باید این دو اقدام را انجام دهیم: یک: وقتی به شخصی میگوییم که این زغال افروخته را بگیر و حتی اگر دستت سوخت باز هم آن را رها نکن، ... در کنار این به او بگوییم که این اسلام، این زغال را در دست تو به نور و رفاه و خوشبختی بدل میسازد؛ نه بعد از مرگ؛ چون این انسان در عالم حس و جهان مادی زندگی کرده است... باید به جامعه نشان بدهیم که این قرآن آماده اجراست، آماده است که مشکلات شما را در هرجا و در هر زمان حل کند و وارد زندگی شود.... اقدام دوم این است که ما به دیگر بخشهای جامعه بپردازیم و با همراهی این مجاهدان تلاش کنیم که همه بخشهای جامعه را به اجرای اسلام نزدیک کنیم.[شهید محمدباقر صدر؛ کتاب حوزه و بایستهها، ص۷۷-۷۹]
کد خبر: ۴۳۳۰۶۶۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۱/۱۰
مناجات شعبانیه برای آن است که انسان یازده ماه دوید تا به مقصد برسد، حالا در ماه دوازدهم یعنی «ماه شعبان» خود را به مقصد رسیده میداند، دیگر حرف نمیزند. این خیلی مقام میخواهد که انسان دیگر حرف نزند، بگوید: خدایا! مرا به جایی برسان که دیگر از تو چیزی نخواهم! از بزرگان اهل معرفت هم که سئوال میکردند که چه میخواهید، گفتند «میخواهیم که نخواهیم». بالاخره او که خیر ما را از همه بهتر میداند، خواستن که صحیح نیست!! [آیت الله جوادی آملی؛ ۱۳۷۲/۱۰/۲۸]
کد خبر: ۴۳۳۰۶۵۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۱/۰۹
در مدح آفتاب / ۱
محبت امیرالمؤمنین(ع) موجب تبعیت از او، و تبعیت از او موجب دخول در جنت است. ولو همین محبت و تولی هم از اعظم واجبات و سرچشمه هر خیر و سعادت است. [آیتالله بهجت(ره)]
کد خبر: ۴۳۲۴۶۱۷ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۱۰/۰۲
کشور ما دارای منابع عظیم اقتصادی و اجتماعی است که باید مورد توجه قرار گیرد. هر چند مشکلاتی وجود دارد، ولی کارهای عظیم نیز انجام شده و در خیلی از موارد آبرو پیدا کردهایم؛ «عیب می جمله چو گفتی هنرش نیز بگو»! منتهی اگر ما بهتر عمل کنیم، جواب بهتری نیز خواهیم گرفت. بنابراین باید وحدت و همدلی و تعامل در بین مسئولین و مردم وجود داشته باشد، اختلافات باید کنار گذاشته شوند، و بر نظرات مشترک متمرکز شویم. [آیتالله جوادی آملی؛ ١٤٠٣/١١/١٠]
کد خبر: ۴۳۲۳۰۴۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۹/۲۸
در حالیکه مرگ، گذرگاهی به سوی جهان ابدی است؛ اندیشمندان غربی که تنها به زندگی دنیا میاندیشند، در «زندان تاریک مادیگرایی» گرفتار شدهاند. چنین نگرشی که میگوید: «مَا هِيَ إِلَّا حَيَاتُنَا الدُّنْيَا نَمُوتُ وَنَحْيَا وَمَا يُهْلِكُنَا إِلَّا الدَّهْرُ»، چیزی جز زندانی شدن در تاریکی نیست. [آیتالله جوادی آملی؛ فروردین ١٤٠٤]
کد خبر: ۴۳۲۳۰۴۱ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۹/۲۵
گاهی کودکانِ نابالغ کارهایی انجام میدهند که در شرع برای بزرگسالان حرام است، مثل دروغ گفتن، غیبت، یا برخی رفتارهای نادرست. مراجع تقلید میفرمایند «کودک چون تکلیف شرعی ندارد، گناهکار محسوب نمیشود؛ اما بر پدر و مادر واجب است او را از کارهای حرام بازدارند و اجازه ندهند به حرام عادت کند». این وظیفه از باب «تربیت» و «امر به معروف نسبت به فرزند» است، نه از باب تکلیف داشتن کودک. در نگاه فقها، شکلگیری اخلاق و رفتار درست از کودکی، زمینهساز دینداری سالم در بزرگسالی است. در ادامه حکم شرعی برخی از فقها را درباره این موضوع مشاهده میکنید.
کد خبر: ۴۳۲۱۸۹۱ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۹/۲۲
گاهی انسان میخواهد ثواب نماز، روزه یا اعمال مستحبی را به نیت شخصی که زنده است هدیه کند. مراجع تقلید میگویند انجام اعمال مستحبی به نیابت از فردی که در قید حیات است جایز است و ثواب آن به او میرسد. تنها اعمالی که نیاز به نائب در حال حیات ندارند، عبادات واجب مانند نماز و روزه است که نیابت از زنده در آنها صحیح نیست. در نگاه فقها، هدیهکردن ثواب اعمال مستحبی به دیگران، عملی پسندیده و سبب افزایش محبت و معنویت است. در ادامه نظر برخی از مراجع را در این باره مرور میکنیم.
کد خبر: ۴۳۲۱۱۴۰ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۹/۱۶
گاهی در سفرها یا مکانهای شلوغ، زن و مرد ناچار میشوند در کنار هم نماز بخوانند. مراجع تقلید میفرمایند: اگر زن و مرد نامحرم بدون حائل و با فاصله بسیار کم، دقیقاً کنار هم بایستند، نماز هر دو مکروه است؛ اما باطل نمیشود. برای رفع کراهت، بهتر است یکی کمی جلوتر یا عقبتر بایستد، یا چیزی مانند پرده یا صندلی بینشان باشد. در نگاه فقها، اصل بر حفظ حرمت و رعایت آداب نماز است، هرچند نماز در چنین حالتی صحیح است. در ادامه نظر برخی مراجع تقلید را مرور میکنیم.
کد خبر: ۴۳۱۹۹۸۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۹/۱۲
انجام وظیفه درست در محل کار، امانتی است که بر عهده هر کارمند یا کارگر گذاشته میشود. نظر بیشتر مراجع تقلید این است که «اگر فرد در برابر دریافت حقوق، از انجام وظیفهای که بر عهدهاش گذاشته شده کوتاهی کند، مرتکب عمل حرام شده و حقوق دریافتیاش مشکوک یا حرام است. در اسلام، کار با وجدان کاری و رعایت انصاف، عبادتی ارزشمند شمرده شده است». بنابراین، کمکاری نهتنها از نظر اخلاقی ناپسند، بلکه از نظر شرعی نیز تضییع حقالناس محسوب میشود. در ادامه نظر برخی مراجع تقلید را در این باره مرور میکنیم.
کد خبر: ۴۳۱۵۷۱۴ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۸/۲۱
برخی چیزها در این دنیا «تاریخ مصرف» دارد، اما قرآن کریم جاودانه است که هیچ تغییر و تحریفی در آن راه ندارد و تاریخ مصرف ندارد و بهرهبرداری از آن در طول زمان با پیشرفت علوم و درک انسانها گستردهتر شده است. [آیتالله جوادی آملی؛ ١٤٠٣/١٢/٢٠]
کد خبر: ۴۳۱۴۹۷۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۸/۱۵
گاهی افراد بهجای خرید و ذبح گوسفند، ترجیح میدهند پول آن را میان نیازمندان تقسیم کنند. مراجع تقلید میفرمایند: اگر قربانی به نیت واجب شرعی باشد (مانند قربانی حج یا نذر خاص)، پرداخت پول جایگزین ذبح نمیشود و باید حتماً ذبح انجام گیرد؛ اما در مواردی که قربانی صرفاً برای کار خیر یا صدقه است، میتوان بهجای آن پول را به فقرا داد. در نگاه فقها، نیت و نوع قربانی تعیینکننده است؛ گاهی «قربانی واقعی» در کمک مستقیم به انسانهای نیازمند معنا پیدا میکند. در ادامه نظر برخی مراجع را در این باره مرور میکنیم.
کد خبر: ۴۳۱۴۰۸۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۸/۱۴
گاهی انسان به دلایلی مانند خواب یا فراموشی، نمازهایی را قضا میکند. پرسش این است: آیا باید نماز قضا را بلافاصله پس از یادآوری خواند؟ مراجع تقلید میفرمایند: خواندن نماز قضا واجب است، اما انجام فوری آن واجب نیست؛ هرچند تأخیر بیدلیل پسندیده نیست؛ بهتر است مؤمن تا جایی که توان دارد، قضای نماز را به تدریج و با نظم بخواند تا ذمهاش از بدهی الهی پاک شود. در نگاه فقها، اهتمام به جبران نماز قضا نشانهی صداقت در بندگی است.در ادامه نظر برخی مراجع را در این باره مرور میکنیم.
کد خبر: ۴۳۱۳۹۳۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۸/۱۲
برپایی حق و عدالت و تحمل سختیهای سازندگیِ شایسته، نیازمند انگیزههایی است که از احساس مسئولیت و وظیفهشناسیِ انسان سرچشمه میگیرد. این انگیزهها همواره با مانعی روبه روست که نمیگذارد در انسان شکل گرفته یا رشد کنند. آن مانع عبارت است از گرایش به دنیا و زینتهای آن و وابستگی به زندگی در این دنیا، به هر شکل و کیفیتی که باشد؛ زیرا این گرایش و وابستگی در بسیاری از اوقات، انسان را از حرکت بازمیدارد و شرکت او را در فرایند سازندگی شایسته متوقف میکند. [شهید سید محمدباقر صدر؛ کتاب اسلام راهبر زندگی، ص٢٠٠-٢٠١]
کد خبر: ۴۳۱۳۶۳۵ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۸/۱۰
کلام اهل بیت(ع) تنها محدود به انجام واجبات و دوری از محرمات نیست، آنها سخنان دیگری نیز دارند که باید شنیده و به آنها عمل کنیم. یکی از این سخنان از امیرالمؤمنین(ع) این است که «من وجد ماء و ترابا ثم افتقر فابعده الله» یعنی کشوری که آب و خاک دارد و نتواند خود را اداره کند و نیازمند دیگران باشد، خدا او را از رحمت خود دور کند. ما که دارای منابع اولیه انرژی اتمی، نفت و گاز، علم و دانش و جوانان با استعداد هستیم؛ نباید نیازمند دیگران باشیم. [آیتالله جوادی آملی ؛ ١٤٠٣/١١/١٨]
کد خبر: ۴۳۱۳۳۹۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۸/۰۹
گاهی در شرایط تورم یا کاهش ارزش پول، این سؤال پیش میآید که آیا میتوان قرض را به نرخ روز پس گرفت؟ مراجع تقلید تصریح کردهاند که اگر هنگام قرض دادن، شرط شود که بازپرداخت بر اساس نرخ روز باشد، ربا و حرام است. اما اگر بدون شرط، دو طرف با رضایت پس از مدتی توافق کنند مبلغی بیش از اصل پول پرداخت شود، اشکالی ندارد. در نگاه فقها، معیار اصلی در قرض، بازگرداندن همان مقدار مال قرضدادهشده است، نه ارزش متغیّر آن؛ بنابراین، احتیاط در پرهیز از شرطهای ربوی، ضامن پاکی معاملات مالی است. در ادامه نظر برخی از مراجع تقلید را در این باره مشاهده میکنید.
کد خبر: ۴۳۱۲۸۲۹ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۸/۱۰
گاهی وقت نماز در مسیر سفر و در وسیلهای در حال حرکت مثل قطار یا اتوبوس فرا میرسد. آیا نماز در چنین حالتی صحیح است؟ مراجع تقلید میفرمایند «اگر امکان توقف و اقامه نماز در جای ثابت وجود دارد، باید در همانجا نماز خوانده شود. اما اگر وقت تنگ است و امکان ایستادن رو به قبله نیست، میتوان در همان وسیله و به همان حالت نماز خواند؛ مشروط بر رعایت قبله تا حد توان و انجام حرکات رکوع و سجود بهصورت اشارهای». در نگاه فقها، اصل بر اقامه نماز در وقت است، حتی اگر شرایط کامل نباشد. در ادامه حکم شرعی این موضوع را در نظر مراجع مرور میکنیم.
کد خبر: ۴۳۱۲۸۲۱ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۸/۰۷
در کوچه و خیابان، چهرههای نیازمندی دیده میشوند که دست نیاز دراز کردهاند. پرسش بسیاری از مردم این است: آیا دادن صدقه به متکدیان جایز است؟ مراجع تقلید میفرمایند «اصل صدقه دادن عمل نیک و پرفضیلتی است، اما اگر یقین یا ظن قوی وجود دارد که فرد واقعاً نیازمند نیست یا گروههای سودجو پشت آن هستند، صدقه دادن به آنها توصیه نمیشود». بهتر است صدقه و کمک مالی از مسیرهای مطمئن، مانند مؤسسات خیریه معتبر یا افراد شناختهشده انجام گیرد. در نگاه فقها، نیت خیر باید با بصیرت و اطمینان از مصرف درست همراه باشد. در ادامه نظر برخی از فقها را در این باره مرور میکنیم.
کد خبر: ۴۳۱۲۸۰۹ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۸/۰۵
گاهی انسان در دوران کودکی یا نوجوانی، بدون قصد یا از روی بازیگوشی، به اموال دیگران آسیب میزند. مراجع تقلید میفرمایند: «اگر کودک نابالغ باشد، خودش تکلیف شرعی برای جبران ندارد، اما ولیّ او (پدر یا قیم) مسئول جبران خسارت است. اما اگر شخص در زمان ارتکاب خسارت بالغ و عاقل بوده، خودش موظف به جبران مال دیگران است». فقها تأکید دارند که رضایت صاحب مال شرط برائت ذمه است و نباید حقی از دیگران ضایع بماند. در ادامه نظر فقها درباره این موضوع فقهی را مرور میکنیم.
کد خبر: ۴۳۱۲۱۴۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۷/۳۰
ما ملتی با تاریخ و تمدن کهن هستیم و باید از این میراث ارزشمند محافظت کنیم؛ اما آمریکا که هویت و اصالت فرهنگی ندارند، با تکیه بر قدرت و ثروت، تاریخسازی میکنند! در حالی که جنگهای جهانی اول و دوم و هم اکنون که کودککشی در غزه را راه انداختند و حمایت میکنند؛ در اینها هیچ اثری از انسانیت نیست. ما حسابمان از آنها جداست، خودمان را ارزان نفروشیم؛ باید هویت فرهنگی و قدرت علمی خود را حفظ کنیم. [آیتالله جوادی آملی؛ ١٤٠٣/١١/١١]
کد خبر: ۴۳۱۲۰۲۸ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۸/۰۱
ازآنجاکه سیاست استعماری سراسر مکر و حیله و مملو از دروغ و فریب بود، اصل سیاست چهرهای درهم و نازیبا یافته بود و از اینرو بسیاری از مسلمانان از سیاست جز نفاق و تجاوز به حقوق دیگران و هتک حرمت و کرامت امت، چیز دیگری نمیفهمیدند. تثبیت این ذهنیت در افکار امت، اندیشه جدایی سیاست از اسلام را پدید آورد و پس از آن مردم به سیاست بهگونهای مینگریستند که گویی سیاست دورترین مفهوم از واقعیت و گوهر اسلام است. اگر مفهوم کامل سیاست، سرپرستی شئون امت و حفظ منافع آن باشد، پس این مفهوم برگرفته از متن اسلام است و آیا اسلام به چیزی بهاندازه سرپرستی شئون امت و ساماندهی روابط آن و پیاده ساختن نظامهای اقتصادی و اجتماعی عادلانه بر آن توجه کرده است؟ [شهید سید محمدباقر صدر، کتاب رسالت ما، ص١٧٠-١٧٢]
کد خبر: ۴۳۱۱۹۵۳ تاریخ انتشار : ۱۴۰۴/۰۸/۰۲
