رسیدگی به پرونده بیش از ۱۱ هزار فرد بی‌شناسنامه در سیستان‌وبلوچستان

به گزارش ایکنا از سیستان و بلوچستان، رضا راحت‌دهمرده، مدیرکل ثبت احوال سیستان و بلوچستان با بیان اینکه ۱۱ هزارو ۳۳۶ پرونده افراد بالای ۱۸ سال از سال ۹۰ تا پایان شهریور امسال در سطح استان رسیدگی که از این تعداد تابعیت هشت هزارو ۹۵۷ پرونده تأیید شده است، اظهار کرد: بیشترین افراد تأیید تابعیت شده از مناطق روستایی و عشایری بوده است.

وی افزود: ۲ هزارو ۳۷۹ پرونده نیز رد تابعیت شده و ایرانی بودن آنان تأیید نشده که بیشتر آنان در مراکز شهر‌های شمالی و مرزی سیستان و بلوچستان بوده است.

وی با بیان اینکه تقریبا ۲۱ درصد مدعیانی که تقاضای ایرانی داشتند رد تابعیت شدند، گفت: در سال‌های اخیر تعداد رد تابعیت‌ها بیشتر شده، زیرا ایرانی‌ها شناسنامه گرفته‌اند جز تعداد محدودی و باقیمانده پرونده‌های در دست اقدام منتظر نظر مراجع امنیتی و انتظامی هستند و ۲ هزارو ۹۰۷ پرونده در سطح استان در دست اقدام و رسیدگی است.

مدیرکل ثبت احوال سیستان و بلوچستان افزود: یکی از وظایف و ماموریت‌های اصلی سازمان ثبت احوال ثبت وقایع حیاتی است که فردی فاقد شناسنامه نباشد. وظیفه ذاتی ثبت احوال صدور شناسنامه برای اتباع دارای اقامت قانونی در ایران و ایرانیانی که در هر نقطه از کشور حضور دارند است، زیرا پایه و اساس مدارک و هویت فرد براساس شناسنامه‌ای است که در بدو تولد از طریق ثبت احوال صادر می‌شود.

راحت‌دهمرده گفت: سازمان ثبت اسناد بیش از یکصد سال در کشور و حدود ۹۵ سال در سیستان و بلوچستان قدمت دارد که در گذشته هیچ محدودیتی برای صدور شناسنامه برای افراد بزرگسال از سوی این سازمان وجود نداشت و مأموران ثبت به روستا‌ها مراجعه و در همانجا با سند و مهر شناسنامه صادر می‌کردند.

وی افزود: در سال ۵۵ قانون ثبت احوال بازنگری شد و یکسری محدودیت‌ها برای افراد بزرگسال ایجاد کرد، اما مأموران ثبت همچنان به مناطق روستایی می‌رفتند و مشکل افرادی که مدعی شناسنامه بودند را با تنظیم صورت‌جلسه و اکیپ‌هایی که آن زمان تشکیل شد برطرف می‌کردند.

مدیرکل ثبت احوال سیستان و بلوچستان ادامه داد: در سال ۶۳ قانون ثبت احوال مجدداً بازنگری شد و براساس آن رسیدگی به افراد فاقد شناسنامه در قالب دستورالعملی بررسی می‌شود. طبق قانون، هویت از طریق نیروی انتظامی و تابعیت از طریق شورای تامین هر شهرستان باید بررسی شود یعنی یک فرد ایرانی اگر ادعا کند که بدون شناسنامه است اول باید نیروی انتظامی هویت و شورای تامین نیز تابعیت وی را تایید کند که در صورت ایرانی بودن شناسنامه صادر می‌شود.

وی  خاطرنشان کرد: بعد از انقلاب اسلامی طرح‌های مختلفی در این زمینه در سطح استان اجرا شدو مأموران ثبت احوال با همکاری سازمان یونیسف به مناطق روستایی و عشایری مراجعه کرده و برای افرادی که ادعای ایرانی بودن داشته، اما فاقد شناسنامه بودند پرونده تشکیل می‌دادند و همچنان افراد مدعی فاقد شناسنامه در سطح استان وجود دارند که معتقدیم هیچ زمانی به صفر نخواهد رسید. فاقدین شناسنامه چندین گروه هستند و بیشترین آمار در سیستان و بلوچستان مربوط به گروه فرزندان حاصل از ازدواج زنان ایرانی با مردان خارجی است که متأسفانه این ازدواج‌ها به صورت قانونی ثبت نشده و پروانه زناشویی دریافت نمی‌کنند و برهمین اساس ولادت فرزند نیز ثبت نمی‌شود.

مدیرکل ثبت احوال سیستان و بلوچستان افزود: اینگونه افراد اکثرا به صورت غیرقانونی به ایران مهاجرت و ازدواج کردند، اما قانونی در مجلس تصویب شده که دقیقا مشخص کرده این افراد به چه طریقی می‌توانند شناسنامه دریافت کنند.در این قانون ۲ وظیفه برای ثبت احوال مشخص شده که براساس آیین نامه، بررسی شناسنامه مادر ایرانی یکی از این وظایف است و افرادی که به اداره امور اتباع مراجعه می‌کنند پرونده‌ای تشکیل و از ثبت احوال استعلام و در خصوص وضعیت سند شناسنامه مادر بررسی می‌شود.

راحت‌دهمرده ادامه داد: به طور متوسط روزانه بین ۲۰ تا ۳۰ استعلام از اداره ثبت احوال انجام می‌شود و سپس استعلامات از طریق مراجع امنیتی و انتظامی پیگیری و بعد از تایید پرونده به ثبت احوال جهت صدور شناسنامه ارسال می‌شود که تاکنون پرونده‌ای ارسال نشده است. اداره کل امور اتباع و مهاجرین خارجی استانداری سیستان و بلوچستان سامانه‌ای را تعریف کرده که افراد فاقد شناسنامه می‌توانند در آنجا ثبت نام و برای دریافت شناسنامه اقدام کنند.

مدیرکل ثبت احوال سیستان و بلوچستان اظهار داشت: افرادی که هیچگونه مدرک سببی و نسبی ندارند و به صرف سکونت طولانی و بسیار زیاد در ایران ادعای ایرانی بودن می‌کنند که نمی‌توان برای این افراد تشکیل پرونده داد، اما در صورت تأیید شورای تامین می‌توان مطابق قانون پرونده تشکیل داد.

وی گفت: زنانی که با افراد خارجی ازدواج می‌کنند باید اقامت همسر خود و ازدواجشان را به صورت قانونی ثبت کنند.

راحت‌دهمرده تصریح کرد: افرادی ساکن در مناطق روستایی و عشایری در صورتی که شخصی از بستگان آنان فوت کرد باید بلافاصله به ثبت احوال اعلام کنند تا شناسنامه باطل شود و در اختیار اشخاص دیگری قرار نگیرد.

وی عکس‌دار کردن شناسنامه در سن ۱۵ سالگی و دریافت شناسنامه در بدو تولد را از دیگر اقدامات مهمی عنوان کرد که باید در این زمینه انجام شود.

مدیرکل ثبت احوال سیستان و بلوچستان بیان کرد: در این استان ۵۴ اداره و نمایندگی ثبت احوال وجود دارد که اگر واقعه ولادت به موقع ثبت شود مشکل کم ثبتی، دیرثبتی و فاقدین شناسنامه را در آینده نخواهیم داشت.

منبع:‌باشگاه خبرنگاران جوان