در طول تاریخ ادبیات ایران اسلامی، شعرا و نویسندگان فارسیزبان توجه خاصی به قرآن کریم و تعالیم آن داشته و کلام خود را با پیوند به کتاب آسمانی جاودانگی بخشیدهاند که پروین اعتصامی از جمله شعرای معاصری است که نسبتاً توجه بیشتری به این معجزه جاوید پیامبر اعظم(ص) داشته است، البته این را باید یادآور شد که وی در دامان پدری دانشمند نشو و نما کرد که ادبیات فارسی را به خوبی میدانست و بر زبان و ادبیات عربی تسلط کامل داشت.
بهرهگيری از آيات کريمه و نورانی قرآن کریم يکی از خصوصيات بارز سرودههای پروين اعتصامی است که بر حشمت و شکوه سرودههای وی دوچندان افزوده است و او را در جوانی در رديف برترین شاعران عصر خويش قرار داده است، به شکلی که ديوان شعر او را به يک رساله اخلاقی استوار، تبديل میکند و شعرش را مكتب خانهای برای ادبآموزی و تعليم و تربيت راستين، نشان میدهد.
امروز، 25 اسفند سالروز بزرگداشت ستاره آسمان شعر و ادب، پروین اعتصامی شاعر معاصر ایران است. وی که در شهر تبریز متولد شد و پدرش یوسف اعتصامی آشتیانی (اعتصام الملک) از سکنه گیلان و اصالتاً آشتیانی و مادرش اختر فتوحی از اهالی آذربایجان بود، ادبیات را زیر نظر استادانی چون دهخدا و ملکالشعرای بهار آموخت، او در راه رسیدن به اوج بلوغ شاعری خود و در سن ۳۵ سالگی در تهران درگذشت و در حرم فاطمه معصومه در قم به خاک سپرده شد.
مریم حسینآبادی، دانشجوی دکترای زبان و ادبیات فارسی، در گفتوگو با ایکنا از یزد، اظهار کرد: پروین اعتصامی یکی از شعرای برجسته معاصر فارسی و بلکه تاریخ ادب فارسی است، شاعری که در جوانی به شیوه پیران جهاندیده اشعاری پرمغز و حکیمانه با مضامین عالی اخلاقی و انسانی سرود.
وی ادامه داد: او در همه اشعارش به دنبال پند و اندرز و انسانیت و اخلاق است و اخلاقیات او یا مطابق و منطبق با تعالیم قرآنی است یا همسو با آنهاست، به شکلی که با تأمل در مضامین تربیتی، اخلاقی، انسانی و بعضاً عرفانی شعر او حضور پررنگ فرهنگ قرآنی را به وضوح میتوان دید.
این استاد دانشگاه با قرائت سرودهای از این شاعر بزرگ گفت: در واقع یکی از اصلیترین منابع حکمت که در شعر پروین موج میزند همین بهرهگیری از تعالیم قرآنی است زیرا که قرآن را دبیرستان اخلاق و معانی میداند.
ترا فرقان دبیرستان اخلاق و معانی شد
چرا چون طفل کودن زین دبیرستان گریزانی
نگردد با تو تقوی دوست، تا همکاسهٔ آزی
نباشد با تو دین انباز، تا انباز شیطانی
بغیر از درگه اخلاص، بر هر درگهی خاکی
بغیر از کوچهٔ توفیق، در هر کو بجولانی
بصحرای وجود اندر، بود صد چشمهٔ حیوان
گناه کیست چون هرگز نمینوشی و عطشانی
ممنونم