وقف؛ مجموعه‌ای به گستردگی نیازهای یک جامعه

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از قم، یکی از کارهای پسندیده در تقویم جمهوری اسلامی نامگذاری روزها و هفته‌ها به مناسبت برخی موضوعات دینی و اجتماعی مانند هفته پژوهش، دهه بصیرت و مهمتر از آن موضوعاتی مانند هفته وقف است که نفس چنین کارهایی موضوعیت دارد و اگر چه نهادهای متولی در طول سال و در راستای رسالت‌های سازمانی خود به آن می‌پردازند اما در این ایام، اقدامات صورت گرفته جلوه و ظهور بیشتری دارد و فرصت مناسبی برای متولیان امر است تا به ارایه گزارش از کارهای صورت گرفته بپردازند اما در کنار این فواید نقاط ضعفی نیز بر آن مترتب است  و یکی از آن‌ها این است که این نامگذاری‌ها سبب می‌شود تا ناگهان حجم زیادی اطلاعات و گزارش کارهای صورت گرفته به سطح جامعه پمپاژ شود که ممکن است نه چندان در اذهان باقی بماند و تاثیرگذاری آن هم به اندازه همان مدت بیشتر نخواهد بود بنابراین ضرورت دارد مسؤلان نهادهای مختلف علاوه بر ارایه گزارش اقدامات در این ایام در طول سال نیز به شفاف‌سازی و ارایه گزارش از کارهای خود بپردازند.

به ویژه این موضوع درباره وقف اهمیت دوچندانی دارد زیرا واقفان و خیرین در طول سال با سازمان اوقاف همکاری می‌کنند و معرفی این افراد، مصاحبه رسانه‌ها با آنان و تهیه گزارش از فعالیت این نیکوکاران برای فرهنگسازی در جامعه در طول سال ضروری است و موجب اعتمادسازی بیشتر نیز خواهد شد.

موضوع دیگری که لازم است در این مقال درباره وقف به آن توجه شود پرداختن به موضوعات جدید وقفی به خصوص متناسب با نیازهای روز جامعه است؛ در گذشته موقوفاتی دیده می‌شود که امروز شاید در نگاه اول تبسم بر لبان شنونده و خواننده بیندازد اما در آن روزها گرهی از مشکلات بخشی از جامعه را گشوده است به عنوان مثال کسی بخشی از درآمد خویش را در راه تهیه غذا برای زنانی که غذای آنان در خانه می‌سوخته و مورد اهانت و شماتت همسرشان قرار می‌گرفته‌اند اختصاص داده است یا برخی موقوفات برای تهیه غدا برای پرندگان و دیگر حیوانات اختصاص داشته است اما امروز نیازهای جدید ایجاد شده که باید به آن پرداخته شود.

امروز بخش زیادی از مردم در تامین هزینه‌های درمانی خود به ویژه بیماری‌های خاص و هزینه‌های درمان ناباروری دچار زحمت زیاد هستند، برخی جوانان در تامین هزینه‌های یک ازدواج آبرومند وامانده‌اند؛ برخی خانواده‌ها تنها درآمدشان یارانه‌ای است که از دولت می‌گیرند و منبع درآمدی دیگری ندارند و با مشکلات عدیده‌ای مواجه‌اند؛ برخی در تامین هزینه‌های آموزش و تحصیل فرزندان خود درمانده‌اند اما متاسفانه نگاه صحیح در این زمینه کمتر دیده می‌شود و هنوز هم برخی موقوفات با وجود ضرورت در رده‌های بالاتر است و در برخی موضوعات اصلا موقوفه‌ای وجود ندارد.

براساس برخی آمار بیشترین موقوفات کشور به عزاداری و اطعام به شرکت‌کنندگان در عزاداری اختصاص دارد که البته موضوعی شایسته و نشانه عشق و ارادت مردم این سرزمین به اهل بیت(ع) است اما نباید از موضوعاتی که می‌تواند چالشی برای امنیت و فضای اجتماعی کشور می‌شود غافل شد نباید گرفتاری‌های معیشتی و اقتصادی، نیازهای درمانی و هزاران نیاز جدید دیگر به حدی برسد که برای امنیت سیاسی و اجتماعی کشور مضر باشد و با وجود تدابیر زیبای اسلام در وضع و جعل برخی مقولات اقتصادی در این زمینه‌ها فرهنگسازی نشود.

آخر سخن اینکه وقف مجموعه‌ای به گستردگی نیازهای یک جامعه است و باید برای رفع این نیازها با توجه به موضوعات اقتصاد اسلامی اولویت‌بندی شده و نیازهای ابتدایی در رتبه‌ای اولی‌تر قرار گیرند.

علی فرج زاده