اپرای عاشورا ادای دینی به گنجینه فرهنگ و هنر اجداد ایرانی است
گروه هنر: اپرای عاشورا ادای دینی به گنجینه فرهنگ و هنر اجداد ایرانی است و در این نمایش سعی بر این است که یک تعزیه را به زبان جدید که اپرای عروسکی است اجرا کنیم.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از فارس، بهروز غریبپور، کارگردان اپرای نمایشی عاشورا امروز، 25 آذر در نشست خبری که بهمناسبت اجرای این اپرا برگزارشده بود با بیان اینکه اپرا توسط توده مردم ایران از قرنها قبل انجام شده است، گفت: اپرای عاشورا ادای دینی به گنجینه فرهنگ و هنر اجداد ایرانی است و در این نمایش سعی بر این است یک تعزیه را بهزبان جدید که اپرای عروسکی است اجرا کنیم.
وی تصریح کرد: وقتی امروز درک می کنیم که حوادث تأثیرگذار از طریق هنر، بهخصوص هنرهای نمایشی ماندگار خواهد شد و آثار و تبعات فراوانی دارد، میتوان دریافت که در شرایط گذشته که هنر بازیگری مورد اتهام به هنری خلاف دین بوده است، مردم در چه شرایط سختی نمایشهای عاشورایی و یا بهعبارت دیگر تعزیه را اجرا میکردند.
غریبپور افزود: این خصلت هوشمندی ایرانیها است که باعث شده است در بدترین شرایط نیز میراث فرهنگی خود را حفظ کنند و در یک بررسی تحلیلی میتوان از طریق تعزیه پی برد که چگونه مرگ سرداران شجاع و اربابان ذینفوذ مثبت تاریخ، برای توده مردم تبدیل به یک حادثه و داستان نمایشی شده است و این را به اجرا درمیآوردند.
کارگردان اپرای نمایشی عاشورا ابراز کرد: تعزیه 400 ساله ایرانیها مانند گنجینهای برای شناخت وقایع و حوادث تاریخی از جمله واقعه کربلا است که یک گزینه نمایشی فوقالعاده است که بتوان به احادیث و داستانهای مذهبی پرداخت.
وی با بیان اینکه در زمان امیر کبیر تصحیح کردند که تعزیه میتواند در 120 عنوان در تکایا اجرا شود، خاطرنشان کرد: در شیراز در دوره کریم خان زند بهدلیل ارادت وی به خانواده پیامبر(ص)، تعزیه از شکوه و عظمت خاصی برخوردار شد و توسعه پیدا کرد و توده مردم به این درک رسیدند که هرچقدر خطیبی عالیقدر و مسلط در مورد موضوعی صحبت کند، باز جای 2 عنصر موسیقی و اجرا نمایشی را نخواهند گرفت.
غریبپور ابراز کرد: درک روانشناسی بشری این است که هنگامی که میبینیم، بسیار بیشتر تحت تأثیر قرار میگیریم تا هنگامی که میشنویم.
این کارگردان مطرح کشورمان خاطرنشان کرد: تعزیه در آغاز از زبانگیری و روضه خوانیها آغاز شد و در طول تاریخ سعی شد تا جنبه قدسی و ارزش روحانی کار کم نشود و حتی به آن نیز افزوده شود و وقتی با موانعی رو به رو میشدند، آنها را با خلاقیت از سر راه برمیداشتند؛ حتی جرأت نکردند بازیگر نقش امام حسین(ع) را مطرح کنند و شبیه آن را مطرح کردند.
وی تأکید کرد: موسیقی در هنر باید جایگاه محفوظی داشته باشد که از دستبرد زمان محفوظ بماند و وقتی امروز تعزیه را بررسی میکنیم، درمییابیم که انواع دستگاهها و ردیفهای موسیقی سنتی ایرانی حفظ شده و این جز هوشمندی بینظیر ملت ما در گذشته چیزی نیست.
غریبپور افزود: در جریان تعزیه مردم هوشمندی دیگری نیز از خود نشان دادند که با بررسی تقویم درمییاببیم که تعطیلی کار در محرم و صفر که عزت دادن به شهدا بوده است حفظ شده و شادمانی و بازگشت به کار، بهتدریج به جامعه بازگردانده میشده است.
کارگردان اپرای نمایشی عاشورا تصریح کرد: اگر کسی این سنت 400 ساله را فقط بهعنوان یک اثر موزهای نگاه کند، غفلت زیادی در میراث کرده است؛ چراکه اپرای عروسکی عاشورا در امتداد هوشمندی 400 ساله ملت ایران، سنتهای دینی و آئینهای عاشورایی ماست و در عین حال مبنایی برای سایر اپراهایی که ساختهایم از قبیل مولوی و حافظ است؛ بنابراین اپرای ملی از دل اپرای مذهبی که تعزیه است بیرون آمد.
وی افزود: واقعه عاشورا شیعه و سنی نمیشناسد و تمام فرق مذهبی نسبت به این قضیه از خود واکنش متفاوت و ارزش گذارانه نشان دادهاند و من که اهلتسنن هستم هرگز به یاد ندارم در روزهای ماه محرم بیتوجهی به این سنت شده باشد.
غریبپور گفت: زیباترین ملودیهای اپرای عاشورا از خاطرات کودکی و از کردستان به ارمغان آوردهام واین آهنگها بهحدی زیبا اجرا میشد که تمام سنندج گریه میکرد ولی برخی چنان عمل میکند که گویی تفاوت بین شیعه و سنی آنقدر زیاد است که دشمن یکدیگر باشند که این از روی نادانی و جهالت است.
وی خاطرنشان کرد: اگر امام حسین(ع) بر روی دیگران اثر میگذارد بهدلیل این است که میگوید اگر دین ندارید حداقل آزاده باشید و یک نمایش حاوی این بار عظیم انسانی و پیام انسانی است و در عین حال متعلق به یک مکتب است که به جامعه بشری تعلق دارد و بههمین دلیل بیشترین دعوتی که جهت اجرا در خارج از کشور میشود اپرای عاشورا است.
