افق فکری رهبر شهید در دانشگاهها بازخوانی شود
رئیس دانشگاه صنعتی قم گفت: افق فکری رهبر شهید در قالب هستههای گفتوگو، نشستهای فکری و مباحثه میان دانشگاهیان و دانشجویان مورد بازخوانی و بررسی قرار گیرد تا افق فکری ایشان صرفاً در قالب یک متن باقی نماند، بلکه در فضای دانشگاه به بحث گذاشته شده و زمینه حرکت در آن مسیر فراهم شود.
جعفر قنبری رئیس دانشگاه صنعتی قم در گفتوگو با ایکنا از قم، در پاسخ به دیدگاه رهبر شهید درخصوص جایگاه علم و فناوری بیان کرد: رهبر شهید سخنرانیهای متعددی در زمینه علم و فناوری و نهاد دانشگاه داشتهاند و همواره بر محورهایی از جمله عزت ملی، پیشرفت کشور، پیشرفت همهجانبه کشور و بهخصوص پیشرفت علممحور، خودباوری و مقابله با خودباختگی و همچنین مقاومت در برابر سلطه خارجی تأکید میکردند که چکیده منظومه فکری رهبر شهید انقلاب، بهویژه در ارتباط با مخاطبان دانشجو و دانشگاهیان، بهشمار میرود.
وی با بیان اینکه رهبر شهید در مورد جایگاه علم، دانش و دانشگاه نیز همواره تأکید داشتند و علم و دانش را ابزار استقلال و مقاومت در برابر سلطه خارجی میدانستند، اظهار کرد: بهترین فعالیت دانشگاه برای تبیین و نهادینه کردن این نظام فکری در میان دانشجویان نمونهسازی و الگوسازی عملی و عملیاتی از این نظام فکری است. باید از قالب تبلیغات مرسوم و متداول، همایشها، جلسات و کارگاهها فراتر برویم. دانشگاهیان باید در سطح جامعه، موارد موفقی را که منطبق با نظام فکری رهبر شهید انقلاب بودهاند، بهویژه از منظر علمی، معرفی کنند و مصادیق عینی این مسیر را به نمایش بگذارند.
رئیس دانشگاه صنعتی قم افزود: بهخصوص از منظر دانشجویی و دانشگاهی، اگر در دانشگاهها اکوسیستم نوآوری و خلق ثروت از دانش مورد حمایت جدی قرار گیرد، دانشجو میتواند مشاهده کند که با ایدهای که در اختیار دارد و با حمایت و کمکی که از جامعه و دانشگاه دریافت میکند، قادر است علم خود را، اولاً به استقلال مالی شخصی تبدیل کند و ثانیاً با مشارکت در پروژههای کلان ملی، به استقلال کشور نیز کمک کند، این یکی از مهمترین اقداماتی است که دانشگاهها میتوانند انجام دهند.
نقش علم، فناوری و دانشگاه در پیشرفت جامعه
وی بیان کرد: یکی از مهمترین ویژگیهایی که رهبر شهید برای دانشگاه قائل بودند، این بود که دانشگاه نباید صرفاً مصرفکننده دانش تولیدشده در خارج از کشور باشد، بلکه علاوه بر حرکت در مرزهای دانش، باید در تولید فناوریهای مورد نیاز کشور نیز نقشآفرینی ویژهای داشته باشد.
قنبری با اشاره به اینکه یکی از تأکیدات مهم رهبر شهید در سالهای گذشته، بحث جنبش نرمافزاری و حمایت از نخبگان این حوزه بود که به نظر میرسد باید مجدداً احیا و بر آن تأکید شود، گفت: همچنین با استناد به احادیثی که در این زمینه وجود دارد، بهویژه حدیثی از امیرالمؤمنین(ع) که میفرمایند: «العلم سلطان»، دانشگاهها باید ابزار دستیابی جامعه و کشور به علم باشند تا بتوانند استقلال و خوداتکایی در حوزههای فناوری را برای کشور به ارمغان آورند.
رئیس دانشگاه صنعتی قم اضافه کرد: تقریباً همه این فعالیتها به نوعی به دانشگاه بازمیگردد؛ هرچند سیاستگذاری کلان ممکن است خارج از حوزه اختیارات دانشگاه باشد، اما خود دانشگاهها میتوانند نقش مؤثری در اجرای این سیاستها ایفا کنند.
وی ادامه داد: این نقش از طریق حفظ رشد علمی، حرکت در مرزهای دانش و جلوگیری از رکود علمی در هر شرایطی، بهویژه در شرایط تحریم، قابل تحقق است. حتی تحریمهای علمی که برخی دانشگاهها با آن مواجه هستند، میتواند بهعنوان یک فرصت نیز دیده شود؛ زیرا هنگامی که فضا محدود میشود، ظرفیتها، نیروها و توانمندیهای داخلی فعال شده و خلأهای موجود را جبران میکنند.
قنبری بیان کرد: یکی دیگر از اقداماتی که باید در تمامی دانشگاهها مورد توجه قرار گیرد و سیاستهای کلان نیز به این سمت هدایت شود، موضوع کاهش تأکید افراطی بر تولید مقاله است؛ موضوعی که رهبر معظم انقلاب و رهبر شهید نیز بارها بر آن تأکید داشتهاند.
رئیس دانشگاه صنعتی قم یادآور شد: متأسفانه در سالهای اخیر، بخش قابلتوجهی از توان و انرژی اساتید و دانشجویان تحصیلات تکمیلی صرف تولید مقاله شده است، در حالی که بهتر است این ظرفیتها به سمت حل مسائل واقعی کشور هدایت شود تا بخشی از خلأهای موجود جبران شود.
وی در پاسخ به این سؤال که چگونه میتوان ارزشهایی همچون خودباوری، عدالتخواهی، استقلال علمی و خدمت به مردم را در فضای آموزشی، پژوهشی و فرهنگی دانشگاه نهادینه کرد، گفت: برای تقویت خودباوری، اقدامات و سیاستگذاریهای مناسبی تا حدودی انجام شده است. از جمله این اقدامات میتوان به اردوهای راهیان پیشرفت اشاره کرد که در واقع نوعی بازدید علمی از آخرین دستاوردهای فناوری و تکنولوژی کشور محسوب میشود.
رئیس دانشگاه صنعتی قم افزود: این برنامهها بسیار کمککننده هستند، زیرا دانشجو از نزدیک با پروژههای کلان ملی آشنا میشود، آنها را مشاهده میکند و توضیحات جامعی درباره آنها دریافت میکند. این امر نقش بسیار مؤثری در تقویت حس خودباوری و کاهش خودباختگی دارد.
وی اضافه کرد: البته این ظرفیت همه جا در دسترس نیست، استمرار دائمی ندارد و دسترسی فیزیکی به آن نیز همیشه برای همه دانشجویان ممکن نیست. از اینرو، میتوان همین الگو را در مقیاس کوچکتر در خود دانشگاهها اجرا کرد. بهطور نمونه، اگر پروژههایی توسط اساتید یا دانشجویان برای حل مسائل کشور یا حتی مسائل علمی جهان انجام شده است، میتوان آنها را در قالب نمایشگاههای دائمی دستاوردهای علمی و فناوری در معرض دید دانشجویان قرار داد. مشاهده این موفقیتها بهصورت مستقیم، تأثیر بسزایی در تقویت خودباوری خواهد داشت.
لزوم آشنایی عمیقتر دانشجویان با اندیشههای امام شهید
قنبری گفت: دیدگاههای رهبر شهید انقلاب در بسیاری از موارد بهصورت منسجم توسط خود ایشان تبیین شده است. بهویژه بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی که در آن افق چهلساله دوم انقلاب ترسیم شده و تأکید ویژهای بر نقش جوانان و دانشجویان صورت گرفته است. در این بیانیه علاوه بر تأکید بر ایمان، بر نقشآفرینی نسل جوان نیز توجه ویژهای شده است. به نظر میرسد این مفاهیم باید در قالب هستههای گفتوگو، نشستهای فکری و مباحثه میان دانشگاهیان و دانشجویان مورد بازخوانی و بررسی قرار گیرد تا افق فکری رهبر شهید انقلاب صرفاً در قالب یک متن باقی نماند، بلکه در فضای دانشگاه به بحث گذاشته شده و زمینه حرکت در آن مسیر فراهم شود.
وی با تأکید بر لزوم حمایت از تشکلهای دانشجویی مسئلهمحور تصریح کرد: در حال حاضر بسیاری از تشکلها فعالیتهای عمومی، سیاسی یا تشکیلاتی دارند و برخی نیز در قالب انجمنهای علمی فعالیت میکنند، اما در بسیاری از موارد هدف مشخص و معینی را دنبال نمیکنند و فعالیتهای آنها تابع شرایط روز است. اگر تشکلهایی شکل بگیرند که بهصورت هدفمند برای حل یک نیاز مشخص جامعه یا ترسیم افق مطلوب کشور فعالیت کنند و مورد حمایت قرار گیرند، میتوان امیدوار بود که این فعالیتها از سطح شعار عبور کرده و به عرصه عمل و اجرا وارد شوند.
رئیس دانشگاه صنعتی قم گفت: بهترین ادای دین به رهبر شهید انقلاب اسلامی، زنده نگهداشتن آرمانهای ایشان است. همانگونه که خود ایشان بارها در سخنرانیهایشان، بهویژه در ایام رحلت امام راحل(ره)، تأکید میکردند که شناخت امام، زنده نگهداشتن آرمانهای ایشان و جلوگیری از تحریف اندیشههای امام راحل از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است. ایشان همواره بر بازخوانی اندیشههای امام راحل تأکید داشتند و مسیر صحیح هدایت جامعه را یادآوری میکردند.
قنبری اظهار کرد: رهبر شهید انقلاب نیز در طول سالهای متمادی، چه در دوران مبارزات پیش از انقلاب و چه پس از پیروزی انقلاب اسلامی که مسئولیتهای سنگین رهبری نظام اسلامی را بر عهده داشتند، همواره این دغدغه را دنبال میکردند و بهطور مستمر درباره آن سخن میگفتند.
وی در پایان یادآور شد: ایشان متناسب با اقتضائات هر دوره، نکات و الزامات مورد نیاز جامعه را تبیین میکردند. از این رو ضروری است که این دیدگاهها و تأکیدات همواره جزئی از گفتمان جاری سیاستگذاران کلان کشور باشد تا جامعه از مسیر ترسیمشده فاصله نگیرد و آنچه ایشان بنا نهادند یا ارتقا بخشیدند، یعنی نظام جمهوری اسلامی ایران، در همان مسیر تعیینشده حرکت کند.
انتهای پیام
