نگران دوقطبی شدن فضای سینما هستم/ دلیل خروج «محمد(ص)» از بخش رقابتی
گروه هنر: نشست خبری سیودومین جشنواره بینالمللی فیلم فجر با حضور علیرضا رضاداد دبیر جشنواره امروز در هتل انقلاب تهران برگزار شد.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا)، در ابتدا این نشست پس از قرائت آیاتی چند از کلام الله مجید توسط کریم منصوری، قاری برجسته کشور، رضاداد ضمن تبریک فرارسیدن ایام خجسته میلاد حضرت رسول(ص) و امام جعفر صادق(ع) اظهار کرد: ما بعد از پایان جشنواره بیستودوم طبق دستوری که از سوی حجتالله ایوبی صادر شد، موظف شدیم تا آسیبهای پیش روی جشنواره شناسایی کنیم و درصدد رفع آن برآییم، چراکه نزدیک به 10 سال است که از آخرین تغییرات فجر می گذرد و باید یک نواندیشی در آن لحاظ میشد.
وی افزود: البته ممکن است پرسیده شود که چرا سال گذشته دست به چنین کاری نزدیم. دلیل این کار این بود که دولت جدید تازه روی کار آمده بود و آنچنان صلاح نبود که تغییراتی در جشنواره انجام شود، چون در بسیاری از حوزهها هنوز جابهجایی و تغییرات به صورت کامل انجام نشده بود، اما خوشبختانه این موقعیت فراهم شد تا در این دوره با ارزیابیهای دقیق برخی تغییرات در نحوه برگزاری جشنواره روی دهد.
دبیر جشنواره ادامه داد: پیش نویس مقررات جدید اوائل مردادماه سال جاری آماده شد. این تغییرات که در جهت حرفهایتر شدن این رویداد مهم است تنها برای این سال اندیشیده نشده، بلکه در سالهای بعد هم سعی داریم از این تغییرات بهره لازم را ببریم.
وی با اشاره به کاهش جوایز جشنواره گفت: یکی از بحث در این دوره، کاهش جوایز جشنواره فیلم فجر بود که نهایتا برای آن به جمعبندی نهایی نرسیدیم. بحث ما این بود که همچنان باید به کارکردهای تشویقی و ارتقای صنعت سینما که جشنواره فجر میتواند در آن موثر باشد، برسیم. ضمن آنکه گرایش دیگر این بود که میتوان آرام آرام این کاهش جوایز را به جریانات تخصصی و تشکلهای حرفهای واگذار کنیم و اگر بتواند این اتفاق بیفتد، این بار از روی دوش جشنواره برداشته میشود. نکته دیگر اینکه ما رویکردهایی در تغییر مقررات و فاصلهگذاری بین بخش بینالملل و سینمای ملی داشتیم که با هدف زمینهسازی برای تحقق رویکردهای سازمان سینمایی در حوزه بینالملل سینمای ایران، بهتر دیده شدن بخش بینالملل و... صورت گرفته است. طبیعی است که در سالهای اول، نقاط ضعفمان در بخش بینالملل بیشتر دیده میشود، اما به نظر ما اشکالی ندارد چراکه باید این ضعفها را برطرف کرده تا این بخش به قوام خوبی برسد.
دبیر جشنواره همچنین به ایجاد سامانه اینترنتی ثبتنام آثار (دبیرخانه مجازی) اشاره و بیان کرد: مجموعا ۲۸۷ عنوان فیلم در سه بخش جشنواره از طریق «سامانه ثبت نام آثار»، متقاضی شرکت در جشنواره شدند. از مجموع ۸۵ اثر که برای حضور در بخش سودای سیمرغ ثبتنام کردهاند که این بخش و بخش مستند پالایش زیادی احتیاج نداشت، اما در بخش نگاه نو تعدادی از آثار ویدئویی و نیمه بلند ثبتنام کرده بودند. نهایتا از میان ۸۵ عنوان اثر متقاضی حضور در بخش سودای سیمرغ که ۵۷ عنوان آن مورد بازبینی قرار گرفت، ۲۲ فیلم به بخش مسابقه سینمای ایران راه پیدا کردند و دو فیلم برگزیده جشنواره کودک و سه فیلم در خارج از مسابقه نیز به آنها اضافه شدند.
رضاداد همچنین درباره فیلم اولیها اظهار کرد: در بخش نگاه نو از میان ۷۳ عنوان فیلم ثبت نام شده، پس از حذف فیلمهای ویدئویی و نیمه بلند، تنها ۴۰ اثر واجد شرایط بودند که در نهایت ۱۱ فیلم به بخش مسابقه فیلم اولیها و دو فیلم در بخش خارج از مسابقه انتخاب شدند. درباره حضور دو فیلم جشنواره کودک هم باید بگویم، در مقررات جشنواره امسال، بندی پیشبینی شد که خودمان هم قصد آزمایش آن را داشتیم. سبد جشنواره کودک امسال، سبد قابل قبولی بود و پیشنهاد شد که مانند بخش مستند، دو فیلم برگزیده این جشنواره به صورت مستقیم وارد بخش مسابقه جشنواره فیلم فجر شوند. از آنجا که سینمای کودک از اولویتهای سازمان سینمایی است، این پیشنهاد مورد قبول شورای سیاستگذاری قرار گرفت و انشالله نتیجهای که از این اتفاق در جشنواره خواهیم گرفت، برای دورههای آتی تصمیم خواهیم گرفت.
وی درباره 3 فیلمی که قرار است در بخش خارج از مسابقه به نمایش در آید هم گفت: تاکنون سه فیلم برای بخش خارج از مسابقه قطعی شده و امیدواریم که در روزهای آتی تغییراتی در بخش سودای سیمرغ نداشته باشیم. نکته دیگر اینکه ظرفیت تولید در سینمای ایران بالاست و تعدادی از آثاری که ساخته میشوند، قابلیت دیده شدن دارند. به همین دلیل هیئت انتخاب پس از دیدن فیلمها گفت که تعداد و کیفیت آثار هنر و تجربه قابل توجه است و شورای سیاست گذاری هنر و تجربه تشکیل و از میان لیست ۲۰ فیلمی که هیئت انتخاب پیشنهاد داده بود، تعدادی از آثار را انتخاب کردند که قرار است به ۲ اثر جوایزی اهدا شود. متقاضیان بخش مستند نیز با ۱۲۷ عنوان اثر در این بخش شرکت کردند و بعد از بازبینی ۷۸ اثر، در نهایت ۱۱ عنوان برگزیده شد.
دبیر جشنواره فجر درباره حذف سیمرف بخش اقلام تبلیغاتی نیز چنین توضیح داد: امروز تبلیغات در دنیا حرف اول را میزند و ما نیز با همین رویکرد، سعی کردیم بازنگریای را در این بخش انجام دهیم. نکته قابل توجه این است که تبلیغات، پوسترها و کار عکاسان این بخش خیلی سازمان یافته نیست و فیلمها هنوز مدیر تبلیغات به معنای واقعی ندارند. درضمن جمعبندی ما این بود که عکاسی را در حوزه تبلیغات بیاوریم نه در حوزه تفکیک شده عکاسی فیلم، البته برخی عکاسان نظرات دیگری داشتند که در جلسهای با حضور آنها تعاملات و بحثهایی را مطرح کردیم. یکسری از نظراتی که عکاسان داشتند، به فوریت قابل اجرا نیست ولی میخواهیم که این حرفه رشد کند و تبلیغات معنا و مفهوم پیدا کرده و در جهت جذب مخاطب و ارتقای سطح کیفی فیلمها حرکت کند.
وی درباره نکوداشتها هم چنین توضیح داد: در این دوره، از استاد محمدعلی کشاورز بازیگر پیشکسوت تئاتر، تلویزیون و سینما و استاد حسین جعفریان فیلمبردار پیشکسوت سینما تقدیر خواهد شد. و همچنین به پاس یک عمرخدمت به سینمای ایران از همکاران لابراتوارهای سینما در جشنواره سی و سوم قدردانی به عمل خواهد آمد.
رضا داد درباره زمان فروش بلیط فیلمها هم چنین گفت: فروش بلیط از اول بهمن آغاز میشود. همچنین بلیتهای خریداری شده، از هشتم بهمن ماه تحویل داده می شود. علاوه بر این، برنامه «یک فیلم یک سلام» که برای فیلمهای مختلف در نظر گرفته شده است، از ۲۳ تا ۳۰ دی برگزار خواهد شد.
پس از سخنان رضا داد، نوبت به پرسش و پاسخ خبرنگاران رسید. وی در پاسخ به اولین پرسش درباره نحوه برگزاری بخش بینالملل توضیح داد: جمعبندی ما این است که بخش بینالملل در همین تهران برگزار شود. البته گزینه اصلی شهر شیراز مطرح بود و اگر امکان آن فراهم می شد، شیراز اولویت داشت، اما مجموعه مورد نظر برای برگزاری، آماده نمیشود.
وی درباره تعداد کم فیلمها در بخش سودای سیمرغ بیان کرد: تمام متقاضیان علاقمند بودند که فیلمشان در جشنواره به نمایش دربیاید. مقررات ما میگوید که ۲۲ فیلم در بخش سودای سیمرغ و ۱۱ فیلم در بخش نگاه نو حضور داشته باشند. حال میتوان در سال آینده به هیئت انتخاب گفت که ۸۸ فیلم برای بخش مسابقه انتخاب کنند! درضمن ما در هر صورت بر اساس تجربه گذشته، رویکرد کاهش تعداد فیلمهای بخش مسابقه را پیش گرفتیم و حتی نظرم این است که این تعداد در سال آینده نیز کمتر شود. طبیعتا این اتفاق تبعات دارد. ضمن آنکه این انتخاب نشدن، برای خیلی از فیلمسازان پذیرفته شدهتر از بعضی رسانه هاست. ما تلاش کردیم فضایی توأم با احترام در انتخاب فیلمها پدید بیاوریم و کار را بر این اساس جلو ببریم.
وی درباره توصیهپذیری هیئت انتخاب هم چنین توضیح داد: هیئت انتخاب بدون هیچ ملاحظهای فیلمها را دیدند و آثار تعدادی از فیلمسازان انتخاب و تعدادی دیگر انتخاب نشدند. نباید سینما را دوقطبی کنیم. این ارزیابیها را میتوانیم در پایان جشنواره داشته باشیم. ضمن آنکه بعضی از این فیلمها که نام آنها گاهی بیان میشود را شخصا بنا به درخواست سازندگانشان مشاهده کردم، واقعا بعضی از آن فیلمها برای رونق سینما آثار خوبی هستند. در هر صورت خواهشم این است که اجازه ندهیم فضای دو قطبی در سینما حاکم شود.
رضا داد درباره دیده شدن فیلم توسط کمیسیون فرهنگی مجلس گفت: به هیچ وجه هیچ کسی جز مسئولان سازمان سینمایی هیچ فیلمی را از ناحیه دفتر جشنواره مشاهده نکردند، البته بعضی از دارندگان فیلمها برای فیلمشان نمایش عمومی و خصوصی میگذارند، اما ما هیچ برنامهای برای این مطلبی که میگویید، نداشتیم. هرچند باید اعلام کنم، ممکن است فردا روزی، اعضای کمیسیون فرهنگی فیلمی را از طریق صاحبان آن مشاهده کنند اما ما و سازمان سینمایی را متهم و منتسب به این ماجرا نکنید. البته ممکن است یک روز تشخیص دهم که یک فیلم را به افرادی نمایش دهیم و طبیعتا میتوانم از اختیاراتم استفاده کنم.
رضاداد در ادامه سخنانش در پاسخ به سوال ایکنا درباره علت حضور نیافتن فیلم سینمایی «محمد(ص)» در بخش رقابتی جشنواره فجر اظهار کرد: من سال قبل هم از آقای مجیدی درخواست کردم که در داوری به ما کمک کنند، بنابراین حضور وی در هیئت داوران ربطی به خروج «محمد(ص)» از جشنواره نداشت. در هر صورت این فیلم در فضای رقابتی حضور ندارد، چون این فیلم با نیت دیگری ساخته شده است و این کار نمیتوان با چنین جوایزی ارزشگذاری کرد.
وی در پاسخ به پرسش دیگر ایکنا درباره بررسی کم و کیف حضور آثار سینمای دفاع مقدس در جشنواره گفت: سینمای دفاع مقدس جشنوارهای مستقل دارد که به صورت متداوم برگزار میشود، اما با این وجود پرداختن به موضوعاتی ارزشی و انقلابی جزء اولویتهای سازمان سینمایی و جشنواره است. برای همین هم میبینیم که 6 فیلم در این حوزه در جشنواره حضور خواهد داشت. در ضمن باید ما کمک کنیم تا زیرساخت این کار انجام شود تا فیلمی چون «ابراهیم همت» که قرار بود توسط رضا میرکریمی ساخته شود، به مشکل برنخورد.
