به گزارش
خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از قم، حجتالاسلام والمسلمین هاشمی شاهرودی دیشب دوم تیر در تفسیر سوره انبیا، گفت: اولین آیه این سوره به این معنی است محاسبه اعمال مردم نزدیک شده است در حالی که مردم در غفلت رویگردان هستند.
وی افزود: اقترب به معنی نزدیک شدن است؛ این مساله دال بر این امر است که نزدیک شدن حساب و کتاب و قیامت، حتمی و قطعی است؛ فعل ماضی دلالت بر حتمیالوصول بودن است.
استاد حوزه بیان کرد: در اینجا این سوال بوجود میآید چرا اقترب با للناس آمده و الی الناس نیست؛ در پاسخ باید گفت که یکی از معانی ل معنی الی است؛ ولی یکی از احتمالات دیگر آن است که این ل به معنی اختصاص و الزام است؛ این آیه بیان میکند که حساب و کتاب و محاسبه اعمال، همراه انسان است نه اینکه محاسبه به سمت انسان میآید.
هاشمی شاهرودی بیان کرد: در مفهوم نزدیک شدن انسان به حساب معانی مختلفی بیان شده است که یکی از آنها این است که قیامت در حال نزدیک شدن است؛ برخی دیگر بیان کردهاند که از آنجا که پیامبر اسلام آخرین پیامبر است و آخرین کسی است که به نبوت مبعوث شد و پس از ایشان پیامبری نیست و پس از ایشان نبوت حادث میشود، مردمی که پس از ایشان میآیند به قیامت نزدیکتر هستند.
وی گفت: در اینجا نزدیک شدن مکانی و زمانی منظور نیست بلکه به معنی نزدیک شدن وجودی است؛ یعنی اعمال انسان، در واقع خود انسان و همراه انسان است؛ گویی بیان میشود که این دنیا و آن دنیا نداریم و هرچه هست از ازل تا ابد قیامت بوده است؛ در نهایت این آیه به این معنی است که حساب و کتاب همراه انسان است.
این استاد حوزه بیان کرد: در اینجا بیان شده است که منظور از نزدیک بودن حساب و کتاب، مردمی هستند که از قیامت غافل هستند؛ در اینجا پاسخی وجود دارد زیرا حساب و کتاب مخصوص شخص خاصی نیست و همه افراد حساب و کتاب میشوندو هر کسی باید بداند که حساب و کتاب و محاسبهای در کار است.
وی گفت: در قران بیان شده است که کسانی که طلاق داده میشوند باید عده نگاه دارند و بعد بیان میکند که شوهران زنان برای رجوع نسبت به مردان غریبه احق و اولا کنند؛ در اینجا بیان شده است که مطلقات عام است ولی در طلاق رجعی شوهر حق بازگشت دارد پس در اینجا صناعت استخدام به کار رفته است و معنی را عام میکند ولی در ادامه یک وجه را در میگیرد.
هاشمی شاهرودی بیان کرد: مراد از حساب و کتاب روز حساب و کتاب نیست بلکه معنی این آیه خود حسبا کتاب است؛ اولین نکته این آیه، ترغیب به محاسبه نفس است که این امر از سوی اهل بیت(ع) نیز به شدت تاکید شده اهست.
وی گفت: در روایتی بیان شده است که کسی محاسبه میکند به دنبال توبه میرود؛ همچنین بیان شده است که محاسبه باعث میشود که انسان به عیوب خود آگاه شده و به گناهان خود آگاه میشود و نتیجه آن کم شدن گناهان و درست شدن و اصلاح عیوب است.
هاشمی شاهرودی اظهارکرد: در محاسبه، از همه مردم حساب و کتاب خواهد شد؛ یعنی این حساب متخص به ما مسلمانان نیست؛ نکته دیگر آن است که حساب، از همه از اعمال است؛ نکته دیگر آن است که اعمال ما در هر حالی که باشد مشمول حساب و کتاب است.
وی اظهارکرد: مورد بعدی آن است که از همه اعضا سوال و جواب میشود؛ نکته دیگر این است که از تمام نعمات الهی سوال میشود؛ یعنی همه انسانها باید در زمینه سلامتی و امنیت و... پاسخگو باشد؛ یعنی باید در خصوص نعمات الهی پاسخگو باشیم.
این استاد حوزه بیان کرد: اولین چیزی که خداوند بر مردم واجب کرده است، نماز است و آخرین چیزی که در قیامت با انسان است، نماز است و اولین چیزی که در قیامت از آن سوال میشود، از نماز است؛ولی در یک روایت دیگر بیان شده است که یک عنصر دیگر پیش از نماز مورد سوال واقع میشود که ولایت اهل بیت(ع) است زیرا اگر کسی ولایت امام را قبول نکرد، نماز و مابقی اعمال او نیز قبول نمیشود.