محرم و صفر از جمله ماههای مذهبی سال هستند كه به دليل حساسيت وقايع و موضوعات دينی كه در آنها رخ داده، اين توقع میرود كه دستگاهها و نهادهای مختلف متولی عرصه فرهنگ و هنر، ويژهبرنامههايی را تدارك ديده و به اجرا درآورند؛ در رأس اين امور، معاونت هنری ارشاد قرار دارد كه بنا به رسالت فرهنگی و هنری خود بايد در اين زمينه پيش قدم باشد.
معاونت هنری ارشاد دولت دهم در سال گذشته و با وجود بحرانی كه در سرانه بودجه فرهنگی و هنری دست به گريبان آن بود اما توانست بسته فرهنگی و هنری خلاصه و كوچكی تحت عنوان «گوهر معرفت» را كه بيشتر شامل مجموعهای از آثار نمايشی و تجسمی بود، ويژه اين ايام تدارك ببيند.
گويا مشكلات و مسائل مالی و بودجهای همچنان در دولت يازدهم نيز استمرار دارد و اين دوره از مديريت فرهنگی و هنری نيز متأثر از اجرای طرح اقتصاد مقاومتی، بسياری از برنامههای خود را يا به حالت تعليق درآورده است و يا با حذف بخشهايی آنها را به شكلی متعادل برگزار میكند و لذا در نگاه نخست نبايد انتظار فعاليت فرهنگی و هنری ويژهای به اين مناسبت مذهبی در سال جاری داشته باشيم.
از زمان به روی كار آمدن دولت يازدهم در حوزه هنرهای نمايشی، دو جشنواره مطرح يكی در عرصه بينالمللی، نمايشهای آيينی و سنتی و ديگری در عرصه ملی، «تئاتر مقاومت» را شاهد بوديم اما نكته قالب توجه در آنها نقش كمرنگ قادر آشنا، مديركل هنرهای نمايشی به عنوان متولی اصلی فعاليتهای نمايشی بود كه البته اين مسئله توجيهی نيز داشت و آن اينكه هنوز تكليف ابقا و يا تغيير مديركل مشخص نيست.
صرفنظر از مسائل و مشكلات تأمين مكفی بودجههای فرهنگی و هنری كه وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی از آن عاجز است بلاتكليفی مديركل هنرهای نمايشی نيز مزيد بر علت شده است كه همچنان هرگاه برای پاسخگويی به مورد ابهامی سراغی از ايشان بگيريم با اين توضيح كه هنوز معلوم نيست بمانم يا بروم، پاسخی قانع كننده دست نمیدهد.
در چنين وضعيتی موارد و تبعات منفی ديگری نيز رخ میدهد كه البته بخشی از آن نيز متوجه موضوع مورد نظر اين يادداشت است و آن برگزاری دومين سوگواره ملی تعزيه است كه سال گذشته به ميزبانی اراك نخستين دوره خود را به مناسب محرم و صفر پشت سر گذاشت اما امسال هم به دليل عدم تأمين بودجه و هم بلاتكليفی مديركل ملغی شده است.
اين مشكل گريبانگير ساير حوزههای وابسته به معاونت هنری نيز شده است؛ نه تنها مركز موسيقی بلكه دفتر تجسمی ارشاد نيز فاقد متولی است و سرپرستانی كه فعلاً در رأس آنها حضور دارند به سبب عدم ثبات در حوزه مديريت خود هيچ برنامه مشخصی را تبيين و قصد اجرا ندارند.
با وجود اين نابسامانی حتی اگر هر كدام از عرصههای هنری ارشاد تنها تمركز خود را معطوف به برگزاری جشنوارههای خود در قالب جشنوارههای فرهنگی و هنری فجر كه تا سه ماه ديگر برگزار خواهند شد كنند و هيچ برنامهای برای مناسبتهای ديگر نداشته باشند نيز كار بزرگی انجام دادهاند.
به نظر میرسد در چنين شرايطی طبق معمول در دقيقه 90 مسئولان به فكر باشند كه متناسب با اين ايام بايد كاری انجام دهند و در نهايت تصميم به برگزاری رپرتوارهای هنری و تكرار فعاليتهايی كه طی ساليان گذشته تجربه اجرا و برگزاری داشتهاند بگيرند كه البته اين خود غنيمتی است.