گزارش ایکنا از چهارمین همایش «وقف و رسانه» فارس
گروه اجتماعی: در آخرین روز هفته وقف، چهارمین همایش «وقف و رسانه» فارس همراه با تجلیل از اصحاب رسانه این استان برگزار شد.
به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از فارس، در آخرین روز هفته وقف، چهارمین همایش «وقف و رسانه» فارس همراه با تجلیل از اصحاب رسانه این استان امروز، 24 آذر در محل ادارهکل اوقاف و امور خیریه فارس برگزار شد.
حجتالاسلام سیدعباس موسوی، مدیرکل اوقاف و امور خیریه فارس در این مراسم با بیان همگان جهت تبلیغ و ترویج سنت حسنه وقف مسئول هستند، گفت: هر کسی به سهم خود اعم از مال، قلم، زبان، گفتار و غیره میتواند به عنوان یک واقف فعالیت کند.
وی افزود: اصحاب رسانه میتوانند واقفان خوبی باشند که با تلاش و کوشش و جدیت میتوانند در جهت تبلیغ و ترویج فرهنگ وقف مؤثر باشند.
نقش اصحاب رسانه در پیشبرد اهداف وقف، بیبدیل است
موسوی، نقش اصحاب رسانه را در پیشبرد اهداف وقف بیبدیل دانست و گفت: اگر تلاش اصحاب رسانهها نبود، ممکن بود که تاکنون وقف در جامعه ما مسکوت بماند.
بنا بر این گزارش، محمدتقی سهرابی، مدیرکل صدا و سیمای فارس نیز در این مراسم با تصریح اینکه موضوع تمدن و تمدنسازی همواره در طول تاریخ برای جوامع انسانی مهم بوده است، افزود: جوامع و فرهنگهای مختلف تعاریف متعددی را برای تمدن داشتهاند.
تمدن اسلامی؛ مهمترین عامل مقابله با گسترش بایستههای تمدن غربی
وی، تمدن اسلامی را مهمترین موضوعی دانست که امروز در مقابل بسط و گسترش بایستههای تمدن غرب ایستاده است و گفت: پرچمدار این تمدن نیز ایران است که انقلاب اسلامی در آن شکل گرفت بنابراین غرب که سابقه در دشمنتراشی با اسلام دارد، این موضوع نوپا را در مقابل خود دید و با تمام قدرت و ابزارهای در اختیار تلاش کرد به شیوههای مختلف استیلای نفوذ فرهنگی خود را بر این انقلاب داشته باشد حتی وقتی که احساس کردند ممکن است روشهای نرم موفق نشوند، شروع به روش سخت مانند جنگ 8 ساله تحمیلی کرد.
سهرابی در ادامه به بایستههای یک تمدن اشاره کرد و با بیان اینکه مقام معظم رهبری در چند سخنرانی خود بایستههای یک تمدن را شرح دادند و بعد از آن اندیشمندان در این خصوص مطالبی را نوشتند، گفت: این بایستهها در دو بخش سختافزار و نرمافزار قرار میگیرد که به تعبیر معظمله، بایستههای ابزاری و حقیقی هستند.
مدیرکل صدا و سیمای فارس با بیان اینکه ما در جامعه خود باید دو مفهوم آسایش و آرامش را برای خود تعریف کنیم، گفت: اگر تنها به بایستههای ابزاری توجه داشته باشیم و حقیقی را نادیده بگیریم، ممکن است به آسایش برسیم اما آرامش نه؛ لذا جامعه متعادل، جامعهای است که هم آرامش و هم آسایش داشته باشد.
لزوم حفظ داشتههای فرهنگی خود جهت مقابله با تمدن غرب
سهرابی تأکید کرد: اگر به دنبال تمدن متعالی و داشتن یک جامعه متعالی هستیم که بتوانیم در مقابل تمدن غرب مقابله کنیم، باید داشتههای خود را حفظ کنیم که یکی از آنها سنت حسنه وقف است.
مدیرکل صدا و سیمای فارس با بیان اینکه در طول تاریخ بسیاری از مشکلات اجتماعی، اقتصادی و غیره از طریق وقف حل شده است، گفت: اگر رسانهها که امروز از جایگاه ویژهای برخوردارند و نقش بیبدیلی در فرهنگسازی را ایفا میکنند و تأثیر زیادی در تمدنسازی دارند، به مؤلفههایی چون وقف نگاه نویی داشته باشند، میتوانند این سنت را در جوامع خود به درستی ترویج کنند.
وقف از مؤلفههای مهم تمدنی است
سهرابی، وقف را یکی از مؤلفههای مهم تمدنی دانست که باید به آن توجه ویژه کرده و آن را ترویج داد و گفت: نباید تنها موضوع وقف و رسانه مطرح باشد، بلکه باید وقف برای رسانه هم در نظر گرفته شود و اگر رسانه حریت خود را با معیتش گره زد، دیگر نمیتواند حرف مردم را بزند و آن طور که باید و شاید در خدمت مردم باشد لذا امیدواریم واقفان و خیران نیز در این حوزه بتوانند به رسانهها کمک کنند و متقابلاً رسانه هم برای بیان حقایق جامعه و برای پیشبرد آن قویتری میتواند عمل کند و این سنت حسنه را ترویج دهد.
به گزارش ایکنا، مهدی فقیه، هنرمند و پیشکسوت سینما، تئاتر و تلویزیون کشورمان نیز در این مراسم خاطرنشان کرد: بیشتر وقفهای ما مربوط به سیدالشهدا(ع) و خاندان آلالله(ص) است یعنی یک نوع وقف فرهنگی هستند و اصولاً ماهیت وقف نیز فرهنگی است.
وقف یک مسئله فرهنگی است
این هنرمند سینما و تلویزیون کشورمان با تأکید بر اینکه وقف یک مسئله فرهنگی است، گفت: مهمترین وقفیات ما برای انجام مسائل فرهنگی است و در حیطه فرهنگی قرار دارند.
فقیه با بیان اینکه یکی از مؤلفههای مهمی که میتوان جهت تبلیغ وقف بدان توجه داشت، بحث سینما و تلویزیون و تئاتر و هنرهای تجسمی است، گفت: با استفاده از اینها میتوان کارهای بسیار زیاد و فاخری انجام داد تا بتوان فرهنگ وقف را بیش از پیش معرفی کرد.
این گزارش میافزاید، در ادامه این مراسم علی محمد پشوتن، از پیشکسوتان رسانهای استان فارس نیز طی سخنانی گفت: فرهنگ وقف، هم مانند ديگر موضوعات، براي نهادينه شدن بهعنوان يك هنجار در جوامع مختلف و فراگيري نيازمند تشريح، تبليغ، بسترسازي، تمهيد مقدمات و ايجاد شرايط است.
وی با بیان اینکه يكي از بسترهاي مهم در اين موضع و موضوع، رسانههاي ارتباط جمعي است، كانالهايي كه هدايتگري روند كلي جامعه را عهده دار هستند، افزود: وقف يك فرهنگ متعالي است و از عاليترين مفاهيم الهي و والاترين ارزشهايي كه يك انسان متعهد ميتواند در راستاي عمل به آنچه نسبت به جامعه تعهد دارد، آن را در دستور كار و برنامه قرار دهد.
وقف يك مقوله اثرگذار و حركتآفرين است
به گفته وی، وقف يك مقوله اثرگذار و حركت آفرين است، جرياني كه ميتواند فضاي جامعه را به شكلي گسترده تحت تاثير قرار داده و بركات سرشاري را براي جامعه بهدنبال داشته باشد، اما تنها گفتن از وقف و اهميت آن كافي نيست، زيرا جامعه همواره به بياني كه سعي در تلقين موضوعي خاص دارد، واكنش نشان ميدهد. رفتاري كه در برابر پند دادن و نصيحت كردن، ديده ميشود و از طرفي نميتوان با استفاده از قالبهاي متداول ژورناليستي، براي نهادينه كردن وقف، اكتفا كرد.
پشوتن با بیان اینکه وقف نيازمند تحليل و تفسير است، زيرا قاطبه مردم، وقف را در يك قالب و شكل خاص پذيرفتهاند و سالها آن را در بايگاني ذهن ذخيره كردهاند، گفت: يكي از تصوراتي كه به واسطه شكل عقيم اطلاعرساني از وقف در اذهان ايجاد شده، اين است كه واقف حتما انساني است متمول!
سردبیر خبرگزاری ایسنای فارس خاطرنشان کرد: طي سالهاي گذشته تاكنون آنچه در خصوص وقف مدنظر قرار گرفته و رسانهاي شده است، بيشتر انواع وقف و معرفي موقوفات و قدرداني از واقفان و ... بوده است، اما پژوهشهاي كاربردي در اين حوزه، مانند بسياري از بخشها مغفول مانده است.
وی تأکید کرد:بي تردید اگر به مقوله وقف از ابعاد مختلف نگريسته شده و اهميت اين سنت نبوي در تزكيه نفوس، كاهش فاصله طبقاتي، گسترش دانش، ماندگاري هنر و تقويت بنيانهاي عقيدتي و فكري و .... تبيين و تدوين شود، شاهد تحولي عظيم در ساختار فرهنگي جامعه خواهيم بود و در اين نبايد ترديد داشت كه وقف يكي از ابعاد بينظير از تمدن اسلامي است، تمدني كه ميتواند جهان را به پويايي برساند. چنين گنج گران بهايي را نميتوان با نگرشهاي سطحي و روشهاي صوري، كارآمد كرد.
پشوتن گفت: عصر حاضر، شتاب توسعه در زيرساختهايي نظير ارتباطات، شگفت آور است. شتابي كه ما را احاطه كرده و هر روز با دستآوردي جديد، انسانها را به خود مشغول ميكند. تا چند سال قبل، ارتباط مداوم افراد بدون سيم و كابل و ... امكانپذير نبود، اما امروز حتي امكان ارتباط تصويري در تمام زمانها و مكانها فراهم شده است، هرچند هنوز در ايران، به واسطه محدوديتها و معذوريتها، بخشي از اين كارآمدي در محاق مانده.
وی ادامه داد: البته بايد توجه داشت كه همين ابزار ارتباطي بدون آگاهي داشتن از كارآمديهاي تاثيرگذار آن، به اسبابي مخرب بدل ميشوند. موضوعي كه در اين ايام شاهد آن هستيم و همه به اين موضوع اذعان دارند.
نخستین قدم برای تبیین ضرورت نهادینهسازی فرهنگ وقف، داشتن باور است
این فعال رسانهای، اولين قدم براي تبيين ضرورت نهادينه سازي فرهنگ وقف و ترويج آن را داشتن باور به ابعاد و كاركردهاي بسيار وسيع و عميق اين فرهنگ دانست و گفت: تا زماني كه اصحاب رسانه و فعالان فضاهاي ارتباطي و رسانهاي، خود در موضوع وقف به آگاهي مناسب نرسيده باشند باوري در آنان شكل نميگيرد و قادر نخواهند بود اين آگاهيها را نشر دهند!
پشوتن با تصریح اینکه رسانه در ديدگاه امام خميني(ره) دانشگاهي عمومي است، افزود: اين دانشگاه اما بهواسطه گستردگي آن و امكان دسترسيهاي همگاني، در معرض بسياري آسيبها نيز قرار دارد. شايد مهمترين آسيب، كاربران غيرحرفهاي است!
وی خاطرنشان کرد: پرداختن به نقش «رسانه» در باب تعمیم فرهنگ احسان و انفاق مال که «وقف» از مصادیق بارز آن است، نيازمند بررسي دقيق، همه جانبه و مستمر است و دست اندركاران اين حوزه بايد به اين مسئله توجه جدي داشته باشند.
به گفته وی، همانگونه كه عمل به اين وظيفه خطير بيداري و آگاهي جامعه نسبت به مقوله وقف را بهدنبال خواهد داشت، اطلاعرساني نامناسب و بيدقتي در انعكاس مفاهيم و مطالب و بيتوجهي در كاربست اين شيوه، پيامدهاي نگران كنندهاي خواهد داشت.
این پیشکسوت رسانهای فارس ابراز کرد: بايد پذيرفت كه بخشي از نگاه خالي از اعتماد جامعه به وقف و كم اطلاعي جامعه، به فعاليتهاي رسانهاي باز ميگردد. البته در اين موضوع، رسانهها كمترين تقصير را دارند زيرا متوليان وقف بايد بر اساس برنامهريزي كارشناسي، تلاشي هدفمند را با استفاده مناسب از تمام رسانهها، مد نظر قرار ميدادند. اقدامي كه شايد طي سالهاي اخير شكل و شيوه بهتري پيدا كرده است اما هنوز هم كامل نيست.
نقش رسانههاي ارتباطی در فرايندهاي اجتماعي، فرهنگي و دینی
وی در ادامه به تبیین نکاتی راجع به نقش رسانههاي ارتباطی در فرايندهاي اجتماعي، فرهنگي و دینی پرداخت و گفت: ترديدي وجود ندارد كه رسانههاي ارتباط جمعي، در كنار عواملي همچون نهاد خانواده، آموزش وپرورش، دین، گروه دوستان و همسالان ، محيط های شغلي، جناحهاي سياسي و كل جامعه نقش ويژهاي در انتقال فرهنگ، اجتماعي كردن و تعليم و تربيت اجتماعی و انسانی ايفا ميكنند.
پشوتن اظهار کرد: رسانههاي جمعي نقش برجستهاي در شكلگيري گرايشهاي فرهنگي، جهان بيني، اعتقادات و ارزشها برعهده دارند و نه تنها بازتاب جريان هاي فرهنگي هستند، بلكه قادرند مسير اين جريانها را نيز تعيين کنند؛ آنها اجزاء عمده تشكيل دهنده جامعه بهحساب ميآيند. اين به آن معنا است كه رسانه تنها انعكاس دهنده يك موضوع يا رويداد نيست بلكه در آفرينشهاي فرهنگي و هدايت افكار و انديشههاي اجتماعي منتهي به رفتار، نقشي بيبديل دارند.
وی خاطرنشان کرد: رسانهها با بازتاب دادن فرهنگ و مشاركت در فرايند فرهنگ سازي نقش غالب را در جامعه ايفا ميكند، نقشي پيچيده كه از يك طرف جزو فرايندهايي است كه فرهنگ از آن منبعث ميشود و از ديگر سو در صحنهاي بازي ميكند كه حيات اجتماعي و فرهنگي در آن جريان دارد.
پشوتن در ادامه سخنان خود با بیان اینکه جايگاه وقف، امكان واقف بودن، مزاياي وقف، تاثيراتي كه ميتواند داشته باشد، تحليل ابعاد اجتماعي و فرهنگي، حقوقي و اقتصادي و .. اينكه چرا بيشترين تاثيرگذاريها را از واقفان در حوزههاي مختلف شاهد هستيم، گفت: طي سالهاي اخير اقدامات نسبتا خوبي در موضوع وقف توسط رسانهها انجام شده است اما عليرغم تعدد رسانههاي مكتوب، به دليل نبود تكثر رسانهاي، شاهد يكنواختي در نوع و محتواي پيامهاي منتشر شده هستيم.
سردبیر ایسنای فارس خاطرنشان کرد: اصرار بر معرفي موقوفات، بدون اشاره به كاركردها، تاثيرها و بازخوردها و حتي بدون توجه به واقفان و نقش آنان به نوعي اطلاعرساني در حوزه وقف را عقيم كرده است.
تعدد موقوفات نميتواند عامل انگيزشي محسوب شود
وی با بیان اینکه ايجاد انگيزه در جامعه براي مشاركت در وقف زماني شكل خواهد گرفت كه افراد در موضوع تاثيرگذاري وقف، مطلع باشند و تعدد موقوفات نميتواند عامل انگيزشي محسوب شود، گفت: رسانه بهعنوان يك ابزار بسيار تاثيرگذار، اگر بهدرستي و به شكلي مطلوب مورد استفاده قرار گيرد، بيترديد تاثيري عميق در نهادينه ساختن فرهنگ وقف ايفا ميكند اما اگر شيوه استفاده و راهكارهاي مورد نظر، بهخوبي تبيين و تدوين نشده باشد، آثار مخربي بر جاي خواهد گذاشت.
پشوتن ادامه داد: از طرفي، رسانه محدود به صدا و سيما، مطبوعات و خبرگزاريها نيست، سينما، تئاتر و هنر، رسانههايي بسيار تاثيرگذار محسوب ميشوند كه اداره كل اوقاف در استفاده از آنها، بهره مناسب و كافي را نبرده است.
به گفته وی، نكته ديگري كه بايد آن را مد نظر قرار داد، توجه به تعامل دو سويه رسانه و اوقاف است. رسانهها در اين سالها همراهي خود را اثبات كردهاند و بهگونهاي شاهد حضور و فعاليت رسانهها و خبرنگاران واقف در عرصه اطلاعرساني بودهايم، اما سهم اوقاف نسبت به رسانه چيست و چگونه بايد ادا شود؟
وی در پایان خاطرنشان کرد:شايد يكي از راهكارهاي توسعه تعامل دو سويه بين رسانه و اوقاف، ايجاد و ترويج وقف جديدي تحت عنوان وقف رسانهاي باشيم. اقدامي كه ميتواند بسترساز شكوفايي اقتصاد رسانه، استقلال رسانه و توسعه مطلوب فعاليتهاي رسانهاي باشد.
حجتالاسلام سیدعباس موسوی، مدیرکل اوقاف و امور خیریه فارس در این مراسم با بیان همگان جهت تبلیغ و ترویج سنت حسنه وقف مسئول هستند، گفت: هر کسی به سهم خود اعم از مال، قلم، زبان، گفتار و غیره میتواند به عنوان یک واقف فعالیت کند.
وی افزود: اصحاب رسانه میتوانند واقفان خوبی باشند که با تلاش و کوشش و جدیت میتوانند در جهت تبلیغ و ترویج فرهنگ وقف مؤثر باشند.
نقش اصحاب رسانه در پیشبرد اهداف وقف، بیبدیل است
موسوی، نقش اصحاب رسانه را در پیشبرد اهداف وقف بیبدیل دانست و گفت: اگر تلاش اصحاب رسانهها نبود، ممکن بود که تاکنون وقف در جامعه ما مسکوت بماند.
بنا بر این گزارش، محمدتقی سهرابی، مدیرکل صدا و سیمای فارس نیز در این مراسم با تصریح اینکه موضوع تمدن و تمدنسازی همواره در طول تاریخ برای جوامع انسانی مهم بوده است، افزود: جوامع و فرهنگهای مختلف تعاریف متعددی را برای تمدن داشتهاند.
تمدن اسلامی؛ مهمترین عامل مقابله با گسترش بایستههای تمدن غربی
وی، تمدن اسلامی را مهمترین موضوعی دانست که امروز در مقابل بسط و گسترش بایستههای تمدن غرب ایستاده است و گفت: پرچمدار این تمدن نیز ایران است که انقلاب اسلامی در آن شکل گرفت بنابراین غرب که سابقه در دشمنتراشی با اسلام دارد، این موضوع نوپا را در مقابل خود دید و با تمام قدرت و ابزارهای در اختیار تلاش کرد به شیوههای مختلف استیلای نفوذ فرهنگی خود را بر این انقلاب داشته باشد حتی وقتی که احساس کردند ممکن است روشهای نرم موفق نشوند، شروع به روش سخت مانند جنگ 8 ساله تحمیلی کرد.
سهرابی در ادامه به بایستههای یک تمدن اشاره کرد و با بیان اینکه مقام معظم رهبری در چند سخنرانی خود بایستههای یک تمدن را شرح دادند و بعد از آن اندیشمندان در این خصوص مطالبی را نوشتند، گفت: این بایستهها در دو بخش سختافزار و نرمافزار قرار میگیرد که به تعبیر معظمله، بایستههای ابزاری و حقیقی هستند.
مدیرکل صدا و سیمای فارس با بیان اینکه ما در جامعه خود باید دو مفهوم آسایش و آرامش را برای خود تعریف کنیم، گفت: اگر تنها به بایستههای ابزاری توجه داشته باشیم و حقیقی را نادیده بگیریم، ممکن است به آسایش برسیم اما آرامش نه؛ لذا جامعه متعادل، جامعهای است که هم آرامش و هم آسایش داشته باشد.
لزوم حفظ داشتههای فرهنگی خود جهت مقابله با تمدن غرب
سهرابی تأکید کرد: اگر به دنبال تمدن متعالی و داشتن یک جامعه متعالی هستیم که بتوانیم در مقابل تمدن غرب مقابله کنیم، باید داشتههای خود را حفظ کنیم که یکی از آنها سنت حسنه وقف است.
مدیرکل صدا و سیمای فارس با بیان اینکه در طول تاریخ بسیاری از مشکلات اجتماعی، اقتصادی و غیره از طریق وقف حل شده است، گفت: اگر رسانهها که امروز از جایگاه ویژهای برخوردارند و نقش بیبدیلی در فرهنگسازی را ایفا میکنند و تأثیر زیادی در تمدنسازی دارند، به مؤلفههایی چون وقف نگاه نویی داشته باشند، میتوانند این سنت را در جوامع خود به درستی ترویج کنند.
وقف از مؤلفههای مهم تمدنی است
سهرابی، وقف را یکی از مؤلفههای مهم تمدنی دانست که باید به آن توجه ویژه کرده و آن را ترویج داد و گفت: نباید تنها موضوع وقف و رسانه مطرح باشد، بلکه باید وقف برای رسانه هم در نظر گرفته شود و اگر رسانه حریت خود را با معیتش گره زد، دیگر نمیتواند حرف مردم را بزند و آن طور که باید و شاید در خدمت مردم باشد لذا امیدواریم واقفان و خیران نیز در این حوزه بتوانند به رسانهها کمک کنند و متقابلاً رسانه هم برای بیان حقایق جامعه و برای پیشبرد آن قویتری میتواند عمل کند و این سنت حسنه را ترویج دهد.
به گزارش ایکنا، مهدی فقیه، هنرمند و پیشکسوت سینما، تئاتر و تلویزیون کشورمان نیز در این مراسم خاطرنشان کرد: بیشتر وقفهای ما مربوط به سیدالشهدا(ع) و خاندان آلالله(ص) است یعنی یک نوع وقف فرهنگی هستند و اصولاً ماهیت وقف نیز فرهنگی است.
وقف یک مسئله فرهنگی است
این هنرمند سینما و تلویزیون کشورمان با تأکید بر اینکه وقف یک مسئله فرهنگی است، گفت: مهمترین وقفیات ما برای انجام مسائل فرهنگی است و در حیطه فرهنگی قرار دارند.
فقیه با بیان اینکه یکی از مؤلفههای مهمی که میتوان جهت تبلیغ وقف بدان توجه داشت، بحث سینما و تلویزیون و تئاتر و هنرهای تجسمی است، گفت: با استفاده از اینها میتوان کارهای بسیار زیاد و فاخری انجام داد تا بتوان فرهنگ وقف را بیش از پیش معرفی کرد.
این گزارش میافزاید، در ادامه این مراسم علی محمد پشوتن، از پیشکسوتان رسانهای استان فارس نیز طی سخنانی گفت: فرهنگ وقف، هم مانند ديگر موضوعات، براي نهادينه شدن بهعنوان يك هنجار در جوامع مختلف و فراگيري نيازمند تشريح، تبليغ، بسترسازي، تمهيد مقدمات و ايجاد شرايط است.
وی با بیان اینکه يكي از بسترهاي مهم در اين موضع و موضوع، رسانههاي ارتباط جمعي است، كانالهايي كه هدايتگري روند كلي جامعه را عهده دار هستند، افزود: وقف يك فرهنگ متعالي است و از عاليترين مفاهيم الهي و والاترين ارزشهايي كه يك انسان متعهد ميتواند در راستاي عمل به آنچه نسبت به جامعه تعهد دارد، آن را در دستور كار و برنامه قرار دهد.
وقف يك مقوله اثرگذار و حركتآفرين است
به گفته وی، وقف يك مقوله اثرگذار و حركت آفرين است، جرياني كه ميتواند فضاي جامعه را به شكلي گسترده تحت تاثير قرار داده و بركات سرشاري را براي جامعه بهدنبال داشته باشد، اما تنها گفتن از وقف و اهميت آن كافي نيست، زيرا جامعه همواره به بياني كه سعي در تلقين موضوعي خاص دارد، واكنش نشان ميدهد. رفتاري كه در برابر پند دادن و نصيحت كردن، ديده ميشود و از طرفي نميتوان با استفاده از قالبهاي متداول ژورناليستي، براي نهادينه كردن وقف، اكتفا كرد.
پشوتن با بیان اینکه وقف نيازمند تحليل و تفسير است، زيرا قاطبه مردم، وقف را در يك قالب و شكل خاص پذيرفتهاند و سالها آن را در بايگاني ذهن ذخيره كردهاند، گفت: يكي از تصوراتي كه به واسطه شكل عقيم اطلاعرساني از وقف در اذهان ايجاد شده، اين است كه واقف حتما انساني است متمول!
سردبیر خبرگزاری ایسنای فارس خاطرنشان کرد: طي سالهاي گذشته تاكنون آنچه در خصوص وقف مدنظر قرار گرفته و رسانهاي شده است، بيشتر انواع وقف و معرفي موقوفات و قدرداني از واقفان و ... بوده است، اما پژوهشهاي كاربردي در اين حوزه، مانند بسياري از بخشها مغفول مانده است.
وی تأکید کرد:بي تردید اگر به مقوله وقف از ابعاد مختلف نگريسته شده و اهميت اين سنت نبوي در تزكيه نفوس، كاهش فاصله طبقاتي، گسترش دانش، ماندگاري هنر و تقويت بنيانهاي عقيدتي و فكري و .... تبيين و تدوين شود، شاهد تحولي عظيم در ساختار فرهنگي جامعه خواهيم بود و در اين نبايد ترديد داشت كه وقف يكي از ابعاد بينظير از تمدن اسلامي است، تمدني كه ميتواند جهان را به پويايي برساند. چنين گنج گران بهايي را نميتوان با نگرشهاي سطحي و روشهاي صوري، كارآمد كرد.
پشوتن گفت: عصر حاضر، شتاب توسعه در زيرساختهايي نظير ارتباطات، شگفت آور است. شتابي كه ما را احاطه كرده و هر روز با دستآوردي جديد، انسانها را به خود مشغول ميكند. تا چند سال قبل، ارتباط مداوم افراد بدون سيم و كابل و ... امكانپذير نبود، اما امروز حتي امكان ارتباط تصويري در تمام زمانها و مكانها فراهم شده است، هرچند هنوز در ايران، به واسطه محدوديتها و معذوريتها، بخشي از اين كارآمدي در محاق مانده.
وی ادامه داد: البته بايد توجه داشت كه همين ابزار ارتباطي بدون آگاهي داشتن از كارآمديهاي تاثيرگذار آن، به اسبابي مخرب بدل ميشوند. موضوعي كه در اين ايام شاهد آن هستيم و همه به اين موضوع اذعان دارند.
نخستین قدم برای تبیین ضرورت نهادینهسازی فرهنگ وقف، داشتن باور است
این فعال رسانهای، اولين قدم براي تبيين ضرورت نهادينه سازي فرهنگ وقف و ترويج آن را داشتن باور به ابعاد و كاركردهاي بسيار وسيع و عميق اين فرهنگ دانست و گفت: تا زماني كه اصحاب رسانه و فعالان فضاهاي ارتباطي و رسانهاي، خود در موضوع وقف به آگاهي مناسب نرسيده باشند باوري در آنان شكل نميگيرد و قادر نخواهند بود اين آگاهيها را نشر دهند!
پشوتن با تصریح اینکه رسانه در ديدگاه امام خميني(ره) دانشگاهي عمومي است، افزود: اين دانشگاه اما بهواسطه گستردگي آن و امكان دسترسيهاي همگاني، در معرض بسياري آسيبها نيز قرار دارد. شايد مهمترين آسيب، كاربران غيرحرفهاي است!
وی خاطرنشان کرد: پرداختن به نقش «رسانه» در باب تعمیم فرهنگ احسان و انفاق مال که «وقف» از مصادیق بارز آن است، نيازمند بررسي دقيق، همه جانبه و مستمر است و دست اندركاران اين حوزه بايد به اين مسئله توجه جدي داشته باشند.
به گفته وی، همانگونه كه عمل به اين وظيفه خطير بيداري و آگاهي جامعه نسبت به مقوله وقف را بهدنبال خواهد داشت، اطلاعرساني نامناسب و بيدقتي در انعكاس مفاهيم و مطالب و بيتوجهي در كاربست اين شيوه، پيامدهاي نگران كنندهاي خواهد داشت.
این پیشکسوت رسانهای فارس ابراز کرد: بايد پذيرفت كه بخشي از نگاه خالي از اعتماد جامعه به وقف و كم اطلاعي جامعه، به فعاليتهاي رسانهاي باز ميگردد. البته در اين موضوع، رسانهها كمترين تقصير را دارند زيرا متوليان وقف بايد بر اساس برنامهريزي كارشناسي، تلاشي هدفمند را با استفاده مناسب از تمام رسانهها، مد نظر قرار ميدادند. اقدامي كه شايد طي سالهاي اخير شكل و شيوه بهتري پيدا كرده است اما هنوز هم كامل نيست.
نقش رسانههاي ارتباطی در فرايندهاي اجتماعي، فرهنگي و دینی
وی در ادامه به تبیین نکاتی راجع به نقش رسانههاي ارتباطی در فرايندهاي اجتماعي، فرهنگي و دینی پرداخت و گفت: ترديدي وجود ندارد كه رسانههاي ارتباط جمعي، در كنار عواملي همچون نهاد خانواده، آموزش وپرورش، دین، گروه دوستان و همسالان ، محيط های شغلي، جناحهاي سياسي و كل جامعه نقش ويژهاي در انتقال فرهنگ، اجتماعي كردن و تعليم و تربيت اجتماعی و انسانی ايفا ميكنند.
پشوتن اظهار کرد: رسانههاي جمعي نقش برجستهاي در شكلگيري گرايشهاي فرهنگي، جهان بيني، اعتقادات و ارزشها برعهده دارند و نه تنها بازتاب جريان هاي فرهنگي هستند، بلكه قادرند مسير اين جريانها را نيز تعيين کنند؛ آنها اجزاء عمده تشكيل دهنده جامعه بهحساب ميآيند. اين به آن معنا است كه رسانه تنها انعكاس دهنده يك موضوع يا رويداد نيست بلكه در آفرينشهاي فرهنگي و هدايت افكار و انديشههاي اجتماعي منتهي به رفتار، نقشي بيبديل دارند.
وی خاطرنشان کرد: رسانهها با بازتاب دادن فرهنگ و مشاركت در فرايند فرهنگ سازي نقش غالب را در جامعه ايفا ميكند، نقشي پيچيده كه از يك طرف جزو فرايندهايي است كه فرهنگ از آن منبعث ميشود و از ديگر سو در صحنهاي بازي ميكند كه حيات اجتماعي و فرهنگي در آن جريان دارد.
پشوتن در ادامه سخنان خود با بیان اینکه جايگاه وقف، امكان واقف بودن، مزاياي وقف، تاثيراتي كه ميتواند داشته باشد، تحليل ابعاد اجتماعي و فرهنگي، حقوقي و اقتصادي و .. اينكه چرا بيشترين تاثيرگذاريها را از واقفان در حوزههاي مختلف شاهد هستيم، گفت: طي سالهاي اخير اقدامات نسبتا خوبي در موضوع وقف توسط رسانهها انجام شده است اما عليرغم تعدد رسانههاي مكتوب، به دليل نبود تكثر رسانهاي، شاهد يكنواختي در نوع و محتواي پيامهاي منتشر شده هستيم.
سردبیر ایسنای فارس خاطرنشان کرد: اصرار بر معرفي موقوفات، بدون اشاره به كاركردها، تاثيرها و بازخوردها و حتي بدون توجه به واقفان و نقش آنان به نوعي اطلاعرساني در حوزه وقف را عقيم كرده است.
تعدد موقوفات نميتواند عامل انگيزشي محسوب شود
وی با بیان اینکه ايجاد انگيزه در جامعه براي مشاركت در وقف زماني شكل خواهد گرفت كه افراد در موضوع تاثيرگذاري وقف، مطلع باشند و تعدد موقوفات نميتواند عامل انگيزشي محسوب شود، گفت: رسانه بهعنوان يك ابزار بسيار تاثيرگذار، اگر بهدرستي و به شكلي مطلوب مورد استفاده قرار گيرد، بيترديد تاثيري عميق در نهادينه ساختن فرهنگ وقف ايفا ميكند اما اگر شيوه استفاده و راهكارهاي مورد نظر، بهخوبي تبيين و تدوين نشده باشد، آثار مخربي بر جاي خواهد گذاشت.
پشوتن ادامه داد: از طرفي، رسانه محدود به صدا و سيما، مطبوعات و خبرگزاريها نيست، سينما، تئاتر و هنر، رسانههايي بسيار تاثيرگذار محسوب ميشوند كه اداره كل اوقاف در استفاده از آنها، بهره مناسب و كافي را نبرده است.
به گفته وی، نكته ديگري كه بايد آن را مد نظر قرار داد، توجه به تعامل دو سويه رسانه و اوقاف است. رسانهها در اين سالها همراهي خود را اثبات كردهاند و بهگونهاي شاهد حضور و فعاليت رسانهها و خبرنگاران واقف در عرصه اطلاعرساني بودهايم، اما سهم اوقاف نسبت به رسانه چيست و چگونه بايد ادا شود؟
وی در پایان خاطرنشان کرد:شايد يكي از راهكارهاي توسعه تعامل دو سويه بين رسانه و اوقاف، ايجاد و ترويج وقف جديدي تحت عنوان وقف رسانهاي باشيم. اقدامي كه ميتواند بسترساز شكوفايي اقتصاد رسانه، استقلال رسانه و توسعه مطلوب فعاليتهاي رسانهاي باشد.
