مساجد قديمی افغانستان؛ كانون آموزش علوم اسلامی
گروه انديشه و علم: مساجد در افغانستان نه تنها محل عبادت، بلكه مراكز اجتماعی، علمی و حقوقی و از ديرزمان تاكنون مراكز تعليم علوم اسلامی بوده است، به طوری كه مساجد معروف و قديمی اين كشور هنوز گويای اين است كه در گذشته كاركردی چون حوزههای علميه داشتهاند كه شاگردان در آن به آموزش علوم اسلامی میپرداختند.
به گزارش خبرگزاری قرآنی ايران(ايكنا) شعبه جمهوری اسلامی افغانستان به نقل ازmasjed.ir، مسجد «جامع هرات» هنوز پذيرای صدها طلبهای است كه روزها برای فراگيری علوم اسلامی به آنجا مراجعه میكنند. اكنون نيز در مناطق روستايی افغانستان، مساجد، مكان درس و آموختن است و ملا و امامان مساجد «امامان جمعه و جماعت» نه تنها به اقامه نماز و ايراد خطبه اكتفا نكرده، بلكه به آموزش كودكان نيز میپردازند.
در اين مساجد قرآن و درس عربی به دانش آموزان تدريس میشود. كاركرد آموزشی مساجد در اكثر نقاط روستايی افغانستان منحصر به فرد و حياتی است، به طوری كه در اغلب اين مناطق مساجد تنها مراكز آموزش و سوادآموزی محسوب میشوند.
علاوه بر اين، مساجد در افغانستان به عنوان مراكز تجمع و تصميمگيری حتی سياسی مردم نيز مطرح بوده است. بخش گسترده ای از جمعيت مردم افغانستان به ويژه در مناطق روستايی با بارش اولين برف زمستانی كارهای كشاورزی را تعطيل كرده و مساجد به عنوان تنها پناهگاه آنان و مركز ارتباطات، پذيرای صدها تن میشود و صدها مسافر زمستانی كه از راههای دور و نزديك آمده به آنان ملحق شده و شبهای سرد زمستان را در مساجد سپری كرده و به طرح و بحث مسايل دينی، فرهنگی، اجتماعی و حتی سياسی میپردازند.
«سيدجمال مبارز» معاون امور مساجد وزارت حج و اوقاف افغانستان درباره كاكرد مساجد در افغانستان به ويژه در شرايط حاضر میگويد: آشنايی مردم با مسجد با ورود بر میگردد. مسجد در اين دوره اوليه به عنوان يك عبادتگاه و مركز اجتماعی مطرح می شود.
وی درباره نقش مساجد در تاريخ افغانستان، گفت: با توجه به اينكه زندگی مردم افغانستان با دين و مذهب عجين شده، مسجد نقش كليدی در تمام حركتهای سياسی، فرهنگی و اجتماعی اين مردم داشته است.
در دوران جهاد مردم افغانستان با ارتش سرخ شوروی سابق، مسجد اولين پناهگاه مردم افغانستان شد و فرماندهی و تصميمهای جهاد و مقاومت در اين مكان مقدس انجام میگرفت.
مبارز درباره وضعيت كنونی مساجد گفت: بعد از روی كارآمدن دولت انتقالی، وزارت حج و اوقاف افغانستان مسؤوليت بازسازی و نگهداری خانقاهها، تكيهها، مساجد و كانونهای دينی را به طور مستقيم پذيرفت.
مبارز با اعلام اينكه تلاشها برای بازسازی آغاز شده است، گفت: برای ترميم و بازسازی مساجد، وضعيت موجود مساجد سراسر افغانستان ارزيابی شده و اين ارزيابی نشان داد كه 90 درصد مساجد افغانستان نياز به بازسازی و تعمير دارد.
مبارز افزود: هلال احمر امارات متحده عربی، دولتهای عمان و تركيه نيز در زمينه بازسازی مساجد، آموزش امامان جماعت و فراهم كردن تجهيزات برای مساجد با دولت افغانستان همكاری میكنند. معاون وزارت حج و اوقاف افغانستان اظهارداشت: اين وزارت در دو محور كمی و كيفی كار بازسازی مساجد را آغاز كرده است و قصد دارد ديگر مساجد را مدرن ساخته و چهره ويرانه بسياری از آنها را تغييرداده و نوسازی كند.
وی گفت: 23 سال نا آرامی باعث شده كه امامان جمعه و جماعات مساجد، رشد آموزشی زيادی نداشته باشند و در قسمت آموزش متصديان مساجد كار نشده است.
مبارز افزود: تلاش میشود سطح دانش اين افراد را بالا برده و در اين راستا جمهوری اسلامی ايران يك دوره آموزشی برای 50 نفر از آنان در افغانستان داير كرده است.
مبارز همچنين اظهارداشت: سازمان خيريه و اوقاف تركيه نيز اخيراً 16 نفر از امامان جماعت مساجد افغانستان را برای يك دوره كوتاه مدت آموزش داد كه به دليل پايين بودن سطح آموزش و دانش آنان، اين دوره متوقف شد.
وی درباره مساجد معروف افغانستان گفت: مسجد «پل خشتی» كابل به دليل اينكه در زمان تجاوز انگليس به افغانستان، محل اصلی فرماندهی نيروهای مجاهدين بود، مسجد «محمديه» كه به عنوان دانشگاه علوم اسلامی قبل از تجاوز كمونيستها مطرح بود و مسجد «حاجی يعقوب» كابل به دليل پيشينه تاريخی از اهميت زيادی در اين كشور بر خوردارند.
مبارز افزود: همچنين مسجد «گوهرشاد» هرات، «عيدگاه» كابل و مسجد «جامع» ولايت باميان در كنار امير كه 105سال قدمت دارد را میتوان به عنوان مكانهای دينی و ارزشی مهمی در افغانستان برشمرد.
در اين مساجد قرآن و درس عربی به دانش آموزان تدريس میشود. كاركرد آموزشی مساجد در اكثر نقاط روستايی افغانستان منحصر به فرد و حياتی است، به طوری كه در اغلب اين مناطق مساجد تنها مراكز آموزش و سوادآموزی محسوب میشوند.
علاوه بر اين، مساجد در افغانستان به عنوان مراكز تجمع و تصميمگيری حتی سياسی مردم نيز مطرح بوده است. بخش گسترده ای از جمعيت مردم افغانستان به ويژه در مناطق روستايی با بارش اولين برف زمستانی كارهای كشاورزی را تعطيل كرده و مساجد به عنوان تنها پناهگاه آنان و مركز ارتباطات، پذيرای صدها تن میشود و صدها مسافر زمستانی كه از راههای دور و نزديك آمده به آنان ملحق شده و شبهای سرد زمستان را در مساجد سپری كرده و به طرح و بحث مسايل دينی، فرهنگی، اجتماعی و حتی سياسی میپردازند.
«سيدجمال مبارز» معاون امور مساجد وزارت حج و اوقاف افغانستان درباره كاكرد مساجد در افغانستان به ويژه در شرايط حاضر میگويد: آشنايی مردم با مسجد با ورود بر میگردد. مسجد در اين دوره اوليه به عنوان يك عبادتگاه و مركز اجتماعی مطرح می شود.
وی درباره نقش مساجد در تاريخ افغانستان، گفت: با توجه به اينكه زندگی مردم افغانستان با دين و مذهب عجين شده، مسجد نقش كليدی در تمام حركتهای سياسی، فرهنگی و اجتماعی اين مردم داشته است.
در دوران جهاد مردم افغانستان با ارتش سرخ شوروی سابق، مسجد اولين پناهگاه مردم افغانستان شد و فرماندهی و تصميمهای جهاد و مقاومت در اين مكان مقدس انجام میگرفت.
مبارز درباره وضعيت كنونی مساجد گفت: بعد از روی كارآمدن دولت انتقالی، وزارت حج و اوقاف افغانستان مسؤوليت بازسازی و نگهداری خانقاهها، تكيهها، مساجد و كانونهای دينی را به طور مستقيم پذيرفت.
مبارز با اعلام اينكه تلاشها برای بازسازی آغاز شده است، گفت: برای ترميم و بازسازی مساجد، وضعيت موجود مساجد سراسر افغانستان ارزيابی شده و اين ارزيابی نشان داد كه 90 درصد مساجد افغانستان نياز به بازسازی و تعمير دارد.
مبارز افزود: هلال احمر امارات متحده عربی، دولتهای عمان و تركيه نيز در زمينه بازسازی مساجد، آموزش امامان جماعت و فراهم كردن تجهيزات برای مساجد با دولت افغانستان همكاری میكنند. معاون وزارت حج و اوقاف افغانستان اظهارداشت: اين وزارت در دو محور كمی و كيفی كار بازسازی مساجد را آغاز كرده است و قصد دارد ديگر مساجد را مدرن ساخته و چهره ويرانه بسياری از آنها را تغييرداده و نوسازی كند.
وی گفت: 23 سال نا آرامی باعث شده كه امامان جمعه و جماعات مساجد، رشد آموزشی زيادی نداشته باشند و در قسمت آموزش متصديان مساجد كار نشده است.
مبارز افزود: تلاش میشود سطح دانش اين افراد را بالا برده و در اين راستا جمهوری اسلامی ايران يك دوره آموزشی برای 50 نفر از آنان در افغانستان داير كرده است.
مبارز همچنين اظهارداشت: سازمان خيريه و اوقاف تركيه نيز اخيراً 16 نفر از امامان جماعت مساجد افغانستان را برای يك دوره كوتاه مدت آموزش داد كه به دليل پايين بودن سطح آموزش و دانش آنان، اين دوره متوقف شد.
وی درباره مساجد معروف افغانستان گفت: مسجد «پل خشتی» كابل به دليل اينكه در زمان تجاوز انگليس به افغانستان، محل اصلی فرماندهی نيروهای مجاهدين بود، مسجد «محمديه» كه به عنوان دانشگاه علوم اسلامی قبل از تجاوز كمونيستها مطرح بود و مسجد «حاجی يعقوب» كابل به دليل پيشينه تاريخی از اهميت زيادی در اين كشور بر خوردارند.
مبارز افزود: همچنين مسجد «گوهرشاد» هرات، «عيدگاه» كابل و مسجد «جامع» ولايت باميان در كنار امير كه 105سال قدمت دارد را میتوان به عنوان مكانهای دينی و ارزشی مهمی در افغانستان برشمرد.
