یک هفته با فرهنگ و هنر
در روزگاری که اضطراب و التهاب سایه خود را بر مناسبات روزمره میاندازد، این فرهنگ و هنر است که مانند چراغی پرفروغ، مسیر امید و آگاهی را روشن نگاه میدارد.
به گزارش ایکنا؛ اینجا ایران است و تقویمها در روز جمعه، ۲۱ فروردینماه سال ۱۴۰۵ خورشیدی ورق میخورند. در هفتهای که گذشت، آسمان فرهنگ، هنر و اندیشه کشور، تجلیگاه پیوند عمیق و ناگسستنی میان حماسه، مقاومت و رسالتهای بیپایان هنرمندانی بود که در کوران حوادث، قلم، دوربین و صحنه را به سنگری برای دفاع از هویت ملی و اعتقادی تبدل کردند. در روزگاری که اضطراب و التهاب سایه خود را بر مناسبات روزمره میاندازد، این فرهنگ و هنر است که مانند چراغی پرفروغ، مسیر امید و آگاهی را روشن نگاه میدارد. هنرمند متعهد، در این شرایط خطیر، تنها یک نظارهگر منفعل نیست؛ بلکه راوی صادق دردها، دلاوریها و ایستادگیهای ملتی است که تاریخ همواره به عظمت نام آنها گواهی داده است. در گزارش فرهنگی این هفته ایکنا، تلاش کردهایم تا با نگاهی تحلیلی، جامع و ژرف، به مرور مهمترین رویدادهای فرهنگی، هنری و رسانهای کشور در روزهای اخیر بپردازیم.
قدمزدن در تقاطع فرهنگ، حماسه و تاریخ
یکی از تأملبرانگیزترین، عمیقترین و در عین حال مستندترین یادداشتهای این هفته، به قلم احمد مسجدجامعی، وزیر اسبق فرهنگ و ارشاد اسلامی در رسانهها منتشر شد. یادداشتی که با لحنی روایی، دلهرهها و در عین حال جریان عادی زندگی در پایتخت را به تصویر میکشد. او در این یادداشت روایی و خواندنی مینویسد:
یک روز قبل از تهدید نابودی تمدن ایرانی، سهشنبه ساعت ۲۰:۳۰ برای سفری یکروزه بلیط قطار تهران به مشهد را داشتم. اواسط روز خبر لغو سفرهای ریلی اعلام شد. روز را به جستوجو و خبرگیری میدانی و دیدار این و آن گذراندم. به چند کتابفروشی، یک گالری، مراسم چهلم یکی از شعرای شهید جوان... و بالاخره دیدار از کنیسهای دایر و فعال... که به ناحق در بامداد همان روز مورد حمله قرار گرفته بود؛ گذراندم.
وی در ادامه درباره دغدغه ناشران و وضعیت بازار نشر در این روزهای سخت افزود: در گفتوگوی با ناشران بحث تعدیل نیروی انسانی به لحاظ مشکلات مالی از اهم مباحث مطروحه بود. اقدامی که ناشران عموماً رضایتی به آن نداشتند و از سر ناچاری به این کار تن داده و در عین حال نگران عواقب معیشتی نیروهای خود بودند. البته گرانی کاغذ هم دغدغه مهم آنها بود.
متن کامل یادداشت را اینجا بخوانید.
در کشاکش بیم و امید برای بزرگترین آوردگاه فرهنگی
با نزدیک شدن به اردیبهشتماه، همواره تب و تاب برگزاری نمایشگاه بینالمللی کتاب تهران به اوج خود میرسد؛ اما امسال، شرایط ویژه و جنگی کشور، شایعاتی مبنی بر لغو این رویداد عظیم را بر سر زبانها انداخت. با این حال، مسئولان فرهنگی با رویکردی مدبرانه، سعی در شفافسازی اوضاع داشتند.
ابراهیم حیدری، قائممقام نمایشگاه بینالمللی کتاب تهران، در گفتوگویی با تکذیب برخی اخبار و شایعات منتشرشده درباره لغو قطعی نمایشگاه گفت: مشکلی برای برگزاری نمایشگاه کتاب به صورت فیزیکی و مجازی وجود ندارد؛ اما با توجه به شرایط جنگی تصمیمگیری درباره برگزاری این رویداد در سطحی کلان انجام میشود و بررسی سناریوهای مختلف همچنان ادامه دارد.
وی با اشاره به پیشبینیهای قبلی افزود: همانطور که در خبر جلسه دیروز معاونت و به نقل از محسن جوادی منتشر شد، از روزهای نخست جنگ رمضان، بررسیهای کارشناسی برای سناریوهای مختلف برگزاری نمایشگاه کتاب در دستور کار قرار گرفته است.
این مقام مسئول با تاکید بر اهمیت این رویداد تصریح کرد: نمایشگاه بینالمللی کتاب تهران بهعنوان بزرگترین و پرمخاطبترین برنامه فرهنگی کشور، رویدادی ملی است و تصمیمگیری درباره برگزاری یا تعویق آن، در سطح کلان اتخاذ میشود.
متن کامل خبر را اینجا بخوانید.
مرهمی دیجیتال بر روان آسیبدیده کودکان جنگ
در روزهایی که صدای آژیرها و اخبار جنگ و آتشبس، آرامش خانهها را هدف قرار داده است، کودکان بیش از هر قشر دیگری در معرض آسیبهای روانی قرار دارند. در همین راستا، پلتفرم فیدیبو که با دارا بودن بیش از ۴۵ هزار عنوان کتاب در ژانرهای گوناگون، یکی از بزرگترین مراجع کتاب الکترونیک و صوتی در کشور محسوب میشود، اقدامی خوب انجام داده است. این پلتفرم اقدام به راهاندازی بخش ویژهای برای کودکان و نوجوانان با عنوان زیبای «قصههایی برای دلهای کوچک» در راستای ایجاد همدلی و حمایت روانی در روزهای سخت جنگ کرده است. این مجموعه، با هدف کمک به کاهش اضطراب، مدیریت استرس و ایجاد فضایی امن و خیالانگیز برای کودکان، کتابهایی را پیشبینی و گردآوری کرده است تا والدین بتوانند در شبهای پراسترس، با قصهخوانی، آرامش را به بالین فرزندان خود بازگردانند.
پویش «پیشنهاد متن موشکنوشت»
ادبیات پایداری همواره در دل بحرانها متولد میشود و رشد میکند. انتشارات ۲۷ بعثت که سابقه درخشانی در نشر آثار دفاع مقدس دارد، با انتشار اطلاعیهای از آغاز یک پویش ادبی بدیع با عنوان «پیشنهاد متن موشکنوشت» خبر داد. این پویش بهدنبال فراخوان پیشین این ناشر دغدغهمند برای دریافت روزنوشت، یادداشت، شعر و دلنوشته درباره رویدادهای اخیر که از آن با عنوان «دفاع مقدس سوم» یاد میشود، برگزار میگردد. علاقهمندان میتوانند آثار حماسی و ادبی خود را از طریق فضای مجازی ارسال کنند تا در نهایت، این آثار علاوه بر استفاده میدانی، در قالب یک کتاب نفیس و تاریخی منتشر شده و در حافظه ادبیات پایداری ایران ثبت شود.
سوگنامهای برای «زهرای من»؛ وقتی شاعر در رثای فرزند میگرید
شعر همواره زبان گویای احساسات در لحظات فقدان و شهادت بوده است. در هفتهای که گذشت، انتشار تازهترین سروده غلامعلی حدادعادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، برای فرزند شهیدش، موجی از تاثر و همدلی را در میان اهالی فرهنگ برانگیخت. او این شعر را در رثای شهیده «زهرا حدادعادل» سروده است؛ کلماتی که از عمق جان یک پدر داغدار اما استوار برمیآید. مرور ابیاتی از این سوگنامه، نشان از لطافت روح ایرانی در مواجهه با مفهوم والای شهادت دارد:
«ای نازنین که بی تو دلم غرق خون شده! / باز آ، ببین که دل ز فراق تو چون شده مهتاب من! بتاب به شبهای تار من...»
رسانه؛ چراغی روشن و نویدبخش در دل اضطراب جامعه
احمد زالی، تهیهکننده باسابقه سینما و تلویزیون، در گفتوگویی آسیبشناسانه درباره وظیفه خطیر رسانهها در روزهای جنگ گفت: نخستین و مهمترین نیاز مردم در چنین شرایطی «امید» است. جامعه هر روز در معرض حجم بزرگی از خبرهای تلخ مثل بمباران، ترورها و تهدیدهای مختلف است و طبیعی است که ذهن و روح مردم خسته میشود. رسانه میتواند نقش اساسی ایفا کند؛ یعنی در کنار اطلاعرسانی دقیق، چشماندازی روشن ارائه دهد.
وی با تاکید بر نقش درمانی و تسکیندهنده آثار نمایشی و رسانهای افزود: رسانهها میتوانند فضای ذهنی جامعه را از غرق شدن کامل در تلخیها نجات دهند. مردم اگر بدانند شرایط بحرانی قابل عبور است و آیندهای روشن وجود دارد، توان ایستادگی و تابآوری بیشتری پیدا میکنند.
متن کامل مصاحبه را اینجا بخوانید.
هنرمند در میانه میدان نبرد
محمدحسین فرحبخش، تهیهکننده شناختهشده سینما، درباره نقش هنرمند در شرایط کنونی و هجمههای همهجانبه دشمنان اظهار کرد: در نقطهای از تاریخ ایستادهایم که فشارها، تهدیدها و رفتارهای خصمانه علیه ملت ایران به اوج خود رسیده است... امروز ملت ما با شکل تازهای از بیعدالتی و دشمنی در عرصه بینالمللی روبهروست؛ فشاری که نه فقط بر مرزهای جغرافیایی، بلکه بر روح و روان مردم وارد شده است. به عنوان یک هنرمند، وظیفه دارم درباره این وضعیت سخن بگویم و در برابر این ظلم آشکار سکوت نکنم.
وی با اشاره به انتظار بحق مردم از اهالی فرهنگ و هنر ادامه داد: هنرمندان همیشه نقش پیشرو و مسئولانهای در جامعه داشتهاند... جامعه از ما انتظار دارد صدای واقعیت باشیم، در برابر جنگ روانی دشمن روشنگری کنیم، نسبت به بحرانها هشدار دهیم و مردم را در این مسیر سخت و تاریخی به شکل صحیح همراهی کنیم.
متن کامل مصاحبه را اینجا بخوانید.
وعده صادق در قاب مستندهای فردا
خیرالله تقیانیپور، کارگردان توانمند سینما و تلویزیون که آثار قابل توجهی در حوزه مقاومت در کارنامه دارد، با نگاهی به حماسههای اخیر و ضرورت ثبت آنها در قالب مستند و فیلمهای سینمایی اظهار کرد: ملت صبور و نیروهای نظامی جانبرکف ما، حدود ۴۰ روز در برابر تجاوز وحشیانه دو کشور قدرتمند به لحاظ نظامی، با تمام توان ایستادگی کردند... با وجود این شرایط سخت و نابرابر، ملت و نیروهای مسلح ما توانستند عظمت، اقتدار و استقلال کشور را با افتخار حفظ کنند.
وی با اشاره به رسالت مستندسازان برای ثبت این روزهای باشکوه ادامه داد: در آینده به آیندگان خواهند گفت که در مقطعی حساس از تاریخ، ایرانی که در تقسیمبندیهای ظالمانه جهانی جزو کشورهای جهان سوم محسوب میشد، با دو قدرت اتمی جنگید و چیزی کم نیاورد و سرفراز بیرون آمد. در آن زمان، مستندهای تصویری ما روایت خواهند کرد که مردم در میدانهای نبرد و در پشت جبههها چه حماسههایی آفریدند...
متن کامل مصاحبه را اینجا بخوانید.
طنین مظلومیت در سراسر ایران
یکی از باشکوهترین و در عین حال غمانگیزترین رویدادهای فرهنگی این هفته، برگزاری رویداد ملی نمایشی با عنوان معنادار «به کدامین گناه؟» بود. این رویداد عظیم که در قالب پویش فراگیر هنری «ایران همدل» برنامهریزی شده است، با هدف گرامیداشت یاد و خاطره دانشآموزان معصوم و شهید مدرسه میناب شکل گرفت. همزمان با فرارسیدن چهلمین روز درگذشت و شهادت مظلومانه این دانشآموزان، هنرمندان تئاتر سراسر کشور به پا خاستند تا صدای مظلومیت آنها را به گوش جهانیان برسانند.
براساس آمارهای اعلام شده از سوی دبیرخانه، این رویداد بزرگ در ۲۱ استان کشور در حال برگزاری است. این سوگواره نمایشی، در یک دوره فشرده ۱۰ روزه، با اجرای خیرهکننده ۲۲۰ نمایش خیابانی و صحنهای، توسط ۲۱ گروه زبده و منتخب نمایشی در شهرهای مختلف و میادین اصلی برگزار میشود. هنرمندان در این اجراها، به روایت هنری مظلومیت کودکان خردسال میناب میپردازند.
تطبیق هوشمندانه کنداکتور با ضربان جامعه
در عرصه تولیدات تلویزیونی، مرکز سیمافیلم با درک صحیح از شرایط و نیاز مخاطب، در ایام نوروز آثار استراتژیک و پرمخاطبی را روانه آنتن کرد تا همسو با ضربان حماسی جامعه حرکت کند. این مرکز، دو سریال جذاب و پرتعلیق «روشنایی شب» را برای پخش از شبکه یک و سریال «بیگانگان» را برای شبکه سه تدارک دید.
سریال «بیگانگان» قصهای پرکشش از اسارت، مقاومت و در نهایت رهایی را در دل گروههای تکفیری داعش و با نگاهی به فداکاریهای مدافعان حرم روایت میکند. این سریال با استقبال خیرهکننده مخاطبان مواجه شد و بر اساس آمارهای منتشرشده، تاکنون در بستر پلتفرم تلوبیون حدود ۸.۵ میلیون بار دیده شده است که نشان از ارتباط عمیق مردم با این مفاهیم دارد.
همچنین سریال «روشنایی شب» که با الهام از پروندههای پیچیده و واقعی امنیتی ساخته شده است، روایتی از یک قرارگاه پنهان است که درگیر مقابله با شبکههای نفوذ، خرابکاری و جنگ ترکیبی و شناختی دشمنان میشود. این سریال نیز با جذب مخاطبان پیگیر، حدود ۶ میلیون بار در فضای مجازی و تلوبیون بازدید داشته است و توانست نمره قبولی از منتقدان و مردم دریافت کند.
عبور از مرزهای نوستالژی دهه شصت به سوی فرمهای نوین
موسیقی همواره زبان حماسه و شور بوده است. رضا مهدوی، آهنگساز برجسته، پژوهشگر موسیقی و دبیر هفتمین جشنواره موسیقی و سرود بسیج، در تحلیلی جامعهشناختی و هنری از وضعیت امروز اظهار کرد: هنرمندان در شرایط فعلی و حساس کشور، با زیستی مواجهاند که میتوان آن را نوعی جنگ کاملاً متفاوت با دوران دفاع مقدس و دهه شصت دانست. ابعاد این جنگ پیچیدهتر و همهجانبهتر است.
مهدوی در ادامه با تحلیل رفتارهای دشمنان در برابر این همبستگی ادامه داد: این همبستگی ملی، نشان داد که دو دشمن بزرگ تاریخی ما، یعنی آمریکا و صهیونیستها، ایران و ایرانی را نمیشناسند. ایران کشوری متفاوت است و تجربه تاریخی نشان میدهد که حتی اگر دیگران سعی در دخالت و رعب و وحشت ایجاد کنند، توانایی مقابله با اراده ملت ایران را ندارند. این شرایط فرصتی استثنایی برای هنرمندان است تا دست به خلق آثار هنری بزنند، شعر بگویند، موسیقی بسازند و روایتگر این تجربه بینظیر باشند.
ادامه مصاحبه را اینجا بخوانید.
بازخوانی خطوط سیاستگذاری در شورای فرهنگ عمومی
شورای فرهنگ عمومی کشور به عنوان یکی از بازوان اصلی سیاستگذاری، نقش مهمی در تبیین گفتمان مقاومت دارد. قادر آشنا، دبیر شورای فرهنگ عمومی، در گفتوگویی با خبرنگار ایکنا، با اشاره به ابعاد شخصیتی رهبری و تاثیر آن بر انسجام ملی خاطرنشان کرد: من از جهات و نگرشهای مختلف؛ از ابعاد فردی، نگرش و بینش عمیق اجتماعی، وجوه محکم اعتقادی و دانش بینظیر نظامی؛ نسبت به حضرت آیتالله العظمی خامنهای(ره)، رهبر شهید انقلاب و ولی امر مسلمانان جهان، ارادت بسیار عمیق و قلبی داشته و دارم.
وی در بخش دیگری از سخنان خود با بغضی فروخورده، به حادثه تلخ میناب اشاره کرد و تأکید نمود که خون پاک کودکان معصوم و بیگناه میناب، به اصلیترین موتور محرکه، انگیزه و نیروی پیشران برای دادن پاسخ کوبنده و دندانشکن تا مرز تسلیم دشمن غدار و جنایتکار در جریان جنگ رمضان تبدیل شد و این مظلومیت، حقانیت دفاع ما را به جهانیان ثابت کرد.
متن کامل مصاحبه را اینجا بخوانید
تأکید بر بیعت و تسلط بر «روایت اول» در کانونهای فرهنگی هنری مساجد مساجد
همواره در تاریخ انقلاب اسلامی، پایگاه اصلی اعزام، پشتیبانی و فرهنگسازی بودهاند. حمید نیلی، معاون فرهنگی و هنری ستاد هماهنگی کانونهای مساجد کشور، با اشاره به شرایط جدید کشور و لزوم تجدید پیمان گفت: بیش و پیش از هر چیز، بر بیعت قاطع و ناگسستنی با سومین رهبر انقلاب اسلامی، آیتالله سیدمجتبی حسینی خامنهای تاکید میکنم. این بیعت، رمز بقا و تداوم مسیر پر افتخار انقلاب است.
وی با تبیین سیاستهای جدید کانونهای مساجد ادامه داد: مهمترین روش و منش در سلوک اجتماعی و سیاسی مردمان انقلاب اسلامی، همواره بیعت با ولایت و رهبری بوده است و حال که در این برهه حساس، شاهد حضور پرقدرت، با درایت و با صلابت سومین رهبر انقلاب اسلامی هستیم، بیش از پیش باید مسئله مهم وطنپرستی، دفاع از کیان کشور و عدم ظلمپذیری مردم غیور ایران، به ویژه غیرت نسبت به خاک این سرزمین مقدس را به عنوان نگاه اصلی تبیینی و در قالب مفهوم استراتژیک «روایت اول» مدنظر قرار دهیم.
متن کامل مصاحبه را اینجا بخوانید.
انتهای پیام
