پژوهشی که از آمار بالای نماز و روضه مردم قبل از انقلاب سخن میگوید
استادیار دانشگاه شهید مطهری با اشاره به پیمایشهای اجتماعی قبل از انقلاب در حوزه فرهنگ دینی مردم، به درصد بالای آمار نماز و روزه در میان مردم سخن گفت.
به گزارش ایکنا، به نقل از رادیو گفتوگو، علیرضا فروغی در برنامه فلسفی «سوفیا» در رادیو گفتوگو، با اشاره به اینکه در دهه 70، به این نتیجه رسیدیم که در حوزه فرهنگ باید برنامهریزی را به دادهها مبتنی بدانیم، گفت: در جلساتی که در وزارت ارشاد وقت دنبال میشد، نخبگان حوزه جامعهشناسی را گرد آوردند و برنامههای توسعهای نیز پیش میرفت.
وی افزود: در قانون برنامه سوم پیشبینی شد که برای رصد تحولات فرهنگ، باید دادههای فرهنگی را جمعآوری کنیم و پیمایشهایی صورت گرفت که نشان میداد به تجهیزات و سرمایه انسانی نیاز داریم.
فروغی با اشاره به آغاز «طرح آمار گیری فرهنگی» در آن روزگار، گفت: دومین پیمایش بر این مبنای بود که در کنار رصد سرمایههای انسانی، باید از رفتارهای فرهنگی اجتماعی جامعه اطلاع میداشتیم.
وی با بیان اینکه بعد دیگر فرهنگ، به رفتار خانوار نسبت به ابعاد فرهنگی است، تصریح کرد: دهه 70 از نظر شکوفایی فرهنگی با رونق خوبی روبرو بودیم و افرادی با انگیزه آمدند تا مسیر فرهنگی و اجتماعی را تکمیل نمایند.
فروغی با اشاره به پیش بینی پژوهشهای فرهنگی هر دو سال یکبار، ادامه داد: ما در حوزه فرهنگ با دو مسئله مواجهیم؛ یکی دامنه وسیع مقولههای فرهنگی است و دیگر آنکه با کمبود دادهها روبرو هستیم و از طرفی پژوهشها با استمرار خود برای ما سیر زمانی را نمایان میسازند.
این استادیار دانشگاه شهید مطهری در بخشی دیگر از مصاحبه با رادیو گفتوگو، با اشاره به گویههایی نظیر رفتن به مسجد و نماز و روزه در سنجشِ فرهنگ دینداری، آماری بالا را نشان میدهد، گفت: در یکی از پیمایشها برای نماز و روزه درصدهای بالایی در دهههای 30 و 40 به بعد نشان میدهد و هرگز تصور نمیشد سطح دادههای دینی تا این میزان بالا باشد.
فروغی با اعلام اینکه نتایج چنین پیمایشی تا سه سال اعلام نشد، خاطرنشان ساخت: سمیناری نیز در پی علام نتایج این پیمایش صورت گرفت و خود پیمایش نیز بصورت محدود مجدد در سال 58 در تهران برپا ولی گزارشی ناقص از آن منتشر شد.
وی با بیان اینکه در سال 74 گام دوم این پیمایش برداشته شد و جامعه آماری 15 شهر از 5 استان را در بر گرفت، ادامه داد: گزارش در سال 79 از طرف دبیرخانه شورای فرهنگ عمومی منتشر و بعنوا یک کتاب در اختیار پژوهشگران قرار گرفت.
همچنین نیما بردیافر دکترای جامعه شناسی با حضور در این برنامه، با اشاره به شمول دین به حوزه فرهنگ، اظهار کرد: سنجههای دین داری محدود است، اما این موضوعات عام بوده و برخی سنجهها نظیر جن و پری امروزه مطرح نیستند.
وی با بیان اینکه برخی سنجهها از اطلاعات موجود از دوره قبل از انقلاب برجای مانده است، افزود: عناصر تعیین کننده دین داری باید مشخص شود و پژوهش پیمایشی در این حوزه با کاستیهایی روبرو است.
بردیافر با اشاره به تحولات انقلاب در سال 57، گفت: از دادههای موجود میتوان برای تحلیل شرایط انقلاب استفاده کرد و پژوهشهای قبل از انقلاب این پژوهشها را پیش بینی کرده است.
انتهای پیام
