سیره امام رضا (ع) در تقویت انسجام اجتماعی

به گزارش خبرنگار ایکنا از کرمانشاه سحر حقیقی‌پاک مدرس دانشگاه در این نشست که ۹ اردیبهشت در سازمان جهاددانشگاهی استان کرمانشاه برگزار شد، با اشاره به تفاوت شرایط زندگی امام رضا (ع) نسبت به سایر ائمه (ع) گفت: این شرایط متفاوت درحالی است که با قدری تأمل در سیر زندگی این امام بزرگوار به خوبی می‌توان دریافت این تفاوت تنها بعد ظاهری داشته است و در اصل امام رضا (ع) نیز همان مسیر و همان هدف سایر ائمه بزرگوار را دنبال کرده است.

وی به کتاب «انسان ۲۵۰ ساله» از رهبر شهید انقلاب اشاره و تصریح کرد: در این کتاب به خوبی شرح داده شده که علی رغم اینکه در ظاهر، شرایط زندگی و عصر امام رضا (علیه السلام) با ائمه‌ دیگر متفاوت بوده است، اما تمام ائمه مثل یک انسان ۲۵۰ ساله با اهداف واحد بوده‌اند.

وی ادامه داد: در ظاهر بخاطر حکام وقت و شیعیان متفاوت آن عصر، بنظر می‌رسد که شرایط عصر امام رضا (ع) متفاوت بوده است اما اهداف همه ائمه باهم مشترک بوده است‌. به عبارتی شرایط تغییر کرده است، اما هدف اصلی سر جای خودش قرار دارد و امام (ع) در همان مسیر سایر ائمه (ع) حرکت کرده است.

حقیقی‌پاک در رابطه با تفاوت عصر امام رضا ع با دیگر ائمه (ع)، افزود: وقتی که امام رضا (ع) امامت خود را به طور علنی اعلام کردند شیعیان نگران شدند که مبادا ایشان را هم مثل پدر بزرگوارشان زندانی کنند اما امام فرمودند: «هارون الرشید نمی‌تواند به من آسیب بزند و این حرف را اولین نشانه امامت من قرار دهید و اگر محقق شد بدانید که من قطعا امام هستم»

وی افزود: مورد مشابه این ماجرا را در زمان امروز مشاهده کرده‌ایم، زمانی که قائد شهید ما فرمودند که اگر اتفاقی برای این کشور بیفتد خداوند مردم را مبعوث خواهد کرد؛ آن زمان ما متوجه این حرف نشدیم و از آن راحت گذشتیم، اما الان می‌بینیم که تحقق پیدا کرده و در این نشانه‌ای است برای کسانی که در زمان حیات رهبر شهید به ولایت ایشان شک داشتند‌.

حقیقی‌پاک در رابطه با تحقق نشانه‌ای که امام داده بودند، گفت: با اینکه امام (و)در جامعه‌ای زندگی می‌کردند که بسیار دچار انحطاط اخلاقی و تنوع مذهبی و سیاسی بود می‌بینیم که در زمان هارون الرشید واقعا خطری ایشان را تهدید نکرد مگر در مقطع کوتاهی که شخصی از حکام دستور می‌دهند به خانواده امام هجوم ببرند که امام مانع می‌شوند. 

این مدرس دانشگاه از مناظرات امام رضا (ع) به عنوان یکی از نقاط عطف زندگی ایشان یاد کرد و افزود: امام رضا (ع) به جهت جبر روزگاری که در آن زندگی می‌کردند، در زمان حکومت مامون با شرایطی می‌پذیرند که به عنوان ولی عهد مامون معرفی شوند و در همان زمان که طولانی هم نیست فرصت بسیار خوبی برای تبیین عقاید شیعه فراهم می‌شود

وی ادامه داد: مامون با هدف شکست وجاهت و ترور شخصیتی امام جلسات مباحثه‌ای و مناظراتی را با فرقه‌ها و ادیان مختلف ترتیب می‌دهد، اما امام (ع) در تمام آن مباحثه‌ها پیروز می‌شود.

حقیقی پاک گفت: نکته مهم در رابطه با این مباحثه‌ها این است که امام به زبان خود آن افراد و با تکریم آن‌ها و استفاد‌ه از استدلال‌های خودشان با آن‌ها مباحثه می‌کردند و این ویژگی‌ای است که ما باید الگوی خود قرار دهیم.

وی یادآور شد: امام رضا (ع) بیش از ۳۰۰ شاگرد طراز اول داشتند که این شاگران اعم از شیعه و سنی و غیر مسلمان بودند و همین نکته مهمی برای ما در جامعه اسلامی است که باید طوری رفتار کنیم که حتی غیرمسلمان‌ها هم احساس امنیت کرده و انسجام اجتماعی بیش از پیش اتفاق بیفتد و خوشبختانه این مهم در جهان امروز تنها در جمهوری اسلامی ایران و به برکت این نظام مقدس، محقق شده است.

حقیقی پاک افزود: امام (ع) از طریق تبیین و روشنگری همه را مجذوب اسلام و مکتب شیعه کردند و از این طریق وحدت و انسجام اجتماعی را در جامعه آن روز تقویت کردند و ما هم امروز وظیفه داریم با تبیین حقایق و شرایط جامعه روشنگری کرده و وحدت جامعه را از این طریق، بیش از پیش تقویت کنیم. 

وی با تاکید بر لزوم مطالعه زندگی امام رضا (ع)، گفت: باید جزئیات زندگی امام (ع) را مطالعه کرده و در زندگی الگوی خود قرار دهیم.

کوروش بابلی مدرس دانشگاه هم در این نشست با تاکید بر لزوم الگوگیری از سیره امام رضا (ع)، گفت: یکی از نکات شاخص در زندگی امام رضا (ع) تلاش ایشان برای ایجاد انسجام اجتماعی است که ما در سیره ایشان به اشکال مختلف آن را مشاهده می‌کنیم.

بابلی افزود: بطور مثال در جلسات مباحثه و مناظرات بعضا به ایشان توهین می‌شود اما می‌بینیم که امام تحمل نظر مخالف را دارند و در کمال متانت و با استفاده از استدلال با آن افراد مباحثه می‌کنند و همین عملکرد و همین برخورد موجب می‌شود که کدورت‌ها کاهش پیدا کرده و منطق و تفکر و وحدت جایگزین شود.

وی در ادامه با اشاره به ساخت صدها مرکز تحصیل علم در ایران در زمان ولایت عهدی امام رضا (ع)، گفت: ساخت این مراکز عملا شروع تمدن سازی اسلامی در ایران است و همین موضوع ایران را به قطب علمی تبدیل می‌کند، ضمن اینکه در این مراکز به جز علوم دینی علومی مانند نجوم و پزشکی نیز تدریس می‌شود و همین تمدن سازی باعث وحدت و انسجام اجتماعی در جامعه ایران آن‌روز می‌شود.

بابلی در رابطه با سیره امام (ع) در ایجاد انسجام اجتماعی یادآور شد: یکی دیگر از شیوه‌های موثر امام رضا (ع) در این زمینه، ارتباط عاطفی ایشان با مردم ایران و گفتگو کردن با آن‌ها و تلاش ایشان برای کاهش فاصله‌ طبقاتی و ایجاد عدالت است.

این مدرس دانشگاه تاکید کرد: سیره‌ امام (ع) باید توسط مردم و مسئولین الگو قرار بگیرد. جهاد تبیین و گفتگو با مردم جز سیره امام رضا (ع) است و مردم شایسته این هستند که با آن‌ها گفت‌وگو شود.