رسول ملکیان اصفهانی، کارشناس دینی حوزه علمیه اصفهان در گفتوگو با
خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از اصفهان، با بیان اینکه سخنی که ناراست و خلاف حقیقت باشد را دروغ یا معدل عربی آن کذب مینامیم، اظهارکرد: دروغگو کسی است که حرف یا رفتار ناحق از خود نشان دهد.
وی با بیان اینکه دروغگویی دارای دو حالت است، بیان کرد: حالت اول مربوط به حالت روحی و روانی و معنوی فردی است که مرتب برای رسیدن به خواستههای حق یا ناحق خویش دروغ میگوید. ولی بعضی مواقع دروغ ممکن است به ساختارهای یک جامعه و اجتماعی نیز برگردد بدین معنا که شخص مایل به دروغگویی نیست، ولی ساختار اجتماع فرد را وادار به دروغ گویی میکند، لیکن از نظر اسلامی و دینی، روز قیامت فقط شخص بازخواست میشود، نه ساختارها و شرایط جامعه.
ملکیان ادامه داد: گاهی جامعه، افراد را به سمت دروغگویی میکشاند، لیکن افراد دارای تربیت و اخلاق اسلامی و الهی با وجود پایمال شدن حق و حقوقشان، حاضر به گفتن دروغ نمیشوند.
وی گفت: دروغ سبب پیدایش بیماری دل، روسیاهی از نظر معنوی و زیان دنیوی و آخرتی میشود. از نظر قرآن، شخص دروغگو در زمره ظالمین قرار میگیرد و دچار محرومیت از درک آیات الهی و مباحث معنوی، محرومیت از رستگاری و فلاح و همچنین محرومیت از هدایت میشود. به این ترتیب، دروغ یکی از سرمنشا گناهانی است که آثار و عواقب بسیاری برای فرد و جامعه بههمراه دارد.
این کارشناس دینی خاطرنشان کرد: مسئولین حکومت با گفتن دروغ و دادن وعدههای دروغ، باعث آثار مخرب روحی و روانی در جامعه میشوند.
ملکیان افزود: ریا بیشتر شامل عامل قلبی است، بدین معنا که بیشتر به نیت انسان و رابطه بین انسان و خدا مربوط میشود و آثار آن نسبت به دروغ در اجتماع کمتر است. لیکن دروغ بیشتر به رابطه بین انسانها مربوط میشود. در آیات و احادیث ما نیز به دوری از دروغ توجه ویژهای شده است.
ملکیان به راهکارهایی رای دوری جامعه از دروغ اشاره کرد و گفت: آموزش و فرهنگ سازی از دوران کودکی، تشکیل ساختارهای اجتماعی و تنظیم قوانین به گونهای که افراد برای رسیدن به اهداف مشروع و قانونی و شهروندیشان نیاز به گفتن دروغ نداشته باشند، را باید از جمله این راهکارها دانست.