|
| احمد شاكری، نويسنده و پژوهشگر حوزه ادبيات |
احمد شاكری، نويسنده و پژوهشگر حوزه ادبيات در گفتوگو با خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا) با اشاره به تاريخچه ادبيات غرب در رمان به عنوان شاخصترين، پيچيدهترين و موثقترين گونه داستان گفت: اين گونه از داستان در بنمايههای نظری خود پيوندهای عميقی با انديشه غرب دارد. زمانی كه میگوييم بنمايههای نظری؛ دقيقا پنهانترين لايههای يك اثر ادبی و رمان را در نظر داريم كه بازتابدهنده جهانبينی امانيستی است.
وی افزود: اين نوع جهانبينی، جهانبينی دورافتاده از خدا و شريعت است. جهانبينی است كه انسان را در يك افق عالیتر از دين، شريعت و اعتقادات نمیبيند و انسان را تك افتاده و فرد میبيند و اين فرديت يكی از جوهرههای ادبيات غرب است.
شاكری ادامه داد: زمانی كه مقداری از اين عمق، بالاتر میآييم در تعاريفی كه از طرح درباره شخصيت و شخصيتپردازی بر ديگر اركان داستان ارائه شده اين نفوذ و فكر ديده میشود و اين به آن معنی نيست كه نمیتوان از رمانهای غربی آموخت و نتوان از بازتعريف آنها به شكل جديدی از ادبيات داستانی دينی رسيد بلكه بايد مواجهه ما محققانه و عالمانه باشد.
اين محقق عرصه ادبيات داستانی با مقايسه ادبيات داستانی پيش و پس از انقلاب اسلامی بيان كرد: در ادبيات پس از انقلاب، مخاطبان داستان توسعه پيدا كردند و نسل جديدی از داستاننويسان پديد آمدند و جريان نقد، توسعه يافت و عنوان نشر، تيراژ كتابها و تعداد كتابها افزايش يافت و كاراكترهای داستانی جديدی وارد فضای داستان شدند و مقولهای تعهدمدار با تعهدات دينی و مضامين دينی به آثار داستانی وارد شدند.
| شاكری: |
| پس از انقلاب اسلامی عموما تيپهايی كه بيانگر چهرههای متدين و متعصب خشك مغز بود و با توجه به شبه روشنفكران در ادبيات وارد شده بودند، در آثار دينی كنار رفتند |
شاكری در ادامه اظهار كرد: عموما تيپهايی كه بيانگر چهرههای متدين و متعصب خشك مغز بود و با توجه به شبه روشنفكران در ادبيات وارد شده بودند، در آثار دينی كنار رفتند و يكسری تعهدات اجتماعی برای ادبيات ايجاد شد كه پيش از آن نه تنها نسل متدين وارد عرصه ادبيات داستانی نمیشدند و يا بسيار پرهيز داشتند و حتی از خواندن داستان هم پرهيز داشتند اما پس از انقلاب با سالم شدن فضا اين توجه توسط اهالی انقلاب و افراد متعهد زياد شد.
اين نويسنده تصريح كرد: به نظر میرسد در بررسی كارنامه جريان شبه روشنفكری، نيازمند بازتعريف و دقت در اصطلاح شبه روشنفكری باشيم. زيرا آنچه امروزه در ادبيات دفاع مقدس شاهد آن هستيم، انحرافی است كه دامنگير گروهی از نويسندگان انقلاب شده است.
وی با بيان اينكه آنچه از آن به ادبيات شبه روشنفكری ياد میشود برخاسته از اعتقادی است كه در ساحتهای مختلف جهان بينی تسری پيدا میكند گفت: جريان روشنفكری بر پايه يك نظام فكری - فلسفی بنا شده است؛ اشاره به شخصيتهای مشهور در ادبيات داستانی معاصر و شناسايی جريان ادبيات شبه روشنفكری با آثار اين نويسندگان به معنای انحصار فكر شبه روشنفكری در اين افراد نيست.