگینتری دارند؟
انسجام ملی در دو سطح طولی و عرضی باید بررسی شود، وحدت طولی همان وحدت میان حاکمیت با توده مردم و وحدت عرضی همان انسجام مردم با مردم و حاکمان با یکدیگر است و به نظر میرسد در وحدت طولی آن چه به حاکمیت ارتباط پیدا میکند، چالش و مسئلهای وجود ندارد. سطح هماهنگی مسئولان قوههای مختلف به گواهی رهبر شهیدمان بسیار قوی بوده و مسئولان نیز خود را خدمتگزار مردم میدانند.
اما آنچه به وحدت میان مردم با حاکمیت پیوند مییابد، سرمایه اجتماعی یعنی اعتماد و محبت به حاکمیت در دو سه دهه اخیر آسیب دیده است و باید جبران شود و آنچه امروزه دشمنان ما به آن طمع کردهاند این لطمه در پیوند و وحدت مردم با حاکمیت از یکسو و وحدت و انسجام عرضی یعنی پیوند مردم با مردم از سوی دیگر است، یعنی به دنبال ایجاد دودستگی میان مردم هستند و در تلاش هستند تا در میان این فاصلهها به اهداف خود دست پیدا کنند.
اکنون وظیفه همه ماست که از وحدت و انسجام عرضی بین مردم مراقبت کنیم و مراقب باشیم که آسیب نبیند و در انسجام طولی در بخش مربوط به اعتماد مردم به حاکمیت بکوشیم که آسیبهای پیشین برطرف و کاستیها ترمیم شود. مردمی که این روزها این حماسه ماندگار را خلق میکنند، اغلب همان طبقه کمدرآمد و کم برخورداری هستند که پیش از انقلاب اسلامی تاکنون مصائب اصلی و بسیاری از رنجها و مشکلات را تحمل کردهاند و همواره کمترین بهره مادی را هم داشتهاند.
اما از لحاظ فرهیختگی، فداکاری و درایت بیبدیل و بینظیر هستند، این طبقه از مردم در طول تاریخ انقلاب از خود نجابت نشان دادند و بدون هیچ چشمداشتی از جان، مال، زندگی و آسایش خود گذشتند و به میدان آمدند و اکنون نیز حفظ انسجام و وحدت ملی بیش از همه بر دوش آنها است، تجربه نشان داده مردم به خوبی و با درایت نقش خود را ایفا میکنند اما دیگران نیز در این زمینه وظایفی دارند که باید آن را انجام دهند.
ایکنا _ در چنین شرایطی نقش گروههای خاص جامعه که الگویی مردم هستند چیست؟
یکی از اقشاری که در این زمینه نقش و وظیفه دارند، رهبران میانی هستند یعنی کسانی که مردم در تصمیمگیریها به رأی و نظر آنها اعتنا میکنند و به آن احترام میگذارند، گروههایی مانند معلمان، نخبگان علمی، هنرمندان، ورزشکاران و روحانیون و مانند آن را میتوان در شمار رهبران میانی ذکر کرد که در شرایط کنونی، نوع عملکرد رهبران میانی که نقش واسطهگری میان توده مردم با حاکمیت را دارند، بسیار اهمیت دارد.
این قشر نباید در حوزه تقویت انسجام ملی کوتاهی داشته باشند، آنها میتوانند به صورت عینی، عملیاتی و ملموس برای مردم؛ اهمیت انسجام ملی و دستاوردهای آن و پیامدهای کوتاهی در این عرصه را شرح دهند، همچنین رسالت سنگین تبیین و تقویت عوامل انسجام ملی و برحذر داشتن از عوامل آسیب به وحدت ملی بر دوش این قشر است.
روحیه مردم ایران بیبدیل و بیمانند است و این روحیه سلحشوری، خیرخواهی و انتخاب درست یک امر ناگهانی و اتفاقی نیست بلکه نتیجه حافظه تاریخی و انباشت تجربه تمدنی است که به صورت ناخودآگاه در وجود ایرانیان حضور دارد، مردم سراسر کشور؛ حاملان پیشینه تاریخی درخشان کشور هستند و رهبران میانی این رسالت سنگین را بر دوش دارند تا این ناخودآگاه را به خوداگاه تبدیل کنند.
اگر مردم نسبت به این سرمایه ارزشمند آگاهی پیدا کنند، طبیعتا نقش خود را بهتر ایفا میکنند. توجه به هویت و پیشینه تاریخی ایرانیان میتواند در قالبهای مختلف فعالیتهای تبلیغی و تبیینی پی گرفته شود تا آن هویت ناخودآگاه به خودآگاه تبدیل شود و در پرتو آن بتوانیم در تلاطم و طوفانهای مختلف با عزت و سربلندی به پیروزی برسیم.
ایکنا - نفوذ و تأثیرگذاری برخی از این گروههای خاص کاهش پیدا کرده است، چگونه میتوانند قدرت نفوذ خود را بازپس بگیرند؟
باید فروتنانه بپذیریم که به حق یا نابهحق، نفوذ و نقش روحانیون به عنوان سرآمد رهبران میانی در جامعه ما پس از پیروزی انقلاب اسلامی تاکنون تقلیل یافته است اما همچنان این قشر با مردم ارتباط موفقی دارند و با قاطعیت میتوان گفته که در مناسبتهای مذهبی نقش روحانیان در تعامل با مردم و اثرگذاری بر افکار عمومی یک نقش استثنایی است.
در این شرایط حساس از این دسته از رهبران میانی انتظار میرود نقش مؤثرتری برای ایجاد انسجام ملی ایفا کنند، پیش از این شاهد بودهایم که برخی از روحانیان صاحب تریبون به خاطر ناهمسویی سلیقه خود با برخی جریانهای سیاسی با توجیهات مختلفی بر طبل اختلاف میکوبیدند اما اکنون سزاوار است که از این اشتباه تاریخی دست بردارند و به رسالت تاریخی خود برای تقویت وحدت و همبستگی ملی عمل کنند.
مردم ما در عمل نشان دادهاند که با وجود تنوع سلیقه سیاسی، اعتقادی، گرایشهای فکری و سبک زندگی میتوانند دوشا دوش یکدیگر صفحات درخشانی را در عرصه انسجام ملی رقم بزنند و اکنون فرصتی مناسب است که روحانیان نیز با درک این موقعیت و گام نهادن در این مسیر، به گونهای عمل کنند که حتی بتوانند به جایگاه مرجعیت برتر در لایه رهبران میانی برگردند.
انتهای پیام