جهاد علمی زمانی محقق میشود که دانش به ثروت تبدیل شود
رئیس پارک علم و فناوری البرز با تأکید بر اینکه تحقق جهاد علمی در گرو تجاریسازی دستاوردهای پژوهشی است، گفت: دانش زمانی به سرمایه ملی تبدیل میشود که در قالب فناوری، محصول و ثروت وارد چرخه اقتصاد شود.
مهدی عباسی، رئیس پارک علم و فناوری البرز در گفتوگو با ایکنا از البرز با اشاره به تغییر معادلات قدرت در جهان اظهار کرد: در گذشته منابع طبیعی، جمعیت یا توان نظامی از مهمترین شاخصهای قدرت کشورها محسوب میشد، اما امروز اقتصادهای دانشبنیان، فناوریهای نوظهور و ظرفیت نوآوری به مهمترین مؤلفههای اقتدار ملی تبدیل شدهاند. به همین دلیل مفهوم جهاد علمی نیز دیگر به تولید مقاله یا انجام فعالیتهای پژوهشی محدود نمیشود، بلکه به معنای استفاده هدفمند از ظرفیت علمی کشور برای رفع نیازهای واقعی جامعه و حرکت به سمت استقلال فناوری است.وی افزود: هر اندازه بتوانیم فاصله میان دانشگاه، صنعت و بازار را کاهش دهیم، به همان میزان سرعت توسعه اقتصادی کشور نیز افزایش خواهد یافت. امروز دیگر نمیتوان تنها به تولید دانش اکتفا کرد؛ آنچه اهمیت دارد، تبدیل دانش به فناوری، فناوری به محصول و محصول به ارزش افزوده اقتصادی است.
عباسی با بیان اینکه نگاه راهبردی رهبر معظم انقلاب در سالهای گذشته همواره بر توسعه علم، فناوری و خودکفایی علمی متمرکز بوده است، ادامه داد: این نگاه باعث شده زیستبوم فناوری کشور طی سالهای اخیر مسیر مشخصتری برای حرکت پیدا کند. در چنین شرایطی، پارکهای علم و فناوری به عنوان یکی از مهمترین حلقههای این زنجیره، وظیفه دارند میان دانشگاهها، پژوهشگران، شرکتهای فناور و صنایع کشور ارتباطی مؤثر و پایدار ایجاد کنند.
به گفته وی، پارکهای علم و فناوری دیگر مجموعههایی نیستند که تنها فضای استقرار در اختیار شرکتها قرار دهند، بلکه مأموریت اصلی آنها خلق ارزش، توسعه فناوری و تسهیل فرآیند تجاریسازی دستاوردهای علمی است.
رئیس پارک علم و فناوری البرز تصریح کرد: یکی از مهمترین الزامات تحقق جهاد علمی، فراهم کردن زیرساختهایی است که پژوهشگران بتوانند ایدههای خود را در محیطی تخصصی توسعه داده و آنها را به محصولات قابل عرضه در بازار تبدیل کنند. ایجاد مراکز رشد، توسعه آزمایشگاههای مرجع، تجهیز کارگاههای تخصصی و راهاندازی مراکز نوآوری در دانشگاهها دقیقاً با همین هدف دنبال میشود.
این مسئول بیان کرد: تجربه کشورهای موفق نشان میدهد که توسعه اقتصادی پایدار بدون سرمایهگذاری در نوآوری امکانپذیر نیست. از همین رو، حمایت از شرکتهای دانشبنیان باید به عنوان یک سرمایهگذاری بلندمدت برای آینده اقتصاد کشور تلقی شود، نه فقط یک برنامه حمایتی کوتاهمدت.
عباسی با اشاره به اقدامات پارک علم و فناوری البرز در حمایت از شرکتهای فناور اظهار کرد: طی سالهای اخیر تلاش کردهایم فرآیند شکلگیری و رشد شرکتهای دانشبنیان را تسهیل کنیم. ارائه مشاورههای تخصصی برای دریافت تأییدیه دانشبنیان، حمایت از شرکتهای نوپا، توسعه خدمات حقوقی و مالکیت فکری و فراهم کردن زیرساختهای تخصصی بخشی از اقداماتی است که در این مجموعه دنبال میشود.
وی افزود: تمرکز پارک علم و فناوری البرز بر حوزههایی است که میتوانند آینده اقتصاد کشور را متحول کنند؛ حوزههایی همچون هوش مصنوعی، فناوری نانو، زیستفناوری، صنایع شیمیایی، مهندسی پزشکی و فناوریهای نوین که علاوه بر ایجاد ارزش افزوده، ظرفیت بالایی برای کاهش وابستگی کشور به فناوریهای خارجی دارند.
رئیس پارک علم و فناوری البرز با بیان اینکه یکی از حلقههای مفقوده اقتصاد دانشبنیان، ارتباط ضعیف میان صنعت و دانشگاه بوده است، گفت: اگر پژوهشها متناسب با نیازهای صنعت تعریف شوند، بخش قابل توجهی از مشکلات تولید نیز با تکیه بر توان داخلی قابل حل خواهد بود. به همین دلیل پارکهای علم و فناوری تلاش میکنند این فاصله را کاهش دهند.
وی افزود: برگزاری نمایشگاههای تخصصی، نشستهای تجاری میان شرکتهای دانشبنیان و صنایع، رویدادهای شبکهسازی و برنامههای حل مسئله صنعتی، از جمله اقداماتی است که باعث میشود نیازهای فناورانه صنایع مستقیما در اختیار شرکتهای نوآور قرار گیرد و راهکارهای علمی برای آنها طراحی شود.
عباسی تأکید کرد: هرچه تعامل میان بخش خصوصی، صنعت، دانشگاه و شرکتهای فناور افزایش پیدا کند، سرعت ورود فناوری به چرخه تولید نیز بیشتر خواهد شد و این موضوع در نهایت به افزایش بهرهوری، کاهش هزینههای تولید و ارتقای توان رقابت صنایع داخلی منجر میشود.
این مسئول یکی دیگر از چالشهای شرکتهای نوپا را تأمین مالی دانست و گفت: بسیاری از ایدههای ارزشمند به دلیل نبود سرمایه اولیه یا دسترسی نداشتن به سرمایهگذاران، هرگز به مرحله تولید نمیرسند. به همین دلیل ایجاد ارتباط میان استارتاپها و سرمایهگذاران خطرپذیر یکی از اولویتهای پارک علم و فناوری البرز است.
رئیس پارک علم و فناوری البرز تصریح کرد: در کنار تأمین سرمایه، آموزش نیز اهمیت ویژهای دارد. پژوهشگران باید علاوه بر توان علمی، با اصول مدیریت کسبوکار، توسعه بازار، تجاریسازی فناوری و حقوق مالکیت فکری نیز آشنا باشند تا بتوانند ایدههای خود را به کسبوکارهای پایدار تبدیل کنند.
عباسی با اشاره به روند رو به رشد شرکتهای مستقر در پارک علم و فناوری البرز گفت: خوشبختانه این پارک طی سالهای اخیر روند قابل توجهی در جذب و استقرار شرکتهای دانشبنیان داشته و پیشبینی میشود امسال از نظر تعداد شرکتهای دانشبنیان مستقر، در جمع سه پارک برتر کشور قرار گیرد.
وی این موفقیت را نتیجه توسعه زیرساختهای فناورانه، تعامل گسترده با دانشگاهها، حمایت مستمر از شرکتهای نوآور و ایجاد شبکهای مؤثر میان بازیگران زیستبوم فناوری استان دانست.
رئیس پارک علم و فناوری البرز با اشاره به همکاری این مجموعه با دانشگاههای استان اظهار کرد: تلاش کردهایم ظرفیت علمی دانشگاهها مستقیماً در خدمت حل مسائل صنعت قرار گیرد. ایجاد آزمایشگاههای مشترک، حمایت از پژوهشگران، توسعه مراکز نوآوری و تسهیل ورود دانشجویان مستعد به فضای کارآفرینی، بخشی از این همکاریها را تشکیل میدهد.
این مسئول توضیح داد: پارک علم و فناوری البرز با ارائه خدمات مشاوره تخصصی، ایجاد فضای کار اشتراکی، تسهیل جذب سرمایه و حمایت از فرآیند انتقال فناوری، نقش واسط میان دانشگاه و صنعت را ایفا میکند؛ نقشی که در نهایت موجب شکلگیری شرکتهای توانمند، افزایش اشتغال دانشآموختگان و توسعه اقتصاد دانشبنیان در استان خواهد شد.
عباسی درباره نحوه ارزیابی عملکرد شرکتهای دانشبنیان نیز اظهار کرد: نباید موفقیت این شرکتها را صرفاً با تعداد آنها سنجید. آنچه اهمیت دارد، میزان اثرگذاری فناوریهای تولیدشده، سهم آنها در تولید ناخالص داخلی، میزان تجاریسازی دستاوردهای پژوهشی، توان رقابت در بازار و نقش آنها در حل مسائل کشور است.
وی ادامه داد: زمانی میتوان گفت سیاستهای توسعه فناوری به نتیجه رسیده که آثار آن در شاخصهای اقتصادی و معیشت مردم نیز قابل مشاهده باشد. اگر فناوری بتواند تولید را افزایش دهد، اشتغال ایجاد کند، وابستگی کشور را کاهش دهد و کیفیت زندگی مردم را ارتقا ببخشد، آن زمان میتوان از موفقیت واقعی اقتصاد دانشبنیان سخن گفت.
رئیس پارک علم و فناوری البرز در پایان تأکید کرد: مسیر آینده ایران از سرمایهگذاری بر نیروی انسانی متخصص، توسعه فناوریهای راهبردی و تقویت شرکتهای دانشبنیان میگذرد. امروز بیش از هر زمان دیگری باید از ظرفیت نخبگان، دانشگاهها و شرکتهای فناور برای حل مسائل کشور استفاده کنیم؛ زیرا جهاد علمی زمانی به نتیجه خواهد رسید که دانش از مرز دانشگاه عبور کرده و به موتور محرک تولید، اشتغال، توسعه اقتصادی و اقتدار ملی تبدیل شود.
