جو امنيتی، نفاق را توسعه می‌دهد

به گزارش خبرگزاری بين‌المللی قرآن(ايكنا) به نقل از پايگاه اطلاع‌رسانی رياست جمهوری، مراسم آغاز سال تحصيلی دانشگاه‌ها، مراكز پژوهشی و فناوری صبح امروز، دوشنبه با حضور حجت الاسلام والمسلمين حسن روحانی، رييس جمهوری اسلامی ايران در دانشگاه تهران برگزار شد.

متن كامل سخنان دكتر روحانی در مراسم آغاز سال تحصيلی دانشگاه‌ها ، مراكز پژوهشی و فناوری به شرح زير است:

بسم‌الله الرحمن الرحيم

الحمدلله رب العالمين والصلاة والسلام علی سيد الانبياء و المرسلين، محمداٍ و آله الطاهرين و علی صَحبه المنتجبين

احساس من در اين جمع شكوهمند يك احساس رسمی به عنوان رييس‌جمهور ملت بزرگ ايران نيست؛ احساس من همچون احساس يك دانشجوی اين دانشگاه است.

در آغاز كلامم می‌خواهم درود و سلام خودم بر همه اساتيد بزرگ و بر همه شهيدان، همه مبارزين اين دانشگاه در دوران نهضت اسلامی، هديه و نثار كنم، به امام بزرگوار كه راه نهضت و استقلال و آزادگی را به ما آموخت و به رهبر معظم انقلاب كه مسير امام راحل و هدايت‌های آن امام بزرگوار را برای هدايت جامعه ادامه داد.

دانشگاه تهران، حلقه وصل سنت آموزشی گذشته و جديد است. همان‌طور كه می‌دانيد در آغاز كار اين دانشگاه به ويژه در علوم انسانی، اساتيد بزرگی بودند كه از حوزه‌های علميه به اين مركز علمی هجرت گزيدند. در نسل‌های بعدی، اساتيدی همچون شهيد مطهری، بهشتی و در نسل بعد، طلابی همچون بنده كه به اين مركز علمی آمده و توانسته‌ايم بهره و استفاده ببريم. دانشگاه تهران به عنوان مركزی مطرح است كه نه تنها توليد علم كرد، بلكه احساس مسئوليت سياسی و اجتماعی را نيز در جامعه ديروز و حتی در جامعه امروز، نشر داده و خواهد داد.

حضور در اين جمع برای من افتخارآميز است كه دمی پيش دانا، به از عالمی. حضور در مراسم آغاز سال تحصيلی كه البته امسال كمی با تأخير شروع شد برای من افتخارآميز است، اميد آنكه در سال‌های آينده، در زمان مناسب‌تری، چنين مراسمی برگزار شود، كه بتواند به معنای آغازی پربركت برای مسير علم و دانش باشد.

برای من بسيار زيبا بود دو بيانيه‌ای كه دو گروه دانشجويی اينجا قرائت كردند، هر دو زيبا بود. چون هر دو حرف دل خود را در نوشتاری اعلام كردند. اين جزو افتخارات كشور ماست. اين جزو افتخارات دانشگاه‌های ماست. چنين آزادی‌ای برای اظهارنظر، در همه كشورها و ديارها نيست، اين جزو آثار و افتخارات انقلاب اسلامی است.

نقد دانشجويان، همان قدر زيباست كه حمايت آنان، مگر نقد حمايت نيست، نقد دولت و دولتمردان نعمت بزرگی است كه بايد در برابر آن با كمال تواضع سر فرود آوريم و بدانيم نقد دلسوزانه و سازنده نه تنها برای دولت بلكه برای كشور می‌تواند ثمرات بسيار ارزشمندی را به همراه داشته باشد. درست است كه دانشگاه مركز حزب نيست و فعاليت يك دانشجو در دانشگاه ولو فعاليت سياسی و اجتماعی كه حق اوست به عنوان فعاليت عضو يك حزب نخواهد بود. همان‌طور كه در يكی از نوشتارها آمد، دانشجو از منظر يك سياستمدار نمی‌خواهد به مسايل بنگرد، دانشگاه و دانشجو به مثابه عالم، انديشمند و روشنفكر به مسايل سياسی و اجتماعی نگاه می‌كند.

البته نه تنها آشنايی دانشجويان به مسايل مهم سياسی كشور، منطقه و جهان مفيد است، بلكه ضروری و لازم است، اما يادمان نرود كه رسالت اصلی دانشگاه توليد علم و فناوری است. البته همان‌طور كه دانشگاه شهروند متخصص را می‌سازد و تحويل جامعه می‌دهد، شهروند مشاركت‌جوی آگاه را نيز تحويل جامعه می‌دهد و از اين منظر است كه بايد دانشجويان عزيز ما به مسايل سياسی و اجتماعی به معنای عام كلمه، آگاه و آشنا باشند.

مقصود از سياست، تنها بحث‌های مهم سياست داخلی و خارجی نيست. مقصود من از حضور دانشگاه و دانشجو و اساتيد در مسايل سياسی و اقتصادی به معنای اعم، يعنی حتی حضور و فعاليت در بحث محيط‌زيست، مسايل فرهنگی جامعه و البته در زمينه سياست داخلی و خارجی و بويژه در شرايط حاضر در مسايل اقتصادی است؛ همانطور كه می‌گوييم اقتصاد دانش بنيان و رهبری معظم بر اين چارچوب تأكيد و اصرار دارد كه امروز مركب پيشرفت جهان، علم و دانش است، اين كه «توانا بود / هر كه دانا بود» و همان تعبير كه،(know ledge is power) قدرت در دنيای امروز در سايه علم و دانش است.

بی‌ترديد دانشگاه و دانشجو بايد مديريت، اقتصاد و سياست آينده كشور را بر دوش گيرد. من افتخار می‌كنم كه بخشی از دولت تدبير و اميد از اساتيد به نام دانشگاه‌های كشورمان هستند كه امروز بار مسئوليت را در دولت بر دوش گرفته اند. تنها اقتصاد، دانش‌بنيان نبايد باشد، بلكه سياست، فرهنگ و سياست داخلی ما هم بايد دانش بنيان باشد. دولت مدرن، يعنی دولت دانش‌بنيان كه در تمام رشته‌ها و بخش‌های آن علم و دانش بايد حاكم باشد.

علم و دانش زمانی می‌تواند حاكم باشد كه در دانشگاه ما محيط آزاد نقد و انديشه و اظهارنظر باشد. اين باعث سرشكستگی يك دولت است كه دانشجو و استادش بخاطر بهانه‌جويی‌های عده‌ای دم فرو بندد و نتواند اظهار نظر كند. دانشگاه، جای بيان و اظهارنظر است. در دانشگاه يك زبان را ما بيشتر نمی‌پذيريم و آن زبان علم، خرد و عقلانيت است.

در دانشگاه بايد با آزادی آكادميك در كنار اجرای قانون آكادميك، بتوانيم به توليد علم و دانش و حكمت بپردازيم، تنها هم علم و دانش برای كاربرد و ساخت و ساز نيست، علم و دانش بايد بتواند خلاقيت، تحليل و فكر علمی را در جامعه به ارمغان بياورد.

آثار تحليل علمی و فكر علمی برای آينده كشور حتی گاهی از فناوری هم بيشتر است. سخن گفته شد كه دانشگاه و مراكز علمی و پژوهشی در كشور ما در مسير پيشرفت قرار دارد كه البته اين باعث افتخار همه ماست، اما می‌خواهم بر اين نكته تاكيد كنم كه چرخه علم و دانش و توليد علم و فناوری، فقط مقاله ISI نيست. حتی اگر همه اين مقالات را نويسنده با خون دل و شب بيداری نوشته باشد، تا چه رسد به آنكه دلاری و پولی مقاله‌ای منتشر شده باشد. حتی اگر همه مقالات هم دقيق باشد كه ان‌شاء‌الله اين طور است، بدانيد مقاله علمی يك حلقه كوچك از حلقه علم و فناوری است، ما بايد همه حلقه‌های علم و فناوری را تكميل كنيم. خوب خود را با ديگر كشورها مقايسه كنيم. حلقه علم و فناوری، از ايده شروع و به تحقيق منتهی می‌شود. تحقيقات به نمونه فناوری منتهی می‌شود، آن نمونه به توسعه فناوری منتهی می‌شود، توسعه فناوری به سمت صنعتی شدن حركت می‌كند، بازار می‌يابد و بالاخره تبديل به ثروت و قدرت ملی می‌شود.

دل خوش نكنيم تنها به مقالاتی كه گاهی برخی از آن مقالات مشكل فناوری و دانش كشور ما را نيز حل نمی‌كند، مشكل ديگران را حل می‌كند. البته همه اين سخن‌ها به آن معنا نيست كه من بخواهم بگويم مقاله نوشتن بی‌ارزش است يا بگويم همين زنجيره واحدی هم كه امروز به آن افتخار می‌كنيم، كنار بگذاريم. می‌گويم در همه زمينه‌ها جايگاه و رنكينگ دانشگاهی كشورمان بايد به استاندارد جهانی برسد. دانشگاه‌های ما از لحاظ كميت رشد بسيار خوبی داشته است، بگذريم از اينكه تركيب رشته‌ها آيا با نياز كشور متوازن است يا نيست كه آن بحث ديگری است.

بگذريم از اينكه دانشجويی با خون دل، وارد دانشگاه می‌شود و با مشكلات، دانشگاه را طی می‌كند و صاحب مدرك می‌شود، اما متأسفانه صاحب شغل و گاهی صاحب منزلت اجتماعی هم نمی‌شود.

بايد رشته‌های تحصيلی‌، تعداد دانشجويان و برنامه‌ريزی دانشگاه‌ها با نياز جامعه كاملاً منطبق باشد.

ما جامعه استوانه نمی‌خواهيم، ما نياز به هرم داريم و بايد بدانيم در قله چه كسانی باشند و در قاعده چه كسانی؟ بايد در دانشگاه‌های كشور، زبان علم و تحقيق زبان رسمی باشد. در دانشگاه در كنار اين زبان، فقط قانون بايد حكمفرما باشد؛ اين دولت فشارهای محفلی را بر دانشگاه نخواهد پذيرفت.

در دانشگاه اسلامی يك گروه بايد ملامت شوند، و آن كسانی هستند كه در توليد علم و دانش و فناوری، كاهلی كرده‌اند؛ ما نبايد در روند معيوب نابجای بازنشستگی زود هنگام اساتيد، گرفتار شويم.

«اضربوا بعض الرأی ببعض يتولد منه الصواب»، اين بيان مولای ما اميرالمؤمنين است كه با تضارب آراء، با نقد و انتقاد و مباحثه می‌توانيم به صواب و رأی درست و واقعی دست يابيم. مگر دانشگاهی می‌تواند به مراتب والای علمی دست يابد، اما استاد كلاس در بيان عقايد خود آزاد نباشد.

بعضی تلاش می‌كنند، 76 ميليون جمعيت كشور را ضرب در 2 كنند، يعنی همه دو چهره داشته باشند، يكجا كه بحث نمره و ارتقا و شغل است با يك چهره و آنجا كه زندگی آزاد است، با چهره ديگر؛ اين را ما نمی‌خواهيم.

عزيزان من، ‌دانشجويان عزيز و بزرگوار، مسئولين، وزرا، نمايندگان مجلس، انديشمندان، فرهيختگان و ‌اساتيد؛ شما بدانيد، اگر جو را امنيتی كرديد، نفاق را توسعه داديد.

دولت تدبير و اميد، به دانشگاه آزاد و منتقد، فرهنگ‌دوست، انديشه‌ورز و تعليم‌دهنده شهروند متخصص و مشاركت‌جوی آگاه افتخار می‌كند و از دانشگاه می‌خواهد در همه زمينه‌ها به كمك دولت، بشتابد، شما بوديد كه 24 خرداد 92 را آفريديد. شما بوديد كه تدبير، اميد و اعتدال را بر نااميدی و افراط و تفريط پيروز ساختيد. اين ندای دانشگاهيان و فرهيختگان بود كه ملت عزيز ما به گوش جان آن را خريد و در انتخاباتی شكوهمند شركت كرد و آن حماسه سياسی مورد نظر رهبری معظم انقلاب را آفريد و ان‌شاء الله همين مردم، دانشگاه و فرهيختگان، حماسه اقتصادی را نيز می‌آفرينند.

يك نكته بگويم و بر آن تاكيد كنم، راست و درست است كه بايد تكيه ما بر ملت خودمان باشد، درست است كه سرمايه انسانی و اجتماعی خود ما است كه افتخارات را خواهد آفريد؛ راست و درست است كه در برابر بيگانگان اين ملت ايران است كه استوار خواهد ايستاد؛ اما يك نكته را از ياد نبريد و آن اينكه ما در دنيايی زندگی می‌كنيم كه ديوارها، دروازه‌ها، مرزبندی‌ها به صورت‌ سابق وجود ندارد.جهانی شدن را باور كنيم و بر خود تكيه كنيم. هيچگاه بر ديگری تكيه نكنيم، اما يادمان باشد كه بايد همبستگی و همزيستی مسالمت‌آميز با همه كشورهای دوست و يا حتی با همه كشورهای جهان به صورتی داشته باشيم.

شما می‌گوييد روی پای خودمان بايستيم، قبول؛ شما در اولين درآمد بودجه‌ای تان متكی به نفت و ميعانات گازی هستيد كه بايد آن را به فروش برسانيد و به ديگران بفروشيد، شما بايد كالا را بفروشيد و وارد كنيد، مگر در دنيای امروز، درون‌نگر بودن و درون‌گرا بودن به آن مفهوم گذشته، ديگر معنايی دارد؟ همه اشتباهات ما در سال‌های گذشته اين بود كه در اقتصاد، سياست خارجی دانش بنيان نبوديم، از دانشگاه استفاده نكرديم و از متخصصين و صاحب‌نظران بهره‌نبرديم.

دولت تدبير و اميد همانطور كه در ابتدا اعلام كرده است در پی تعامل سازنده با جهان است و در اين شعار استوار می‌ايستد. دولت می‌داند كه با دنيای سياست بسيار پيچيده‌ای روبه‌رو است، اما در عين حال باورمان شود كه دنيا و جهان سياست، در برابر 24 خرداد سر فرود آورده است.

در سفر نيويورك اين عظمت ملت ايران را از ديد جهانيان بهتر لمس كردم. به شما می‌گويم، تمام كشورهای پيشرفته بدون استثنا، طالب ملاقات با رييس‌جمهور منتخب ملت بزرگ ايران بودند. روسای جمهور و مقامات عالی‌رتبه در ملاقات با مسئولين شما مثل گذشته، نصيحت نمی‌كردند. بيشتر از مسئولين كشور شما سؤال می‌كردند، برای همكاری در مسايل منطقه‌ای و جهانی، اعلام آمادگی برای تعامل و گفت‌وگو داشتند. هيچ‌كس در اين ملاقات‌ها نبود كه به عظمت انتخابات 73 درصدی ملت بزرگ ايران در 24 خرداد 92 به صراحت اشاره نكند؛ البته اين افتخار مال شماست، اين افتخار مربوط به ملت ايران و هدايت‌های مقام معظم رهبری است.

اما دولت از اين فضا برای حل معضلات كشور استفاده خواهد كرد. دولت در شرايطی كار خود را آغاز كرده است كه با خزانه خالی با انبوهی از بدهكاری مواجه بوده است. البته اين جا خيلی جای كف زدن نيست، معنی اين تشويق را می‌دانم چيست و آن اينكه شما در دلتان با ما همراهيد.

در گزارش هفته گذشته يك صندوق در دولت اعلام كرد كه بيش از 50 هزار ميليارد تومان از دولت طلبكار است. اين فقط يك صندوق است و همانجا مسئول صندوق ديگری گفت، صندوق ما بيش از اين از دولت طلب دارد. اين 100 هزار ميليارد تومان يك گوشه ای از بدهكاری‌های دولت است. اما دولت با اميد، اعتماد، عقلانيت، تدبير و كليد همت شما، فرهيختگان، انديشمندان، با استقامت ملت ايران به تعبير مقام معظم رهبری از اين پيچ به خوبی عبور خواهد كرد.

سخنم را با اين جمله به اتمام می رسانم؛ دانشگاهيان و دانشجويان؛ ما نياز به ديپلماسی علم داريم. شما فرهيختگان و عالمان بايد از طريق علم و دانش، مقاله، تحقيق و حضور در مجامع علمی جهان و در همين‌جا در پرانتز به همه دستگاه‌های امنيتی و وزارت اطلاعات اعلام می‌كنم كه راه را برای اين ديپلماسی باز كنيد، به دانشگاه اعتماد كنيد؛ به اساتيد بزرگ اين دانشگاه‌ها اعتماد كنيد و به دانشجويان عزيز اعتماد كنيد.

همه اين عزيزان، ايران را دوست دارند و توسعه اين كشور را می‌خواهند، سال تحصيلی جديد 93-92 بر همه شما دانشگاهيان مبارك باد.

والسلام عليكم و رحمه الله و بركاته