غیبت صغری و آمادگی شیعه برای مأموریتهای بزرگ
نوشتاری به قلم محمد جمیری؛ پژوهشگر گروه مطالعات انقلاب اسلامی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی
شیعه مقاطع مهم و حساس در تاریخ خود کم نداشته است از غدیر تا عاشورا؛ اما یکی از مقاطع رازآلود و معناگونه این مکتب، دوره غیبت صغری امام دوازدهم(سلام الله علیه) است. این مقطع که از سال ۲۶۰ ه، آغاز و تا سال ۳۲۹ ه ادامه یافته، دوره ای است که در حقیقت امام مهدی(س) در میان مردم حضور دارد، ظهور هم دارد اما سطح دسترسی و ارتباط با آن بزرگوار، بسیار محدود بوده و جز چهار تن از خواص شیعه، هیچ کس با ایشان در ارتباط نبوده است. در دوره غیبت صغری تنها از طریق نامه نگاری و چهار نائب خاص، شیعه با مقتدای خود در ارتباط بوده است.
این ۶۹ سال که از آن به عنوان دوره غیبت کوتاه یاد میشود به دو دلیل رخ داده است. اولا حفاظت از جان امام(ع) که اراده خداوند بر این بوده است تا جان عادل عدل گستر و آخرین ذخیره خود را که به نجات ابناء بشر قیام خواهد کرد از گزند قتل و اسارت در امان بدارد.
دومین دلیل غیبت صغری، فراهم ساختن زمینه برای شیعیان جهت غیبت طولانی و اصلی حضرت مهدی(ع) بوده است. غیبتی که تا زمان محقق نشدن شرایط ظهور از سوی خداوند، آن حضرت در پس پرده غیبت خواهند ماند.
این رویه تقریبا از اواخر دوره زندگی امام هادی (ع) برای شیعه شروع شد. اسارت حضرت در دستگاه عباسی در کنار پرده نشینی خود خواسته امامان دهم و یازدهم، به مرور شیعه را آماده پذیرش این مقطع مهم از حیاتش کرد. هرچند بهر حال امامان دهم و یازدهم ملاقات هایی داشته و مرواداتی برقرار می کردند اما عمده روابط آنان به غیبت خود خواسته منتهی شد.
در این دوره بر عکس دوره غیبت صغری که حضور و ظهور محدود وجود داشت، ظهور محدود نیز برداشت شد و ارتباط آن بزرگوار با شیعان از طرق نمایندگان مخصوص نیز قطع شد. اما این به معنای بیاعتنایی و بی ارتباطی با جامعه شیعه نبوده، چرا که اولا امام زمان(عج) حجت خداست و زمین هیچ گاه از حجت خدا خالی نشده و ضمنا ارتباط بین حجت خدا و بندگان خدا نیز منقطع نخواهد شد.
ثانیا از طرق مختلف از جانب ایشان به شیعان یادآوری صورت گرفته که شیعه مورد لطف، عنایت، راهنمایی و دعای خیر ایشان خواهند بود. به عبارتی عدم ظهور به معنای عدم حضور و بی اعتنایی نیست بلکه ایشان از چشمها غایبند اما بر فضای عالم احاطه دارند.
شیعه در این دو دوره از غیبت کارهای مهمی انجام داده است؛ از جمله میتوان به تربیت و معرفی عالمان بزرگی در همه شاخههای علمی، نفوذ در رئوس حکومتی، ایجاد حکومتهای شیعی و یا مدیریت شرایط بسیار حساس سیاسی و اجتماعی یاد کرد.
به عبارت بهتر اصول اعتقادی شیعه در دوره غیبت پخته و ارائه شد و نخستین حکومت های شیعی مانند آل زیار و آل بویه در دوره غیبت سربرآوردند. هجمه و حمله مغولان با ابتکار عالمان شیعه به نفع اسلام ختم به خیر شد.
دوره غیبت نه تنها به دور از نظارت امام(ع) نبود، بلکه شیعیان اقدامات تمدنی و بزرگی را انجام دادند. حال نکته اینجاست که این سخن چه مناسبتی با وضعیت فعلی جامعه ما دارد؟
پس از تجاوز آمریکایی و صهیونی به ایران عزیز و شهادت رهبر گرامی انقلاب، نزدیک به هفت روز کشور از مدیریت عالی بی بهره بود. پس از آن که رهبر جدید و امام جامعه معرفی شد تا کنون که نزدیک به ۲۰ روز از این معرفی میگذرد، مردم مومن ایران هیچ گونه ارتباطی با ولی فقیه و رهبر خود نداشتهاند.
عدم ارتباط و دسترسی با امام جامعه دقیقا به خاطر شرایط امنیتی است که دستگاههای ظالم و فاسد جهانی برای رهبر عالیقدر انقلاب ایجاد کردهاند، درست همانند شرایطی که برای امام دوازدهم ایجاد شد.
رهبر کنونی نیز صرفا از طریق نامهنگاری با مردم خود در ارتباط است. این غیبت نیز ممکن است چند مدتی به طول بیانجامد. اما اینها هرگز به معنای رکود و افسردگی و بی رهبری شیعه نخواهد بود؛ بلکه مردم مؤمن و مقتدر ایران نشان داده اند که از بصیرت کافی برای انجام اقدامات سترگ و تاریخساز برخوردار هستند.
همچنان که در بزنگاهی بینظیر از تاریخ خود یک ماه است که همه مردم به صف جهاد پیوسته و در کنار رزمندگان خود در جبهههای سخت، خیابان را به تسخیر خود درآوردهاند.
مردم ایران معنای غیبت صغری را درک کرده و خود را آماده انجام تحولی تاریخی میکنند تا ابتدا باذن الله حساب استکبار جهانی را یکسره کنند و سپس به اذن الهی با زمینهسازی مناسب، رهبر و مقتدای خود را از پرده غیبت درآورده و در کنار او جهان را آماده طلوع آن خورشید ولایت عظمی کنند.
انتهای پیام
